Brein en maatschappij samenvatting
BOUW VAN HET BREIN
Bouw van het zenuwstelsel deel 1
Als mens kunnen wij onbewust acties uitvoeren en hoeven hier dus niet constant over
na te denken-> Onbewust kundig (zelfdenkende machine)
- Lopen
- Eten
- Praten
- Dingen optillen
Het menselijke zenuwstelsel
Ons zenuwstelsel zorgt ervoor dat wij onbewust kundig zijn.
Ons lichaam heeft een informatienetwerk van:
Afferente (aanvoerend) (sensorische neuronen)
- Detecteren verandering (lichaam / buitenwereld / omgeving)
- Sturen informatie naar centrale zenuwstelsel (brein + ruggenmerg)
Efferente neuronen (motorisch)
- Verzenden informatie van de hersenen, via de wervelkolom naar het lichaam, de
besturende spieren en klieren
In het brein vindt er integratie & associatie plaats van de informatie-> dit is de stap
tussen de afferente en efferente neuronen
Voorbeeld: staan op een punaise
• Verandering in de omgeving van mijn voet: scherp object
• Afferent detecteert en verstuurd naar het brein en wervelkolom
• Hersenen (en wervelkolom) bepalen wat er moet gebeuren
• Efferent stuurt naar de spieren in het been
• Actie: je trekt je been op
,Verschillende delen van de hersenen doen verschillende dingen, maar werken samen.
De binnenkomende sensorische input wordt doorgestuurd naar verschillende delen van
de hersenen-> Localisation of function
Voorbeeld
Als je in de regen loopt zijn er verschillende sensorische inputs die
binnenkomen, het geluid van de druppels, het beeld van de regen, en het
voelen van de regen.
Al deze dingen worden los van elkaar naar verschillende delen van het
brein gestuurd.
Het brein integreert het naar één samenhangende ervaring (unified
sensory experience).
Anatomische divisie van het zenuwstelsel
Het zenuwstelsel bestaat uit twee delen:
- Het centrale zenuwstelsel-> de hersenen en
wervelkolom
- Perifere zenuwstelsel-> de rest
Functioneel kunnen we het zenuwstelsel nog verder
onderverdelen:
- Somatisch zenuwstelsel-> spinale en craniale zenuwen
Deze onderdelen kun je zelf besturen; de afferente en efferente zenuwen
SZS brengt binnenkomende sensorische informatie (visie, gehoor, pijn,
temperatuur, aanraking, positie + beweging van lichaamsdelen) over naar het
Centrale Zenuwstelsel
- Autonome zenuwstelsel-> verantwoordelijk voor de onvrijwillige regeling van het
lichaam, de dingen waar je niet over na hoeft te denken (hart, bloedvaten, longen,
darmen)
AZS heeft twee belangrijke “Settings”:
1. Rest and Digest
Hierbij is het lichaam rustig. Dit is de staat waar je in zit als je lekker zit te eten of
je klaar maakt voor bed-> parasympatisch
2. Fight, Flight, or Fright
Het lichaam is alert. De naam slaat op de drie reacties die een dier/mens kan
geven in het zicht van gevaar-> (ortho)sympatisch
,Caudaal/ posterior= staart
Rostraal/ anterior=bek
Ventraal= buikkant
Dorsaal= rugkant
Lateraal= buitenste (aan de buitenkant gelegen)
Mediaal= binnenste (op de middenlijn gelegen)
Sagitale sectie= door het midden van de lijn
Coronaal= verticaal
*Je moet aan de hand van plaatjes verschillende
richtingen kunnen herkennen
Wat zit er in het brein?
