Week 1
Historie
- Ontstaan moderne internationaal recht: Vrede van Westfalen (1648)
-> gedecentraliseerd systeem
- Noodzaak van staten om naast elkaar te kunnen bestaan
o Opkomst van soevereine staten in West-Europa
o Regels over oorlog en diplomatieke onschendbaarheid
- Ontdekkingen en kolonisatie
o Regels voor verwerving grondgebied
o Beginsel van vrijheid van de zee
- 1916: Wilson bedenkt zelfbeschikking -> leidt tot ontmanteling
koloniale rijken: van 50 naar 195 staten
Ontwikkeling internationaal recht
- 1) Co-existentie: nadruk op soevereiniteit
o Territoir, staatsvorming, erkenning, immuniteiten
- 2) Coöperatie: delegeren soevereine bevoegdheden
o Mensenrechten, milieu, economie
- 3) Integratie: Bijv. Europese Unie
Aard van internationaal recht
- Voluntarisme: instemming van staten, en tegenwoordig ook andere
rechtssubjecten, als grondslag van het internationaal recht -> altijd
zoeken naar instemming
- Fragmentatie: gelijkwaardige rechtsverplichtingen kunnen soms met
elkaar in conflict zijn
- Handhaving: Lastig, want staat mag niet intreden in soevereiniteit
andere staat
- Internationaal recht is een complex systeem
- Internationaal recht is opgezet als neutraal en vormvrij, wel
incidentele begrenzing -> inhoud is niet neutraal
!Staat is in beginsel alleen gebonden aan regel van internationaal
recht indien hij heeft ingestemd!
- Geen instemming vereist: algemene rechtsbeginselen,
gewoonterecht en bindende besluiten internationale organisaties
,Internationaal publiekrecht
- Definitie: internationaal publiekrecht legitimeert en reguleert
uitoefening publiek gezag in internationale gemeenschap
o V1) Internationaal: recht tussen staten
o V2) Publiek: gaat om publieke belangen
o V3) Recht: A) Sancties mogelijk indien rechtsverplichtingen
geschonden worden en B) Bron van regel belangrijk
- Algemeen deel: overkoepelende beginselen en leerstukken
- Bijzonder deel: binnen algemeen kader specifieke afspraken (intern.
Milieu/strafrecht)
Het is wel recht
- Niet altijd afdwingbaar/sancties zijn lastig op te leggen
- Gedecentraliseerd systeem van regels i.p.v. centrale wetgever
- Niet direct bindend voor alle staten, want moet in meeste gevallen
instemming voor zijn om bindend te zijn
Het is geen recht
- Het kan wel een sanctie verbinden aan een schending van een regel
-> leidt automatisch tot aansprakelijkheid (economische sancties,
naar IGH
- Het reguleert en legitimeert uitoefening publiek gezag in
internationale gemeenschap
- Internationaal publiekrecht beschermt publieke belangen
- Brede naleving van staten, want wordt wel degelijk als ‘recht’
beschouwd en belangrijk voor reputatie staat
- Staten houden zich eraan
- Geen centrale wetgever
IGH: spreekt zich uit over aansprakelijkheid over interstatelijke geschillen -
> niet vervolgd, individuen vervolgt door ISH
ISH: vervolgt individuele mensen
Rol Nederland in internationaal recht
- Op veel terreinen internationale samenwerking gevraagd -> steeds
meer internationaal recht
, - Nederland is stevig ingebed in internationale rechtsorde -> lid van
vele internationale organisaties
- Monistisch systeem-> internationale rechten en plichten grote
invloed op nationale rechtsorde
Internationaal en nationaal recht
- Rechtsgevolgen internationaal recht in nationaal recht bepaald door
nationaal recht
- Internationaal recht betrekking op rechtspositie natuurlijke personen
- Internationaal recht in toename betrekking op onderwerpen die ook
nationaal worden gereguleerd
Bronnen internationaal recht
- Artikel 38(1) Statuut Internationaal Gerechtshof
o Verdragen (multilateraal/bilateraal)
o Gewoonterecht (customary international law)
o Algemene beginselen (incl. billijkheid)
o Subsidiair: gerechtelijke beslissingen (en juridische
geschriften)
- Niet in het statuut genoemd
o Bindende besluiten internationale organisaties
o Eenzijdige handelingen (erkenning van andere staat)
o (Gewoonte)recht met status van jus cogens
- In het statuut, maar buiten het recht – artikel 38(2) statuut
Internationaal Gerechtshof
o Redelijkheid en billijkheid (ex aequo et bono)
Kenmerken verdragen als bron
- Overeenkomsten die o.g.v. internationaal recht verbindend zijn
tussen partijen en door internationaal publiekrecht worden beheerst
- Geschreven recht: registratie en publicatie
- Niet beperkt tot aantal onderwerpen: zeerecht, kinderontvoering,
immuniteiten, gezondheid, ontwapening, voedsel
- Juridische binding ontstaat door wilsovereenstemming staten
o Contractuele verdragen: wederzijdse rechten en plichten
o Rechtscheppende verdragen: algemene gelding
o Dispositieve verdragen: stellen rechtspositie vast die ook voor
andere staten juridisch relevant is
