Aansprakelijkheid
Verplichting tot betaling schadevergoeding
1. Contractuele aansprakelijkheid (art. 6:74 e.v. BW)
2. Buitencontractuele aansprakelijkheid (art. 6:162 BW)
Leveren van een contract doorloopt 3 fasen
1. Totstandkoming
2. Inhoudsfase
3. Uitvoeringsfase
Ad 1. Is er een (geldig) contract?
Ad 2. Wat zijn precies de afspraken?
Ad 3. Komen partijen hun verplichtingen na?
Vraag vooraf
Waar is de schuldeiser op uit?
1. Nakoming (art. 3:296 BW)
2. Schadevergoeding (art. 6:74 e.v. BW)
3. Ontbinding (art. 6:265 BW)
4. Voor de tussentijd: opschorting (art. 6:262 BW)
Wettelijk kader bij wanprestatie – art. 6:74 BW
1. Iedere tekortkoming in de nakoming van een verbintenis verplicht de schuldenaar de
schade die de schuldeiser daardoor lijdt te vergoeden, tenzij de tekortkoming de
schuldenaar niet kan worden toegerekend.
2. Voor zover nakoming niet reeds blijvend onmogelijk is, vindt lid 1 slechts toepassing
met inachtneming van hetgeen is bepaald in de tweede paragraaf betreffende het
verzuim van de schuldenaar.
Tekortkoming?
Kan zich voordoen bij elke verplichting. Uit een wederkerige overeenkomst ontstaan voor
beide partijen verplichtingen:
Betaling geldsom in ruil voor:
- Levering van een zaak (koop)
- Gebruik van een zaak (huur)
- Verrichten van een andere prestatie (aanneming/overige diensten)
Kwestie van uitleg
Of er sprake is van een tekortkoming, moet worden vastgesteld aan de hand van de
overeenkomst: waartoe was de debiteur verplicht?
, Komt aan op uitleg van de overeenkomst aan de hand van de Haviltex-norm:
gerechtvaardigde verwachtingen van partijen
Rolverdeling partijen
Wettelijke structuur:
- Crediteur moet tekortkoming bewijzen
- Debiteur moet aantonen waarom deze tekortkoming niet aan haar kan worden
toegerekend: overmachtverweer houdt in dat het op grond van onvoorzienbare
omstandigheden onmogelijk was om na te komen (force majeure).
Toerekenbaarheid – art. 6:75 BW
Een tekortkoming kan de schuldenaar niet worden toegerekend, indien zij niet is te wijten
aan zijn schuld, noch krachtens wet, rechtshandeling of in het verkeer geldende opvattingen
voor zijn rekening komt.
Toerekeningsgronden
Schuld (verwijtbaarheid)
Risico
- Wet: debiteur is in beginsel aansprakelijk voor de personen en zaken die hij
inschakelt bij de nakoming van zijn verplichtingen (zie art. 6:76/77 BW)
- Rechtshandeling: specifieke afspraak in overeenkomst (garantie vs. exoneratie)
- Verkeersopvattingen: gangbare opvattingen in het maatschappelijk verkeer (‘’Wat
vindt de samenleving hiervan?’’)
Verzuimregeling (art 6:74 lid 2 jo. 81 e.v. BW)
Ratio: pas als een debiteur definitief achterblijft met prestatie, is hij verplicht tot
betaling schadevergoeding (en kan crediteur tot ontbinding overgaan)
Debiteur verdient in beginsel een tweede kans; pas na het missen van deze kans, kan
de crediteur overgaan tot:
- Vorderen schadevergoeding (art. 6:74 lid 2 BW)
- Ontbinden van de overeenkomst (art. 6:265 lid 2 BW)
Meerdere wegen naar verzuim
Ingebrekestelling (art. 6:82 lid 1 BW)
- Schriftelijke verklaring met aanmaning waarin debiteur redelijke termijn krijgt om te
presteren (vaak 2 weken)
Verzuim van rechtswege (art. 6:83 BW)
- Fatale termijn in overeenkomst (sub a)
- Mededeling debiteur dat hij zal tekortschieten (sub c)
Blijvende onmogelijkheid
Of is nakoming blijvend onmogelijk? Dan is de verzuimregeling niet van toepassing.