Ons brein bestaat uit:
- Grijze stof: capillaire bloedvaten en
neuronale cellichamen, georganiseerd in
lagen of nuclei
- Witte stof: isolerend myeline rondom de
axonen en zenuwbanen
->denk aan een bloem; alle bloemen zitten in de grijze stof en de stengels in de witte
De ontwikkeling van het brein
*Je hoeft de embryologische ontwikkeling van het brein niet te kennen
Ons brein is ontstaan uit een buis, deze neurale buis is zich gaan vouwen en heeft 3
uitstulpingen gevormd:
- Voorhersenen= prosencephalon
- Middenhersenen= mesencephalon
- Achterhersenen = rhombencephalon (diamantvorm)
Prosencephalon-> ontwikkeld zich uiteindelijk tot de cerebrale hemisferen (cortex,
basale ganglia, limbisch systeem) → telencephalon = eindhersenen
De rest wordt de diencephalon (tussenhersenen), die bevatten thalamus en
hypothalamus (deze heb je zowel links als rechts)
De mesencephalon blijft redelijk gelijk.
, De rhombencephalon raakt verdeeld in de metencephalon (dwarse hersenen, een
tussenstructuur) → pons en cerebellum en myelencephalon → medulla (oblongata)
(verlengde merg)
Pons= (buikje van de hersenstam), verbind de
hersenschors van de grote hersenen, kleine hersenen
en medulla aan elkaar
Medulla= het verlengde merg
Cerebellum= de kleine hersenen, handig voor
bewegen
Basala ganglia= controleert en induceert beweging
Limbic systeem= ervaren en herkennen van emoties
*Figuur belangrijk en
kunnen invullen
Het ventrikel systeem
Het ventrikelsysteem zijn ruimtes tussen verschillende gebieden van de hersenen, door
de vervorming van de oorspronkelijke buis.
Ventrikels zijn gevuld met vloeistof-> hersenvocht (cerebral spinal fluid, CSF), wat
constant circuleert door de kamers en ervoor zorgt dat de hersenen gevoed worden,
schokken geabsorbeerd worden als giftige stoffen afgevoerd worden.
➔ Ventrikels zijn op een hersenscan te herkennen als de zwarte gaten
Aan de hand van ventrikels kun je posities in het brein herkennen!
BOUW VAN HET BREIN
Bouw van het zenuwstelsel deel 1
Als mens kunnen wij onbewust acties uitvoeren en hoeven hier dus niet constant over
na te denken-> Onbewust kundig (zelfdenkende machine)
- Lopen
- Eten
- Praten
- Dingen optillen
Het menselijke zenuwstelsel
Ons zenuwstelsel zorgt ervoor dat wij onbewust kundig zijn.
Ons lichaam heeft een informatienetwerk van:
Afferente (aanvoerend) (sensorische neuronen)
- Detecteren verandering (lichaam / buitenwereld / omgeving)
- Sturen informatie naar centrale zenuwstelsel (brein + ruggenmerg)
Efferente neuronen (motorisch)
- Verzenden informatie van de hersenen, via de wervelkolom naar het lichaam, de
besturende spieren en klieren
In het brein vindt er integratie & associatie plaats van de informatie-> dit is de stap
tussen de afferente en efferente neuronen
Voorbeeld: staan op een punaise
• Verandering in de omgeving van mijn voet: scherp object
• Afferent detecteert en verstuurd naar het brein en wervelkolom
• Hersenen (en wervelkolom) bepalen wat er moet gebeuren
• Efferent stuurt naar de spieren in het been
• Actie: je trekt je been op
,Verschillende delen van de hersenen doen verschillende dingen, maar werken samen.
De binnenkomende sensorische input wordt doorgestuurd naar verschillende delen van
de hersenen-> Localisation of function
Voorbeeld
Als je in de regen loopt zijn er verschillende sensorische inputs die
binnenkomen, het geluid van de druppels, het beeld van de regen, en het
voelen van de regen.
Al deze dingen worden los van elkaar naar verschillende delen van het
brein gestuurd.
Het brein integreert het naar één samenhangende ervaring (unified
sensory experience).
