Tijdvak 10
Tijd van televisie en computer
10.1
Na 1945 hoopten de Verenigde Naties (VN) dat onenigheden voortaan vreedzaam zouden
worden opgelost.
- De Amerikanen, Britten en Russen waren bondgenoten geweest maar vertrouwden
elkaar niet.
Sinds de Russische Revolutie (1917) hadden de westerse leiders en de Sovjet-Unie leiders
tegengestelde ideologieën.
- Westen:
● Belangrijkste waarde: vrijheid van het individu hierbij hoorde:
● Democratie met vrije verkiezingen
● Kapitalisme (iedereen mocht produceren en (ver)kopen wat hij wilde.)
- Sovjet-Unie:
● Belangrijkste waarde: het collectief
● Communistische dictatuur
● Fabrieken waren staatseigendom
● Geheime politie vervolgde 'vijanden van de revolutie' →mensen
verdwenen in de Goelag
Door deze 2 ideologische tegenstellingen ontstonden er politieke blokken.
- Het Westblok →kapitalistische en democratische landen : de VS en West-
Europese landen
- Het Oostblok →communistische landen : de Sovjet-Unie en haar
invloedssfeer
De scheiding tussen het Oostblok en het Westblok noemen we het ijzeren gordijn.
Invloedsfeer = Gebied waar een bepaald land veel invloed heeft.
Het laatste deel van WOII speelt een belangrijke rol bij de vorming van deze blokken.
→De Sovjet-Unie bevrijdde Oost-Europa van de nazi's
- Tijdens de conferentie van Jalta (februari 1945) kwamen Stalin, Roosevelt en
Churchill bijeen. Hier werd besloten dat Stalin kort na de oorlog in Oost-Europese
landen democratische verkiezingen zou toestaan.
- Stalin maakte na deze landen na de oorlog satellietstaten van de Sovjet-Unie, de
verkiezingen werden in Oost-Europese landen gemanipuleerd of niet gehouden,
hierdoor kwamen er in die landen communisten in de regering.
Satellietstaten = Een land dat politiek, economisch en militair onder controle staat en
afhankelijk is van een ander land.
Koude Oorlog →de gespannen situatie tussen het Oostblok en het Westblok
, - Het kwam niet tot een oorlog maar de leiders van de VS en de Sovjet-Unie deden
alsof dit elk moment kon gebeuren.
→Zo stuurde beide partijen spionnen naar de vijand en maakten ze veel
propaganda.
1947 →President Truman (VS) kondigde de Trumandoctrine aan.
- Elk land dat zich bedreigd voelde door het communisme kon voortaan rekenen op
Amerikaanse steun.
In aansluiting op de Trumandoctrine werd het Marshallplan gelanceerd, bedacht door de
Amerikaanse minister Marshall (Buitenlandse Zaken).
Marshallplan →De VS stelde miljoenen dollars beschikbaar aan landen die
getroffen waren door WOII. Waarom:
- Arme mensen in getroffen landen zouden zich eerder aangetrokken voelen tot het
communisme, door deze landen financieel te steunen werden de landen
welvarender en de mensen minder arm. →minder grote kans verspreiding
communisme
- Een economisch hersteld West-Europa kon een afzetmarkt worden voor
Amerikaanse producten.
Sovjetleiders waren tegen het Marshallplan, zij wilden geen Amerikaanse bemoeienis in hun
invloedssfeer en dwongen Oost-Europese landen de hulp te weigeren.
- Marshallplan verscherpte de tegenstellingen tussen Oost en West
In communistisch Oost-Europa veranderde veel →Sovjetisering:
- Fabrieken werden staatseigendom
- Er kwamen collectieve boerderijen
- Politieke partijen hadden niks meer te zeggen
- De pers werd gecensureerd
- Burgers werden in de gaten gehouden door de geheime politie
- Na een paar jaar kwam er een totalitair systeem
1949 →Duitsland werd (door de geallieerden) verdeeld in 2 landen
- West-Duitsland (onderdeel westblok)
- Oost-Duitsland (onderdeel oostblok)
Om het Westblok te kunnen beschermen werd het militair bondgenootschap de NAVO
opgericht.
- Afspraak: 'Een aanval op één is een aanval op allen' →door deze afspraak was
elk NAVO-lid verzekerd van militaire hulp, maar deze afspraak vergrootte ook het
risico dat een klein conflict zou kunnen zorgen voor een oorlog tussen veel landen.
