VERANTWOORDINGSVERSLAG COMPETENTIES EN
LEERUITKOMSTEN
Cursus Post-Hbo GGZ-agoog
Naam cursist
Datum
Werkplek: MindUp, beschermd wonen.
Mijn naam is…. 32 jaar en inmiddels bijna 4 jaar werkzaam als persoonlijk begeleidster bij
MindUp, afdeling beschermd wonen en ambulante begeleiding. MindUp is onderdeel van
GGZ Friesland. De doelgroep bestaat voor het grootste gedeelte uit mensen met een
psychiatrische aandoening, LBV en verslaving.
Na mijn studies SPW en SPH heb ik 5 jaar bij een re-integratiebedrijf gewerkt, waar ik een
gecombineerde functie van Jobcoach, ambulant begeleider en begeleider dagbesteding
uitvoerde. Als bijbaan heb ik o.a. jarenlang op een zorgboerderij gewerkt.
10 jaar geleden heb ik de opleiding SPH afgerond. Nu ik geruime tijd werkzaam ben
binnen de GGZ begon ik te merken dat ik niet meer bewust bezig was met reflecteren en
zelfontwikkeling. Om meer kennis op te doen en om betere zorg te kunnen verlenen, ben
ik gestart met de opleiding GGZ agoog.
Typerend voor mij is dat ik door mijn collega regelmatig: ‘de stem der reden’ word
genoemd. Dit komt voort uit het feit dat ik in hectische situaties, waarin soms snel keuzes
gemaakt moet worden, kalm en rationeel kan blijven en handelen.
Voor de toekomst heb ik verschillende ambities: het werken als ambulant hulpverlener bij
een Fact team spreekt mij aan, maar ook het opstarten van een eigen zorgboerderij is een
idee wat al jaren in mijn hoofd speelt. We zullen zien wat de toekomst gaat brengen!
In dit verantwoordingsverslag blik ik terug op mijn persoonlijke ontwikkeling en leerdoelen
waar ik in het afgelopen jaar aan heb gewerkt.
Competentie H / Leeruitkomst 1:
H: De ggz-agoog legt en houdt op proactieve wijze contact met de
cliënt, naastbetrokkenen en betrokken professionals. Hierdoor
houdt zij zicht op situaties waar inzet van hulpverlening
© Hanzehogeschool Groningen Professionals en Bedrijven – ggz-agoog – verantwoordingsverslag – versie
181105
, noodzakelijk is (of wordt), kan zij vroegtijdig ingrijpen en
escalaties voor zijn.
De gedragskenmerken vanuit de nulmeting die ik afgelopen jaar heb willen verbeteren
zijn:
1: ‘probeert zo snel mogelijk contact te maken ter preventie van verergering van
klachten en problemen rondom de psychische aandoening’.
2: ‘kan contact leggen met mensen van wie bekend is, of waarbij het vermoeden
bestaat, dat zij met problemen kampen of van wie anderen problemen ondervinden’.
Punt 1 kwam naar voren omdat ik in de praktijk moeite had om gedrag van een
ziektebeeld te onderscheiden. Een van de voorbeelden waar ik tegenaan liep ging
over een client met de diagnose PTSS en LVB. Nadat ik gesprekken met deze client
had gehad werd hij achteraf vaak boos en geagiteerd. Doordat er vaak heftige
gespreksonderwerpen aan bod kwamen, koppelde ik dit gedrag aan zijn PTSS. Echter
door de lessen LVB heb ik geleerd dat het gedrag juist voortkwam vanuit zijn LVB.
Door handvaten toe te passen die ik in de les had geleerd bleef de boosheid achteraf
uit. Ik leerde dat het gedrag voortkwam uit onbegrip en onmacht: ik had de client
duidelijk overschat. Waar ‘vervelend’ gedrag van deze client voorheen vaak werd
afgestraft, begreep ik nu waar het vandaan kwam. Ik had hier zelf een aandeel in
gehad doordat in gesprekken onvoldoende liet aansluiten bij zijn niveau. Door ook het
team te coachen over de omgang met deze client was het gevolg dat het gedrag
beduidend rustiger werd en escalaties vrijwel niet meer voorkwamen.
Punt 2 ontstond doordat de buren van een ambulante client last hadden van zijn
dwanghandelingen (stampen, met deuren slaan etc). Zij stelden mij verantwoordelijk
voor het feit dat ik hem onvoldoende zou begeleiden en zij door zijn
dwanghandelingen niet konden slapen. De buren lichtten de woningbouw in de client
dreigde zijn woning te verliezen. Omdat er vanuit behandeling geen verbetering in zijn
dwangmatigheden werden verwacht, waren de behandelaren nog minimaal betrokken.