Anatomische divisie van het zenuwstelsel
Het zenuwstelsel bestaat uit twee delen:
- Het centrale zenuwstelsel-> de hersenen en
wervelkolom
- Perifere zenuwstelsel-> de rest
Functioneel kunnen we het zenuwstelsel nog verder
onderverdelen:
- Somatisch zenuwstelsel-> spinale en craniale zenuwen
Deze onderdelen kun je zelf besturen; de afferente en efferente zenuwen
SZS brengt binnenkomende sensorische informatie (visie, gehoor, pijn,
temperatuur, aanraking, positie + beweging van lichaamsdelen) over naar het
Centrale Zenuwstelsel
- Autonome zenuwstelsel-> verantwoordelijk voor de onvrijwillige regeling van het
lichaam, de dingen waar je niet over na hoeft te denken (hart, bloedvaten, longen,
darmen)
AZS heeft twee belangrijke “Settings”:
1. Rest and Digest
Hierbij is het lichaam rustig. Dit is de staat waar je in zit als je lekker zit te eten of
je klaar maakt voor bed-> parasympatisch
2. Fight, Flight, or Fright
Het lichaam is alert. De naam slaat op de drie reacties die een dier/mens kan
geven in het zicht van gevaar-> (ortho)sympatisch
,Caudaal/ posterior= staart
Rostraal/ anterior=bek
Ventraal= buikkant
Dorsaal= rugkant
Lateraal= buitenste (aan de buitenkant gelegen)
Mediaal= binnenste (op de middenlijn gelegen)
Sagitale sectie= door het midden van de lijn
Coronaal= verticaal
*Je moet aan de hand van plaatjes verschillende
richtingen kunnen herkennen
Wat zit er in het brein?
Ons brein bestaat uit:
- Grijze stof: capillaire bloedvaten en
neuronale cellichamen, georganiseerd in
lagen of nuclei
- Witte stof: isolerend myeline rondom de
axonen en zenuwbanen
->denk aan een bloem; alle bloemen zitten in de grijze stof en de stengels in de witte
De ontwikkeling van het brein
*Je hoeft de embryologische ontwikkeling van het brein niet te kennen
Ons brein is ontstaan uit een buis, deze neurale buis is zich gaan vouwen en heeft 3
uitstulpingen gevormd:
- Voorhersenen= prosencephalon
- Middenhersenen= mesencephalon
- Achterhersenen = rhombencephalon (diamantvorm)
Prosencephalon-> ontwikkeld zich uiteindelijk tot de cerebrale hemisferen (cortex,
basale ganglia, limbisch systeem) → telencephalon = eindhersenen
De rest wordt de diencephalon (tussenhersenen), die bevatten thalamus en
hypothalamus (deze heb je zowel links als rechts)
De mesencephalon blijft redelijk gelijk.
, De rhombencephalon raakt verdeeld in de metencephalon (dwarse hersenen, een
tussenstructuur) → pons en cerebellum en myelencephalon → medulla (oblongata)
(verlengde merg)
Pons= (buikje van de hersenstam), verbind de
hersenschors van de grote hersenen, kleine hersenen
en medulla aan elkaar
Medulla= het verlengde merg
Cerebellum= de kleine hersenen, handig voor
bewegen
Basala ganglia= controleert en induceert beweging
Limbic systeem= ervaren en herkennen van emoties
*Figuur belangrijk en
kunnen invullen
Het ventrikel systeem
Het ventrikelsysteem zijn ruimtes tussen verschillende gebieden van de hersenen, door
de vervorming van de oorspronkelijke buis.
Ventrikels zijn gevuld met vloeistof-> hersenvocht (cerebral spinal fluid, CSF), wat
constant circuleert door de kamers en ervoor zorgt dat de hersenen gevoed worden,
schokken geabsorbeerd worden als giftige stoffen afgevoerd worden.
➔ Ventrikels zijn op een hersenscan te herkennen als de zwarte gaten
Aan de hand van ventrikels kun je posities in het brein herkennen!
