Wetenschap en Samenleving: begrippen
lijst met uitleg
Deel 1
Traditionele geografie Mens is de bewoner van de aarde
Determinisme Razel -> mens en samenleving wordt beïnvloed door
fysisch-geografische omgeving
Possibilisme Vidal de la Blanche -> natuur geeft mogelijkheden,
maar geografie gaat om relatie tussen mens en
woongebied
Ruimtelijke analyse Opzoek naar wetten en spreidingspatronen
Behaviral approach Op micro niveau naar trends en ontwikkelingen kijken
Tegenreactie:
-Humanistische = leefwereld begrijpen dmv langdurige enquetes
approach = focus op klassen verschillen en machtongelijkheid
-marxisme = vertegenwoordiging vrouwen in geografie
-feminisme = gericht op cultuur: tradities, feesten invloed op
-culturisme omgeving
Wetenschapspsycholo De wereld ‘kennen’ waarbij blik en taal beperkt is
gie
Hangt af van:
-Perspectivisme = manier waarop je iets interpreteert hangt af van je
-Serendipiteit perspectief
= toevalligheden in de wetenschap
Echter: Popper Theorie totdat je het hebt ontkracht: alle zwanen wit
tot je een andere kleur tegen bent gekomen
Wetenschapssociologi Wetenschap als een grote familie: met banden, ruzies
e etc.
Karl Mannheim Er zitten verschil in hoe wetenschappers zich
verhoudingen tot de dingen om hun heen.
-Ideologie = je past binnen bestaande ideologie (bv hoe god het
-Utopie had gewild)
- Seinsverbundenheit = hopen op een toekomstige ontwikkeling die nog
moet komen
= de manier waarop je over iets denkt hangt af van je
positie
Situated knowledge Denken over iets is verbonden aan groepen en
plaatsen
Eurocentrisme Denken over natuurvolkeren in hogere en lagere stadia
van ontwikkeling; mensen waardeoordeel over andere
groep
Conformation bias We zien dingen over het hoofd, omdat we focus
hebben op wat we willen bewijzen/onderzoeken
Cognititieve Herinterpretatie tot het weer klopt
dissonantie
Wetenschapsgeografi Minder groot, maar gaat over hoe wetenschap
e plaatsgebonden is. Sommige universiteiten willen bv
alleen onderzoekers uit eigen land of juist niet.
, Deel 2:
Manheims Ambitie tot onafhankelijkheid in de wetenschap. Deze
Freischwebende groep mensen zijn onafhankelijk, zonder intellectuele
intelligenz of economische belangen, dus ze kunnen objectief
beoordelen
Relativisme Kennis is altijd plaatsgebonden
Local political trust De bijdragen van de universiteit legitimeert onderzoek
Survey fatique Kun je straffeloos onderzoek blijven doen in een wijk?
Het BPL - Deels rijksoverheid, maar ook onafhankelijk
- Chief scientist moet er zijn (enerzijds betrokken,
maar ook met afstand)
- gedragscode
- moet vertrouwelijk zijn
Consultans Onpartijdig in te schakelen, zelf kiezen wat te doen
met resultaten, agendering zelf beslissen, in concept
versie mogelijkheid tot aanpassingen.
NGO’s Niet gouvernmentaal, niet gericht op winst, maar wel
in politiek licht
Perform your duties Wat zijn je plichten als onderzoeker, maar bij
verschillende instituten kan dat anders zijn.
Normen & waarden bij - Ethische toestemming aanvragen bij bewoners
veldonderzoek - ‘Minder’ is iemand die met je mee gaat het
gebied in
Action research -
Participation research = onderzoekseenheden worden deel van het
onderzoeksproces
Valkuilen bij - Wat zet je op de agenda / wat is je prioriteit
opdrachtgevers - Sturing door uitkomsten te verzwijgen,
onderzoek van consultens hoeft niet
gepubliceerd te worden.
- Welke vragen stel je? Sturend? Bepaalde
aannamen?
Tekst Hans de Bruin Sturende woorden gebruiken in onderzoek of artikelen:
‘integraal’
Deel 3
5 soorten
wetenschap:
1: Doel: wetenschappelijke nieuwsgierigheid bevredigen,
Zuiveren/fundamentel niet direct maatschappelijk nut.
e wetenschap
Expirimentele stijl Laboratorium of veld experimenten. ‘broken window’
experiment.
Exogene en endogene factoren: welke factoren liggen
erachter?
Taxonomische stijl Ordenen, rangschikken, indelen van verschijnselen in
klassen.