Om escalaties te voorkomen heb ik een gezamenlijk overleg met de woningbouw,
buren, familie en behandelaren georganiseerd. Door verschillende interventies
escaleerde de situatie niet verder en kon de client zijn woning behouden.
Ik heb geleerd dat ik goed ben in het leggen van contacten. Wanneer een situatie
dreigt te escaleren weet ik welke partijen ik moet betrekken. Ik probeer de belangen
van alle partijen te behartigen, met als ondertoon om voor mijn client(en) op te komen.
Ik moet er voor waken dat ik mij niet te verantwoordelijk voel voor het gedrag van mijn
clienten. Door de lessen systeemgericht werken leerde ik dat wanneer ik mijn positie
vanuit de helicopterview bekijk, ik deze soms kan veranderen waardoor ik mij minder
verantwoordelijk ga voelen voor het gedrag van een client.
Leeruitkomst 1: De cursist speelt aan de hand van een opdracht
professioneel in op de zorgvraag van de cliënt vanuit het
perspectief van outreachend werken en presentie
Hoe zag jouw ontwikkeling en leerproces er ten aanzien van deze leeruitkomst
uit?
Outreachend werken betekent in mijn huidige functie dat ik ambulante clienten
ongevraagd bezoek en ad hoc ondersteuning biedt aan hem of zijn omgeving. Het
doel hiervan is problemen vroegtijdig op te sporen. Mijn ontwikkeling hierin kenmerkt
zich door, vooral bij zorgmijders, het ‘ongevraagde’ bewuster toe te passen. Wanneer
ik een jaar geleden eerder akkoord ging met een ‘nee’ op de vraag voor een
huisbezoek, heb ik in de praktijk gemerkt dat ik door ongevraagd langs te komen,
© Hanzehogeschool Groningen Professionals en Bedrijven – ggz-agoog – verantwoordingsverslag – versie
181105
, meer bereik dan vooraf hulp aan te kondigen. Ongevraagde bezoeken maken dat de
client zich niet kan voor bereiden door bijv. zijn middelen te verstoppen, waardoor ik
als hulpverlener een realistischer beeld van daadwerkelijke situaties krijg. Ik heb
geleerd dat outreachend werken meer op kan leveren wanneer deze in combinatie
met de presentie methode wordt uitgevoerd. Door eerst een vertrouwensband op te
bouwen durven clienten mij eerder toe te laten bij ongevraagde bezoeken. Wanneer
er (nog) geen vertrouwensband is zal een client mij als hulpverlener eerder weigeren
bij een (ongevraagd) huisbezoek. Ik ben mij er bewust van geworden dat zowel
outreachend werken als de presentie methode, niet direct hoeven te gaan over ‘hulp
verlenen’. Vooral bij zorgmijders is het opbouwen van de vertrouwensrelatie de basis
om uiteindelijk tot hulpverlening te kunnen komen.
Het professioneel inspelen op de zorgvraag komt vervolgens aan bod wanneer de
client er klaar voor is om aan doelen te gaan werken. Ik heb geleerd dat er zonder
motivatie van de client, geen resultaten bereikt zullen worden. Een jaar geleden
maakte dat mijn geduld nog wel eens op de proef werd gesteld wanneer er geen
motivatie leek te zijn. Door de lessen van Lohuis leerde ik dat psycho-educatie en
spiegelen van gedrag, een client kan leren om inzicht te krijgen in zijn situatie. De
client kan ongemotiveerd lijken, maar in de praktijk leerde ik dat het vaak te maken
heeft met gebrek aan inzicht, waardoor de ernst van de situatie niet werd ingezien.
Door dit in mijn achterhoofd te houden merk ik dat ik in de praktijk meer geduld heb en
meer tijd spendeer aan het onderwerp ‘inzicht krijgen’.
In welke mate beheers je deze leeruitkomst?
Goed.
Waaruit blijkt dat je deze leeruitkomst hebt behaald?
- positieve beoordeling praktijkbegeleider
- persoonlijke leerdoelen zijn behaald
- positieve beoordeling deelopdracht 2 (hoofdstuk outreachend werken)
Competentie I/ Leeruitkomst 2:
I: De ggz-agoog motiveert op enthousiaste, creatieve en
overtuigende wijze de cliënt om zijn of haar kwaliteiten en
mogelijkheden aan te wenden bij de aanpak van problemen. Zo
vergroot de cliënt het probleemoplossend vermogen en werkt
zoveel mogelijk aan het eigen herstelproces. In dit herstelproces
probeert de cliënt de draad weer op te pakken, de regie te
© Hanzehogeschool Groningen Professionals en Bedrijven – ggz-agoog – verantwoordingsverslag – versie
181105
LEERUITKOMSTEN
Cursus Post-Hbo GGZ-agoog
Naam cursist
Datum
Werkplek: MindUp, beschermd wonen.
