BO1B Beelden van Onderwijs
Bijzondere onderwijsconcepten in beeld gebracht
Het schoolplein van het Montessori Lyceum Amsterdam (Eigen beeld, 2018).
Student: Bram Barentsen
Studentnummer: 500807535
Gepubliceerd: 22 januari 2019, Amsterdam
Begeleiders: B. Nauta, G. Broekmolen
Scholen: Montessori Lyceum Amsterdam,
Het Dalton Spinoza Lyceum
Docent: K.B. Evers
Hogeschool van Amsterdam - FOO
Docent Nederlands VO Tweedegraads VT
,Inleiding
In de Beroepsopdracht 1B: ‘Beelden van het Onderwijs’ bereid ik me voor op het beroep leraar. Ik begin met het
analyseren van de identiteit van twee verschillende middelbare scholen. Dit doe ik door me eerst breed te
oriënteren op beide scholen zodat ik voorbereid beide scholen kan gaan bezoeken. Tijdens de bezoekdagen neem
ik interviews af met leraren en leerlingen over wat een goede docent maakt, ik observeer lessen en daarnaast doe
ik mee met het dagelijkse rooster van zowel docenten als leerlingen. Ook maak ik foto’s tijdens de bezoekdagen
om zo een visuele ondersteuning aan dit verslag te bieden.
Vervolgens schrijf ik al mijn bevindingen op en verwerk ik die aan de hand van meerdere bronnen.
Als laatste concludeer ik wat mijn beeld is van goed onderwijs, hoe de bezoekdagen invloed hebben gehad op dit
beeld en welke (leer)punten ik meeneem naar mijn stage.
Inhoudsopgave
1. Oriëntatie 3
1.1 Montessori Lyceum Amsterdam 3
1.2 Het Dalton Spinoza Lyceum 3
2. Gekozen onderdelen 4
2.1 Beeld van goede leraren 4
2.2 Observeren van lessen 5
3. Foto’s 6
4. Conclusie 8
5. Bijlagen 9
6. Bronnenlijst 17
2
, 1. Oriëntatie
1.1 Montessori Lyceum Amsterdam
Op MLA wordt de mavo, havo, vwo en het gymnasium aangeboden (Montessori Lyceum, 2017). Naast de gangbare
profielen als Cultuur & Maatschappij, Economie & Maatschappij, Natuur & Gezondheid en Natuur & Techniek
biedt het MLA ook de profielcombinaties EMCM en NTNG (Scholen op de kaart, d.z.). De schoolbrochure vertelt
dat het MLA twee locaties heeft. De niveaus vanaf havo krijgen les aan de Pieter de Hoochstraat 59 en de mavo
aan de Van Ostadestraat 103.
In de brochure staat dat het Montessori Lyceum (MLA) een logische vervolgstap is voor leerlingen die komen van
een montessoribassischool (Montessori Lyceum, 2017). Er zijn geen openbare cijfers bekend over de hoeveelheid
leerlingen die inderdaad overstappen van een montessoribassischool naar het MLA. In het schooljaar 2017-2018
bestond het Montessori Lyceum uit ruim 1900 leerlingen. Dit maakt het een grote school (Montessori Lyceum,
2017).
‘Help mij het zelf te doen’, deze uitspraak van Maria Montessori is opgenomen in het on- en offline gedachtegoed
van MLA en is daarbij hét uitgangspunt van het Montessori Lyceum. Het Montessori Lyceum heeft dit uitgangspunt
opgedeeld in de kerncompetities vertrouwen, verantwoordelijkheid en zelfstandigheid om hun visie zo goed
mogelijk na te streven (Montessori Lyceum, 2018).
Het streven naar deze persoonsvorming is van fundamenteel belang voor een montessorischool en sluit naadloos
aan op de bekwaamheden die nodig zijn voor het ontwikkelen van onafhankelijke persoonlijkheden, zoals die
worden omschreven in Het Handboek voor Leraren (Geerts & Van Kralingen, 2016).
Verder staat er op de schoolwebsite dat MLA een erkende cultuurprofielschool is, dit houdt in dat het ontwikkelen
van creativiteit en kennis over kunst en cultuur centraal staat binnen het MLA. Elke leerling krijgt een basis aan
kunst- en cultuuronderwijs (Montessori Lyceum, 2018). Ook dit bevordert de persoonsvorming van de leerlingen.
De schoolbrochure vertelt dat MLA inhaakt op nabijgelegen culturele instellingen. Dit doet het MLA om, als
cultuurprofielschool, een zo breed mogelijk cultureel aanbod te doen (Montessori Lyceum, 2017).
Samenwerkingen die in de schoolbrochure genoemd worden zijn die met bioscooptheater Rialto en Toneelgroep
Amsterdam.