Bv: regionaliseren
Statistische stijl Analyseren van iets d.m.v. statistische methoden
opzoek naar patronen
2: De overheid/bedrijven/maatschappij beslist + betaald
lijst met uitleg
Deel 1
Traditionele geografie Mens is de bewoner van de aarde
Determinisme Razel -> mens en samenleving wordt beïnvloed door
fysisch-geografische omgeving
Possibilisme Vidal de la Blanche -> natuur geeft mogelijkheden,
maar geografie gaat om relatie tussen mens en
woongebied
Ruimtelijke analyse Opzoek naar wetten en spreidingspatronen
Behaviral approach Op micro niveau naar trends en ontwikkelingen kijken
Tegenreactie:
-Humanistische = leefwereld begrijpen dmv langdurige enquetes
approach = focus op klassen verschillen en machtongelijkheid
-marxisme = vertegenwoordiging vrouwen in geografie
-feminisme = gericht op cultuur: tradities, feesten invloed op
-culturisme omgeving
Wetenschapspsycholo De wereld ‘kennen’ waarbij blik en taal beperkt is
gie
Hangt af van:
-Perspectivisme = manier waarop je iets interpreteert hangt af van je
-Serendipiteit perspectief
= toevalligheden in de wetenschap
Echter: Popper Theorie totdat je het hebt ontkracht: alle zwanen wit
tot je een andere kleur tegen bent gekomen
Wetenschapssociologi Wetenschap als een grote familie: met banden, ruzies
e etc.
Karl Mannheim Er zitten verschil in hoe wetenschappers zich
verhoudingen tot de dingen om hun heen.
-Ideologie = je past binnen bestaande ideologie (bv hoe god het
-Utopie had gewild)
- Seinsverbundenheit = hopen op een toekomstige ontwikkeling die nog
moet komen
= de manier waarop je over iets denkt hangt af van je
positie
Situated knowledge Denken over iets is verbonden aan groepen en
plaatsen
Eurocentrisme Denken over natuurvolkeren in hogere en lagere stadia
van ontwikkeling; mensen waardeoordeel over andere
groep
Conformation bias We zien dingen over het hoofd, omdat we focus
hebben op wat we willen bewijzen/onderzoeken
Cognititieve Herinterpretatie tot het weer klopt
dissonantie
Wetenschapsgeografi Minder groot, maar gaat over hoe wetenschap
e plaatsgebonden is. Sommige universiteiten willen bv
alleen onderzoekers uit eigen land of juist niet.
, Deel 2:
Manheims Ambitie tot onafhankelijkheid in de wetenschap. Deze
Freischwebende groep mensen zijn onafhankelijk, zonder intellectuele
intelligenz of economische belangen, dus ze kunnen objectief
beoordelen
Relativisme Kennis is altijd plaatsgebonden
Local political trust De bijdragen van de universiteit legitimeert onderzoek
Survey fatique Kun je straffeloos onderzoek blijven doen in een wijk?
Het BPL - Deels rijksoverheid, maar ook onafhankelijk
- Chief scientist moet er zijn (enerzijds betrokken,
maar ook met afstand)
- gedragscode
- moet vertrouwelijk zijn
Consultans Onpartijdig in te schakelen, zelf kiezen wat te doen
met resultaten, agendering zelf beslissen, in concept
versie mogelijkheid tot aanpassingen.
NGO’s Niet gouvernmentaal, niet gericht op winst, maar wel
in politiek licht
Perform your duties Wat zijn je plichten als onderzoeker, maar bij
verschillende instituten kan dat anders zijn.
Normen & waarden bij - Ethische toestemming aanvragen bij bewoners
veldonderzoek - ‘Minder’ is iemand die met je mee gaat het
gebied in
Action research -
Participation research = onderzoekseenheden worden deel van het
onderzoeksproces
Valkuilen bij - Wat zet je op de agenda / wat is je prioriteit
opdrachtgevers - Sturing door uitkomsten te verzwijgen,
onderzoek van consultens hoeft niet
gepubliceerd te worden.
- Welke vragen stel je? Sturend? Bepaalde
aannamen?
Tekst Hans de Bruin Sturende woorden gebruiken in onderzoek of artikelen:
‘integraal’
Deel 3
5 soorten
wetenschap:
1: Doel: wetenschappelijke nieuwsgierigheid bevredigen,
Zuiveren/fundamentel niet direct maatschappelijk nut.
e wetenschap
Expirimentele stijl Laboratorium of veld experimenten. ‘broken window’
experiment.
Exogene en endogene factoren: welke factoren liggen
erachter?
Taxonomische stijl Ordenen, rangschikken, indelen van verschijnselen in
klassen.
Bv: regionaliseren
Statistische stijl Analyseren van iets d.m.v. statistische methoden
opzoek naar patronen
2: De overheid/bedrijven/maatschappij beslist + betaald