Mijn naam is…. 32 jaar en inmiddels bijna 4 jaar werkzaam als persoonlijk begeleidster bij
MindUp, afdeling beschermd wonen en ambulante begeleiding. MindUp is onderdeel van
GGZ Friesland. De doelgroep bestaat voor het grootste gedeelte uit mensen met een
psychiatrische aandoening, LBV en verslaving.
Na mijn studies SPW en SPH heb ik 5 jaar bij een re-integratiebedrijf gewerkt, waar ik een
gecombineerde functie van Jobcoach, ambulant begeleider en begeleider dagbesteding
uitvoerde. Als bijbaan heb ik o.a. jarenlang op een zorgboerderij gewerkt.
10 jaar geleden heb ik de opleiding SPH afgerond. Nu ik geruime tijd werkzaam ben
binnen de GGZ begon ik te merken dat ik niet meer bewust bezig was met reflecteren en
zelfontwikkeling. Om meer kennis op te doen en om betere zorg te kunnen verlenen, ben
ik gestart met de opleiding GGZ agoog.
Typerend voor mij is dat ik door mijn collega regelmatig: ‘de stem der reden’ word
genoemd. Dit komt voort uit het feit dat ik in hectische situaties, waarin soms snel keuzes
gemaakt moet worden, kalm en rationeel kan blijven en handelen.
Voor de toekomst heb ik verschillende ambities: het werken als ambulant hulpverlener bij
een Fact team spreekt mij aan, maar ook het opstarten van een eigen zorgboerderij is een
idee wat al jaren in mijn hoofd speelt. We zullen zien wat de toekomst gaat brengen!
In dit verantwoordingsverslag blik ik terug op mijn persoonlijke ontwikkeling en leerdoelen
waar ik in het afgelopen jaar aan heb gewerkt.
Competentie H / Leeruitkomst 1:
H: De ggz-agoog legt en houdt op proactieve wijze contact met de
cliënt, naastbetrokkenen en betrokken professionals. Hierdoor
houdt zij zicht op situaties waar inzet van hulpverlening
© Hanzehogeschool Groningen Professionals en Bedrijven – ggz-agoog – verantwoordingsverslag – versie
181105
, noodzakelijk is (of wordt), kan zij vroegtijdig ingrijpen en
escalaties voor zijn.
De gedragskenmerken vanuit de nulmeting die ik afgelopen jaar heb willen verbeteren
zijn:
1: ‘probeert zo snel mogelijk contact te maken ter preventie van verergering van
klachten en problemen rondom de psychische aandoening’.
2: ‘kan contact leggen met mensen van wie bekend is, of waarbij het vermoeden
bestaat, dat zij met problemen kampen of van wie anderen problemen ondervinden’.
Punt 1 kwam naar voren omdat ik in de praktijk moeite had om gedrag van een
ziektebeeld te onderscheiden. Een van de voorbeelden waar ik tegenaan liep ging
over een client met de diagnose PTSS en LVB. Nadat ik gesprekken met deze client
had gehad werd hij achteraf vaak boos en geagiteerd. Doordat er vaak heftige
gespreksonderwerpen aan bod kwamen, koppelde ik dit gedrag aan zijn PTSS. Echter
door de lessen LVB heb ik geleerd dat het gedrag juist voortkwam vanuit zijn LVB.
Door handvaten toe te passen die ik in de les had geleerd bleef de boosheid achteraf
uit. Ik leerde dat het gedrag voortkwam uit onbegrip en onmacht: ik had de client
duidelijk overschat. Waar ‘vervelend’ gedrag van deze client voorheen vaak werd
afgestraft, begreep ik nu waar het vandaan kwam. Ik had hier zelf een aandeel in
gehad doordat in gesprekken onvoldoende liet aansluiten bij zijn niveau. Door ook het
team te coachen over de omgang met deze client was het gevolg dat het gedrag
beduidend rustiger werd en escalaties vrijwel niet meer voorkwamen.
Punt 2 ontstond doordat de buren van een ambulante client last hadden van zijn
dwanghandelingen (stampen, met deuren slaan etc). Zij stelden mij verantwoordelijk
voor het feit dat ik hem onvoldoende zou begeleiden en zij door zijn
dwanghandelingen niet konden slapen. De buren lichtten de woningbouw in de client
dreigde zijn woning te verliezen. Omdat er vanuit behandeling geen verbetering in zijn
dwangmatigheden werden verwacht, waren de behandelaren nog minimaal betrokken.
