Dysfagie vaardigheidstoets
Mondmotoriek
Onderzoeken Goed of niet? Andere bijzonderheden:
1. Lippen
* Kunnen ze spreiden?
* Tuiten-spreiden (3x)
2. Tong
* Uitsteken, puntje maken
* Uitsteken links-rechts
* Uitsteken links-boven
rechts-onder
* Krachtig dojoka zeggen
3. Wangen
* Opblazen
* Spoelen met lucht
Sensibiliteit
Onderzoeken Goed of niet? Andere bijzonderheden
1. Lippen
* Bovenlip goed, aangedaan
Voelt u verschil?
* Onderlip goed, aangedaan
Voelt u verschil?
2. Sulci
* Onder: midden, zijkant
goed,
midden, zijkant slecht
* Boven: midden, zijkant goed,
midden, zijkant slecht
3. Tong
* Vooraan: goede zijde,
slechte zijde
* Achteraan: goede zijde,
slechte zijde
1
, Reflexen
Onderzoeken Goed of niet? Andere bijzonderheden
1. Slikreflex
* Kunt u slikken?
* Theelepeltje water
* Wattenstaafje farynxbogen
2. Hoestreflex
* Kunt u voor mij hoesten?
(moet krachtig, voordoen)
3. Larynxheffing
* Patiënt vragen te slikken,
voelen met 2/3 vingers.
Voeding
1. Dun vloeibaar
2. Dik vloeibaar
3. Gemalen voedsel
4. Vast voedsel
Slikvolume
- Geef de patiëntt een glas met 50 mL water, laat de patiënt een zo groot mogelijke slok nemen.
* Normaarde is 20 mL in één slik.
* De hoeveelheid water langzaam opvoeren.
Sliksnelheid
- Laat de patiënt 150 mL water zo snel mogelijk drinken.
* Normwaarde is 10 mL/s, dus 150 mL in 15 seconden.
* Tel ook het aantal slikken.
Klinisch redeneren
Penetratie:
- De lokale oorzaak kan één of meer van deze drie dingen zijn: Tot op de stembanden
1. Mondmotoriek
2. Sensibiliteit Aspiratie:
3. Larynxheffing Onder de stembanden (in de
longen)
Mondmotoriek
- Bij de mondmotoriek kan er iets mis zijn met de lippen, tong en wangen.
- Bij verminderde tongbeweeglijkheid → residu in de wangen/sulci (want tong kan het niet weghalen)
→ hierdoor kan het residu de vallecula, sinus periformis en luchtpijp inschieten. (door bijv. spreken)
2
Mondmotoriek
Onderzoeken Goed of niet? Andere bijzonderheden:
1. Lippen
* Kunnen ze spreiden?
* Tuiten-spreiden (3x)
2. Tong
* Uitsteken, puntje maken
* Uitsteken links-rechts
* Uitsteken links-boven
rechts-onder
* Krachtig dojoka zeggen
3. Wangen
* Opblazen
* Spoelen met lucht
Sensibiliteit
Onderzoeken Goed of niet? Andere bijzonderheden
1. Lippen
* Bovenlip goed, aangedaan
Voelt u verschil?
* Onderlip goed, aangedaan
Voelt u verschil?
2. Sulci
* Onder: midden, zijkant
goed,
midden, zijkant slecht
* Boven: midden, zijkant goed,
midden, zijkant slecht
3. Tong
* Vooraan: goede zijde,
slechte zijde
* Achteraan: goede zijde,
slechte zijde
1
, Reflexen
Onderzoeken Goed of niet? Andere bijzonderheden
1. Slikreflex
* Kunt u slikken?
* Theelepeltje water
* Wattenstaafje farynxbogen
2. Hoestreflex
* Kunt u voor mij hoesten?
(moet krachtig, voordoen)
3. Larynxheffing
* Patiënt vragen te slikken,
voelen met 2/3 vingers.
Voeding
1. Dun vloeibaar
2. Dik vloeibaar
3. Gemalen voedsel
4. Vast voedsel
Slikvolume
- Geef de patiëntt een glas met 50 mL water, laat de patiënt een zo groot mogelijke slok nemen.
* Normaarde is 20 mL in één slik.
* De hoeveelheid water langzaam opvoeren.
Sliksnelheid
- Laat de patiënt 150 mL water zo snel mogelijk drinken.
* Normwaarde is 10 mL/s, dus 150 mL in 15 seconden.
* Tel ook het aantal slikken.
Klinisch redeneren
Penetratie:
- De lokale oorzaak kan één of meer van deze drie dingen zijn: Tot op de stembanden
1. Mondmotoriek
2. Sensibiliteit Aspiratie:
3. Larynxheffing Onder de stembanden (in de
longen)
Mondmotoriek
- Bij de mondmotoriek kan er iets mis zijn met de lippen, tong en wangen.
- Bij verminderde tongbeweeglijkheid → residu in de wangen/sulci (want tong kan het niet weghalen)
→ hierdoor kan het residu de vallecula, sinus periformis en luchtpijp inschieten. (door bijv. spreken)
2