Verplichting tot betaling schadevergoeding
1. Contractuele aansprakelijkheid (art. 6:74 e.v. BW)
2. Buitencontractuele aansprakelijkheid (art. 6:162 BW)
Leveren van een contract doorloopt 3 fasen
1. Totstandkoming
2. Inhoudsfase
3. Uitvoeringsfase
Ad 1. Is er een (geldig) contract?
Ad 2. Wat zijn precies de afspraken?
Ad 3. Komen partijen hun verplichtingen na?
Vraag vooraf
Waar is de schuldeiser op uit?
1. Nakoming (art. 3:296 BW)
2. Schadevergoeding (art. 6:74 e.v. BW)
3. Ontbinding (art. 6:265 BW)
4. Voor de tussentijd: opschorting (art. 6:262 BW)
Wettelijk kader bij wanprestatie – art. 6:74 BW
1. Iedere tekortkoming in de nakoming van een verbintenis verplicht de schuldenaar de
schade die de schuldeiser daardoor lijdt te vergoeden, tenzij de tekortkoming de
schuldenaar niet kan worden toegerekend.
2. Voor zover nakoming niet reeds blijvend onmogelijk is, vindt lid 1 slechts toepassing
met inachtneming van hetgeen is bepaald in de tweede paragraaf betreffende het
verzuim van de schuldenaar.
Tekortkoming?
Kan zich voordoen bij elke verplichting. Uit een wederkerige overeenkomst ontstaan voor
beide partijen verplichtingen:
Betaling geldsom in ruil voor:
- Levering van een zaak (koop)
- Gebruik van een zaak (huur)
- Verrichten van een andere prestatie (aanneming/overige diensten)
Kwestie van uitleg
Of er sprake is van een tekortkoming, moet worden vastgesteld aan de hand van de
overeenkomst: waartoe was de debiteur verplicht?
, Komt aan op uitleg van de overeenkomst aan de hand van de Haviltex-norm:
gerechtvaardigde verwachtingen van partijen
Rolverdeling partijen
Wettelijke structuur:
- Crediteur moet tekortkoming bewijzen
- Debiteur moet aantonen waarom deze tekortkoming niet aan haar kan worden
toegerekend: overmachtverweer houdt in dat het op grond van onvoorzienbare
omstandigheden onmogelijk was om na te komen (force majeure).
Toerekenbaarheid – art. 6:75 BW
Een tekortkoming kan de schuldenaar niet worden toegerekend, indien zij niet is te wijten
aan zijn schuld, noch krachtens wet, rechtshandeling of in het verkeer geldende opvattingen
voor zijn rekening komt.
Toerekeningsgronden
Schuld (verwijtbaarheid)
Risico
- Wet: debiteur is in beginsel aansprakelijk voor de personen en zaken die hij
inschakelt bij de nakoming van zijn verplichtingen (zie art. 6:76/77 BW)
- Rechtshandeling: specifieke afspraak in overeenkomst (garantie vs. exoneratie)
- Verkeersopvattingen: gangbare opvattingen in het maatschappelijk verkeer (‘’Wat
vindt de samenleving hiervan?’’)
Verzuimregeling (art 6:74 lid 2 jo. 81 e.v. BW)
Ratio: pas als een debiteur definitief achterblijft met prestatie, is hij verplicht tot
betaling schadevergoeding (en kan crediteur tot ontbinding overgaan)
Debiteur verdient in beginsel een tweede kans; pas na het missen van deze kans, kan
de crediteur overgaan tot:
- Vorderen schadevergoeding (art. 6:74 lid 2 BW)
- Ontbinden van de overeenkomst (art. 6:265 lid 2 BW)
Meerdere wegen naar verzuim
Ingebrekestelling (art. 6:82 lid 1 BW)
- Schriftelijke verklaring met aanmaning waarin debiteur redelijke termijn krijgt om te
presteren (vaak 2 weken)
Verzuim van rechtswege (art. 6:83 BW)
- Fatale termijn in overeenkomst (sub a)
- Mededeling debiteur dat hij zal tekortschieten (sub c)
Blijvende onmogelijkheid
Of is nakoming blijvend onmogelijk? Dan is de verzuimregeling niet van toepassing.