Vijandschap groeide toen de Sovjet-Unie een atoombom had ontwikkeld →de VS was
niet meer de enige met nucleaire wapens
→Dit was het begin van een wapenwedloop
Tijd van televisie en computer
10.1
Na 1945 hoopten de Verenigde Naties (VN) dat onenigheden voortaan vreedzaam zouden
worden opgelost.
- De Amerikanen, Britten en Russen waren bondgenoten geweest maar vertrouwden
elkaar niet.
Sinds de Russische Revolutie (1917) hadden de westerse leiders en de Sovjet-Unie leiders
tegengestelde ideologieën.
- Westen:
● Belangrijkste waarde: vrijheid van het individu hierbij hoorde:
● Democratie met vrije verkiezingen
● Kapitalisme (iedereen mocht produceren en (ver)kopen wat hij wilde.)
- Sovjet-Unie:
● Belangrijkste waarde: het collectief
● Communistische dictatuur
● Fabrieken waren staatseigendom
● Geheime politie vervolgde 'vijanden van de revolutie' →mensen
verdwenen in de Goelag
Door deze 2 ideologische tegenstellingen ontstonden er politieke blokken.
- Het Westblok →kapitalistische en democratische landen : de VS en West-
Europese landen
- Het Oostblok →communistische landen : de Sovjet-Unie en haar
invloedssfeer
De scheiding tussen het Oostblok en het Westblok noemen we het ijzeren gordijn.
Invloedsfeer = Gebied waar een bepaald land veel invloed heeft.
Het laatste deel van WOII speelt een belangrijke rol bij de vorming van deze blokken.
→De Sovjet-Unie bevrijdde Oost-Europa van de nazi's
- Tijdens de conferentie van Jalta (februari 1945) kwamen Stalin, Roosevelt en
Churchill bijeen. Hier werd besloten dat Stalin kort na de oorlog in Oost-Europese
landen democratische verkiezingen zou toestaan.
- Stalin maakte na deze landen na de oorlog satellietstaten van de Sovjet-Unie, de
verkiezingen werden in Oost-Europese landen gemanipuleerd of niet gehouden,
hierdoor kwamen er in die landen communisten in de regering.
Satellietstaten = Een land dat politiek, economisch en militair onder controle staat en
afhankelijk is van een ander land.
Koude Oorlog →de gespannen situatie tussen het Oostblok en het Westblok
, - Het kwam niet tot een oorlog maar de leiders van de VS en de Sovjet-Unie deden
alsof dit elk moment kon gebeuren.
→Zo stuurde beide partijen spionnen naar de vijand en maakten ze veel
propaganda.
1947 →President Truman (VS) kondigde de Trumandoctrine aan.
- Elk land dat zich bedreigd voelde door het communisme kon voortaan rekenen op
Amerikaanse steun.
In aansluiting op de Trumandoctrine werd het Marshallplan gelanceerd, bedacht door de
Amerikaanse minister Marshall (Buitenlandse Zaken).
Marshallplan →De VS stelde miljoenen dollars beschikbaar aan landen die
getroffen waren door WOII. Waarom:
- Arme mensen in getroffen landen zouden zich eerder aangetrokken voelen tot het
communisme, door deze landen financieel te steunen werden de landen
welvarender en de mensen minder arm. →minder grote kans verspreiding
communisme
- Een economisch hersteld West-Europa kon een afzetmarkt worden voor
Amerikaanse producten.
Sovjetleiders waren tegen het Marshallplan, zij wilden geen Amerikaanse bemoeienis in hun
invloedssfeer en dwongen Oost-Europese landen de hulp te weigeren.
- Marshallplan verscherpte de tegenstellingen tussen Oost en West
In communistisch Oost-Europa veranderde veel →Sovjetisering:
- Fabrieken werden staatseigendom
- Er kwamen collectieve boerderijen
- Politieke partijen hadden niks meer te zeggen
- De pers werd gecensureerd
- Burgers werden in de gaten gehouden door de geheime politie
- Na een paar jaar kwam er een totalitair systeem
1949 →Duitsland werd (door de geallieerden) verdeeld in 2 landen
- West-Duitsland (onderdeel westblok)
- Oost-Duitsland (onderdeel oostblok)
Om het Westblok te kunnen beschermen werd het militair bondgenootschap de NAVO
opgericht.
- Afspraak: 'Een aanval op één is een aanval op allen' →door deze afspraak was
elk NAVO-lid verzekerd van militaire hulp, maar deze afspraak vergrootte ook het
risico dat een klein conflict zou kunnen zorgen voor een oorlog tussen veel landen.
Vijandschap groeide toen de Sovjet-Unie een atoombom had ontwikkeld →de VS was
niet meer de enige met nucleaire wapens
→Dit was het begin van een wapenwedloop