Om escalaties te voorkomen heb ik een gezamenlijk overleg met de woningbouw,
buren, familie en behandelaren georganiseerd. Door verschillende interventies
escaleerde de situatie niet verder en kon de client zijn woning behouden.
Ik heb geleerd dat ik goed ben in het leggen van contacten. Wanneer een situatie
dreigt te escaleren weet ik welke partijen ik moet betrekken. Ik probeer de belangen
van alle partijen te behartigen, met als ondertoon om voor mijn client(en) op te komen.
Ik moet er voor waken dat ik mij niet te verantwoordelijk voel voor het gedrag van mijn
clienten. Door de lessen systeemgericht werken leerde ik dat wanneer ik mijn positie
vanuit de helicopterview bekijk, ik deze soms kan veranderen waardoor ik mij minder
verantwoordelijk ga voelen voor het gedrag van een client.
Leeruitkomst 1: De cursist speelt aan de hand van een opdracht
professioneel in op de zorgvraag van de cliënt vanuit het
perspectief van outreachend werken en presentie
Hoe zag jouw ontwikkeling en leerproces er ten aanzien van deze leeruitkomst
uit?
Outreachend werken betekent in mijn huidige functie dat ik ambulante clienten
ongevraagd bezoek en ad hoc ondersteuning biedt aan hem of zijn omgeving. Het
doel hiervan is problemen vroegtijdig op te sporen. Mijn ontwikkeling hierin kenmerkt
zich door, vooral bij zorgmijders, het ‘ongevraagde’ bewuster toe te passen. Wanneer
ik een jaar geleden eerder akkoord ging met een ‘nee’ op de vraag voor een
huisbezoek, heb ik in de praktijk gemerkt dat ik door ongevraagd langs te komen,
© Hanzehogeschool Groningen Professionals en Bedrijven – ggz-agoog – verantwoordingsverslag – versie
181105
, meer bereik dan vooraf hulp aan te kondigen. Ongevraagde bezoeken maken dat de
client zich niet kan voor bereiden door bijv. zijn middelen te verstoppen, waardoor ik
als hulpverlener een realistischer beeld van daadwerkelijke situaties krijg. Ik heb
geleerd dat outreachend werken meer op kan leveren wanneer deze in combinatie
met de presentie methode wordt uitgevoerd. Door eerst een vertrouwensband op te
bouwen durven clienten mij eerder toe te laten bij ongevraagde bezoeken. Wanneer
er (nog) geen vertrouwensband is zal een client mij als hulpverlener eerder weigeren
bij een (ongevraagd) huisbezoek. Ik ben mij er bewust van geworden dat zowel
outreachend werken als de presentie methode, niet direct hoeven te gaan over ‘hulp
verlenen’. Vooral bij zorgmijders is het opbouwen van de vertrouwensrelatie de basis
om uiteindelijk tot hulpverlening te kunnen komen.
Het professioneel inspelen op de zorgvraag komt vervolgens aan bod wanneer de
client er klaar voor is om aan doelen te gaan werken. Ik heb geleerd dat er zonder
motivatie van de client, geen resultaten bereikt zullen worden. Een jaar geleden
maakte dat mijn geduld nog wel eens op de proef werd gesteld wanneer er geen
motivatie leek te zijn. Door de lessen van Lohuis leerde ik dat psycho-educatie en
spiegelen van gedrag, een client kan leren om inzicht te krijgen in zijn situatie. De
client kan ongemotiveerd lijken, maar in de praktijk leerde ik dat het vaak te maken
heeft met gebrek aan inzicht, waardoor de ernst van de situatie niet werd ingezien.
Door dit in mijn achterhoofd te houden merk ik dat ik in de praktijk meer geduld heb en
meer tijd spendeer aan het onderwerp ‘inzicht krijgen’.
In welke mate beheers je deze leeruitkomst?
Goed.
Waaruit blijkt dat je deze leeruitkomst hebt behaald?
- positieve beoordeling praktijkbegeleider
- persoonlijke leerdoelen zijn behaald
- positieve beoordeling deelopdracht 2 (hoofdstuk outreachend werken)
Competentie I/ Leeruitkomst 2:
I: De ggz-agoog motiveert op enthousiaste, creatieve en
overtuigende wijze de cliënt om zijn of haar kwaliteiten en
mogelijkheden aan te wenden bij de aanpak van problemen. Zo
vergroot de cliënt het probleemoplossend vermogen en werkt
zoveel mogelijk aan het eigen herstelproces. In dit herstelproces
probeert de cliënt de draad weer op te pakken, de regie te
© Hanzehogeschool Groningen Professionals en Bedrijven – ggz-agoog – verantwoordingsverslag – versie
181105