Historie
- Ontstaan moderne internationaal recht: Vrede van Westfalen (1648)
-> gedecentraliseerd systeem
- Noodzaak van staten om naast elkaar te kunnen bestaan
o Opkomst van soevereine staten in West-Europa
o Regels over oorlog en diplomatieke onschendbaarheid
- Ontdekkingen en kolonisatie
o Regels voor verwerving grondgebied
o Beginsel van vrijheid van de zee
- 1916: Wilson bedenkt zelfbeschikking -> leidt tot ontmanteling
koloniale rijken: van 50 naar 195 staten
Ontwikkeling internationaal recht
- 1) Co-existentie: nadruk op soevereiniteit
o Territoir, staatsvorming, erkenning, immuniteiten
- 2) Coöperatie: delegeren soevereine bevoegdheden
o Mensenrechten, milieu, economie
- 3) Integratie: Bijv. Europese Unie
Aard van internationaal recht
- Voluntarisme: instemming van staten, en tegenwoordig ook andere
rechtssubjecten, als grondslag van het internationaal recht -> altijd
zoeken naar instemming
- Fragmentatie: gelijkwaardige rechtsverplichtingen kunnen soms met
elkaar in conflict zijn
- Handhaving: Lastig, want staat mag niet intreden in soevereiniteit
andere staat
- Internationaal recht is een complex systeem
- Internationaal recht is opgezet als neutraal en vormvrij, wel
incidentele begrenzing -> inhoud is niet neutraal
!Staat is in beginsel alleen gebonden aan regel van internationaal
recht indien hij heeft ingestemd!
- Geen instemming vereist: algemene rechtsbeginselen,
gewoonterecht en bindende besluiten internationale organisaties
,Internationaal publiekrecht
- Definitie: internationaal publiekrecht legitimeert en reguleert
uitoefening publiek gezag in internationale gemeenschap
o V1) Internationaal: recht tussen staten
o V2) Publiek: gaat om publieke belangen
o V3) Recht: A) Sancties mogelijk indien rechtsverplichtingen
geschonden worden en B) Bron van regel belangrijk
- Algemeen deel: overkoepelende beginselen en leerstukken
- Bijzonder deel: binnen algemeen kader specifieke afspraken (intern.
Milieu/strafrecht)
Het is wel recht
- Niet altijd afdwingbaar/sancties zijn lastig op te leggen
- Gedecentraliseerd systeem van regels i.p.v. centrale wetgever
- Niet direct bindend voor alle staten, want moet in meeste gevallen
instemming voor zijn om bindend te zijn
Het is geen recht
- Het kan wel een sanctie verbinden aan een schending van een regel
-> leidt automatisch tot aansprakelijkheid (economische sancties,
naar IGH
- Het reguleert en legitimeert uitoefening publiek gezag in
internationale gemeenschap
- Internationaal publiekrecht beschermt publieke belangen
- Brede naleving van staten, want wordt wel degelijk als ‘recht’
beschouwd en belangrijk voor reputatie staat
- Staten houden zich eraan
- Geen centrale wetgever
IGH: spreekt zich uit over aansprakelijkheid over interstatelijke geschillen -
> niet vervolgd, individuen vervolgt door ISH
ISH: vervolgt individuele mensen
Rol Nederland in internationaal recht
- Op veel terreinen internationale samenwerking gevraagd -> steeds
meer internationaal recht
, - Nederland is stevig ingebed in internationale rechtsorde -> lid van
vele internationale organisaties
- Monistisch systeem-> internationale rechten en plichten grote
invloed op nationale rechtsorde
Internationaal en nationaal recht
- Rechtsgevolgen internationaal recht in nationaal recht bepaald door
nationaal recht
- Internationaal recht betrekking op rechtspositie natuurlijke personen
- Internationaal recht in toename betrekking op onderwerpen die ook
nationaal worden gereguleerd
Bronnen internationaal recht
- Artikel 38(1) Statuut Internationaal Gerechtshof
o Verdragen (multilateraal/bilateraal)
o Gewoonterecht (customary international law)
o Algemene beginselen (incl. billijkheid)
o Subsidiair: gerechtelijke beslissingen (en juridische
geschriften)
- Niet in het statuut genoemd
o Bindende besluiten internationale organisaties
o Eenzijdige handelingen (erkenning van andere staat)
o (Gewoonte)recht met status van jus cogens
- In het statuut, maar buiten het recht – artikel 38(2) statuut
Internationaal Gerechtshof
o Redelijkheid en billijkheid (ex aequo et bono)
Kenmerken verdragen als bron
- Overeenkomsten die o.g.v. internationaal recht verbindend zijn
tussen partijen en door internationaal publiekrecht worden beheerst
- Geschreven recht: registratie en publicatie
- Niet beperkt tot aantal onderwerpen: zeerecht, kinderontvoering,
immuniteiten, gezondheid, ontwapening, voedsel
- Juridische binding ontstaat door wilsovereenstemming staten
o Contractuele verdragen: wederzijdse rechten en plichten
o Rechtscheppende verdragen: algemene gelding
o Dispositieve verdragen: stellen rechtspositie vast die ook voor
andere staten juridisch relevant is