1.2 Het Dalton Spinoza Lyceum
Het Dalton Spinoza Lyceum biedt de niveaus mavo, havo, vwo en het gymnasium aan. Voor elk niveau is er keuze
uit de normatieve profielen: Cultuur & Maatschappij, Economie & Maatschappij, Natuur & Gezondheid en Natuur
& Techniek (Het Dalton Spinoza Lyceum, 2017). Volgens de schoolgids worden alle niveaus gegeven vanuit een
locatie, die zit aan de Peter van Anrooystraat 8.
Met ruim 1250 leerlingen in het schooljaar 2017-2018 behoort het Spinoza Lyceum tot een bovengemiddelde grote
school (Scholen op de kaart, d.z.). Over verdere informatie die betrekking heeft tot de leerlingpopulatie laat de
school zich niet uit.
Het Spinoza Lyceum geeft les vanuit het onderwijsconcept: Het Daltononderwijs. De schoolgids legt uit dat de
persoonsvorming aan de hand van de daltonprincipes: Zelfstandigheid, vrijheid, verantwoordelijkheid,
samenwerking, effectiviteit en reflectie wordt vormgegeven. In de missie is opgenomen dat het Spinoza Lyceum
het belangrijk vindt dat elke leerling het beste uit zichzelf weet te halen. Om dit proces te laten floreren, koppelt
de school de daltonprincipes aan de centrale vragen die de filosoof Benedictus Spinoza stelde: ‘Wie ben ik?’, ‘Wie
is de ander?’ en ‘Wat is mijn plek in de wereld?’ (Het Dalton Spinoza Lyceum, 2017). De zes kerncompetities die
het Dalton Spinoza Lyceum handhaaft, omvatten de drie uitgangspunten: ‘Vrijheid in gebondenheid’,
‘samenwerking’ en ‘Zelfstandigheid’ die worden omschreven als de fundatie van het daltonwonderijs in het
Handboek voor Leraren (Geerts & Van Kralingen, 2016).
Het is de bedoeling dat door de visie van het Dalton Spinoza Lyceum de leerlingen zelf de verantwoordelijkheid
over en voor het eigen leerproces krijgen (Het Dalton Spinoza Lyceum, 2017).
Het Spinoza Lyceum staat bekend als kunst- en cultuurschool. Zo beperken ze zich niet tot de culturele basis,
maar wordt er onder andere ook dans, musical, theater, graffiti, kunst & ontwerp gegeven. In de schoolgids staat
dat hier unieke muziekstudio’s, kunstlokalen en ook een theaterzaal, in de school, voor is.
3
Bijzondere onderwijsconcepten in beeld gebracht
Het schoolplein van het Montessori Lyceum Amsterdam (Eigen beeld, 2018).
Student: Bram Barentsen
Studentnummer: 500807535
Gepubliceerd: 22 januari 2019, Amsterdam
Begeleiders: B. Nauta, G. Broekmolen
Scholen: Montessori Lyceum Amsterdam,
Het Dalton Spinoza Lyceum
Docent: K.B. Evers
Hogeschool van Amsterdam - FOO
Docent Nederlands VO Tweedegraads VT
,Inleiding
In de Beroepsopdracht 1B: ‘Beelden van het Onderwijs’ bereid ik me voor op het beroep leraar. Ik begin met het
analyseren van de identiteit van twee verschillende middelbare scholen. Dit doe ik door me eerst breed te
oriënteren op beide scholen zodat ik voorbereid beide scholen kan gaan bezoeken. Tijdens de bezoekdagen neem
ik interviews af met leraren en leerlingen over wat een goede docent maakt, ik observeer lessen en daarnaast doe
ik mee met het dagelijkse rooster van zowel docenten als leerlingen. Ook maak ik foto’s tijdens de bezoekdagen
om zo een visuele ondersteuning aan dit verslag te bieden.
Vervolgens schrijf ik al mijn bevindingen op en verwerk ik die aan de hand van meerdere bronnen.
Als laatste concludeer ik wat mijn beeld is van goed onderwijs, hoe de bezoekdagen invloed hebben gehad op dit
beeld en welke (leer)punten ik meeneem naar mijn stage.
Inhoudsopgave
1. Oriëntatie 3
1.1 Montessori Lyceum Amsterdam 3
1.2 Het Dalton Spinoza Lyceum 3
2. Gekozen onderdelen 4
2.1 Beeld van goede leraren 4
2.2 Observeren van lessen 5
3. Foto’s 6
4. Conclusie 8
5. Bijlagen 9
6. Bronnenlijst 17
2
, 1. Oriëntatie
1.1 Montessori Lyceum Amsterdam
Op MLA wordt de mavo, havo, vwo en het gymnasium aangeboden (Montessori Lyceum, 2017). Naast de gangbare
profielen als Cultuur & Maatschappij, Economie & Maatschappij, Natuur & Gezondheid en Natuur & Techniek
biedt het MLA ook de profielcombinaties EMCM en NTNG (Scholen op de kaart, d.z.). De schoolbrochure vertelt
dat het MLA twee locaties heeft. De niveaus vanaf havo krijgen les aan de Pieter de Hoochstraat 59 en de mavo
aan de Van Ostadestraat 103.
