Kan een app kan bijdragen aan het tegengaan van een welvaartsziekte?
Abstract
De afgelopen veertig jaar komt obesitas wereldwijd steeds meer voor. Obesitas is een overmatige
vetophoping die, in combinatie met een body mass index (BMI) boven de 30, een risico vormt voor
de gezondheid. De toename van het aantal gevallen kan worden toegeschreven aan een stijging van
calorie-inname in combinatie met een afname van fysieke activiteit. De calorie-inname wordt
beïnvloed door factoren zoals hormonen en slaap. Obesitas en de bijkomende comorbiditeit leidt tot
belasting van de zorg en daarmee ook het klimaat. Preventie van obesitas en het milieuvriendelijk
bestrijden van deze ziekte zijn dus van groot belang voor de gezondheid van mens en klimaat. Dit kan
worden bereikt door gebruik te maken van een app, waarin voeding, beweging en slaap worden
gemonitord. In dit onderzoek wordt onderzocht hoe obesitas door middel van een app op een
duurzame manier voorkomen en bestreden kan worden in Nederland.
,Inhoudsopgave
Abstract.................................................................................................................................................2
Inhoudsopgave......................................................................................................................................2
Inleiding................................................................................................................................................3
Theoretisch kader.................................................................................................................................5
Methoden..............................................................................................................................................9
Resultaten............................................................................................................................................12
Resultaten deelvraag 1: Omgevingsfactoren en obesitas................................................................12
Resultaten deelvraag 2: Hormonen en slaap...................................................................................17
Resultaten deelvraag 3: Toepassingen met behulp van kunstmatige intelligentie..........................19
Resultaten deelvraag 4: Ontwikkeling van de app..........................................................................21
Conclusie en discussie.........................................................................................................................24
Referentielijst......................................................................................................................................27
Bijlage 1: Expert-interview met X.....................................................................................................35
Bijlage 2: Expert-interview met X.....................................................................................................37
Bijlage 3: Expert-interview met X.....................................................................................................38
Bijlage 4: Expert-interview met X.....................................................................................................39
Bijlage 5: Verantwoording interdisciplinaire aanpak.....................................................................40
, Inleiding
De afgelopen veertig jaar komt obesitas wereldwijd steeds vaker voor. Deze ziekte is het
gevolg van vele verschillende factoren, zoals genetica, metabolisme, gedrag en omgeving
(Haththotuwa, 2024). Door de toename van het aantal gevallen van obesitas en de bijkomende
comorbiditeit wordt geschat dat het percentage van het zorgbudget dat wordt besteed aan
obesitas-gerelateerde ziektegevallen tussen 2024 en 2050 8,4% zal bedragen (Molenaar et al., 2008;
OECD, 2024). De zorgsector, die in Nederland zeer ontwikkeld is, is een grote vervuiler van het
milieu en draagt bij aan 7% van de totale CO 2-uitstoot in Nederland (Straver, 2024). Doordat
welvaartsziektes zoals obesitas de vraag naar zorg verhogen, is het belangrijk dat deze ziektes zo veel
mogelijk worden voorkomen en verholpen. Hiervoor zijn de preventie van obesitas en het
milieuvriendelijk bestrijden van deze ziekte zeer belangrijk. Naast de belastende effecten op het
klimaat, heeft obesitas ook een enorm negatief effect op de gezondheid en het mentale welzijn.
Hoewel welvaart vaak wordt geassocieerd met inkomen, behoren gezondheid en welzijn er ook toe.
Dit wordt ook wel brede welvaart genoemd (PBL Planbureau voor de Leefomgeving, 2024).
Om ziektes duurzaam te voorkomen en bestrijden zijn al vaker apps gebruikt (Turney, 2013).
Apps hebben relatief weinig impact op het milieu en kunnen mensen van dichtbij goed monitoren en
persoonlijke hulp geven, omdat ze gebruik maken van persoonlijke gegevens, verkregen van mobiele
telefoons (Warren, 2024; Hackett, 2024). Het gebruik van een app om obesitas te voorkomen en
bestrijden, kan ervoor zorgen dat het aantal gevallen van obesitas afneemt, waardoor het milieu
minder wordt belast door de zorg. Het ontwikkelen van een app kan zo bijdragen aan duurzame
welvaart. In dit onderzoek wordt onderzocht hoe obesitas in Nederland door middel van een app op
een duurzame manier voorkomen en bestreden kan worden. Hiervoor wordt eerst gekeken naar hoe
omgevingsfactoren en hormonen, die bijdragen aan de preventie en bestrijding van obesitas, kunnen
worden beïnvloed. Vervolgens wordt uitgezocht hoe door middel van kunstmatige intelligentie een
app ontwikkeld kan worden die bijdraagt aan de preventie en bestrijding van obesitas. Voor dit
onderzoek is een interdisciplinaire aanpak vereist, waaraan voornamelijk de disciplines biomedische
wetenschappen, neurobiologie en kunstmatige intelligentie te pas komen. In het theoretisch kader zal