In de brochure staat dat het Montessori Lyceum (MLA) een logische vervolgstap is voor leerlingen die komen van
een montessoribassischool (Montessori Lyceum, 2017). Er zijn geen openbare cijfers bekend over de hoeveelheid
leerlingen die inderdaad overstappen van een montessoribassischool naar het MLA. In het schooljaar 2017-2018
bestond het Montessori Lyceum uit ruim 1900 leerlingen. Dit maakt het een grote school (Montessori Lyceum,
2017).
‘Help mij het zelf te doen’, deze uitspraak van Maria Montessori is opgenomen in het on- en offline gedachtegoed
van MLA en is daarbij hét uitgangspunt van het Montessori Lyceum. Het Montessori Lyceum heeft dit uitgangspunt
opgedeeld in de kerncompetities vertrouwen, verantwoordelijkheid en zelfstandigheid om hun visie zo goed
mogelijk na te streven (Montessori Lyceum, 2018).
Het streven naar deze persoonsvorming is van fundamenteel belang voor een montessorischool en sluit naadloos
aan op de bekwaamheden die nodig zijn voor het ontwikkelen van onafhankelijke persoonlijkheden, zoals die
worden omschreven in Het Handboek voor Leraren (Geerts & Van Kralingen, 2016).
Verder staat er op de schoolwebsite dat MLA een erkende cultuurprofielschool is, dit houdt in dat het ontwikkelen
van creativiteit en kennis over kunst en cultuur centraal staat binnen het MLA. Elke leerling krijgt een basis aan
kunst- en cultuuronderwijs (Montessori Lyceum, 2018). Ook dit bevordert de persoonsvorming van de leerlingen.
De schoolbrochure vertelt dat MLA inhaakt op nabijgelegen culturele instellingen. Dit doet het MLA om, als
cultuurprofielschool, een zo breed mogelijk cultureel aanbod te doen (Montessori Lyceum, 2017).
Samenwerkingen die in de schoolbrochure genoemd worden zijn die met bioscooptheater Rialto en Toneelgroep
Amsterdam.
1.2 Het Dalton Spinoza Lyceum
Het Dalton Spinoza Lyceum biedt de niveaus mavo, havo, vwo en het gymnasium aan. Voor elk niveau is er keuze
uit de normatieve profielen: Cultuur & Maatschappij, Economie & Maatschappij, Natuur & Gezondheid en Natuur
& Techniek (Het Dalton Spinoza Lyceum, 2017). Volgens de schoolgids worden alle niveaus gegeven vanuit een
locatie, die zit aan de Peter van Anrooystraat 8.
Met ruim 1250 leerlingen in het schooljaar 2017-2018 behoort het Spinoza Lyceum tot een bovengemiddelde grote
school (Scholen op de kaart, d.z.). Over verdere informatie die betrekking heeft tot de leerlingpopulatie laat de
school zich niet uit.
Het Spinoza Lyceum geeft les vanuit het onderwijsconcept: Het Daltononderwijs. De schoolgids legt uit dat de
persoonsvorming aan de hand van de daltonprincipes: Zelfstandigheid, vrijheid, verantwoordelijkheid,
samenwerking, effectiviteit en reflectie wordt vormgegeven. In de missie is opgenomen dat het Spinoza Lyceum
het belangrijk vindt dat elke leerling het beste uit zichzelf weet te halen. Om dit proces te laten floreren, koppelt
de school de daltonprincipes aan de centrale vragen die de filosoof Benedictus Spinoza stelde: ‘Wie ben ik?’, ‘Wie
is de ander?’ en ‘Wat is mijn plek in de wereld?’ (Het Dalton Spinoza Lyceum, 2017). De zes kerncompetities die
het Dalton Spinoza Lyceum handhaaft, omvatten de drie uitgangspunten: ‘Vrijheid in gebondenheid’,
‘samenwerking’ en ‘Zelfstandigheid’ die worden omschreven als de fundatie van het daltonwonderijs in het
Handboek voor Leraren (Geerts & Van Kralingen, 2016).
Het is de bedoeling dat door de visie van het Dalton Spinoza Lyceum de leerlingen zelf de verantwoordelijkheid
over en voor het eigen leerproces krijgen (Het Dalton Spinoza Lyceum, 2017).
Het Spinoza Lyceum staat bekend als kunst- en cultuurschool. Zo beperken ze zich niet tot de culturele basis,
maar wordt er onder andere ook dans, musical, theater, graffiti, kunst & ontwerp gegeven. In de schoolgids staat
dat hier unieke muziekstudio’s, kunstlokalen en ook een theaterzaal, in de school, voor is.
3
