Hoorcollege 1- 2 februari 2024
Staten en internationale organisatie
- Het Internationaal recht wordt ook Volkenrecht genoemd.
- De natiestaat is de belangrijkste speler in internationale betrekkingen en het
internationale recht.
- Soevereiniteit staat centraal bij internationaal recht.
- Soevereiniteit: de staat heeft zelf zeggenschap over het eigen grondgebied.
- De staten hebben formele betrekkingen met elkaar door middel van ambassades.
- Zelfbinding: Wanneer een staat zelf besluit, uit welbegrepen eigenbelangen, om
verplichtingen aan te gaan. Bijvoorbeeld een staat kan zelf besluiten om een
overeenkomst met andere staat te sluiten.
Niet- statelijke actoren in het internationale recht
- Niet-statelijke actoren spelen een belangrijke rol in het internationale recht.
- Het internationale mensenrechten of milieu- NGO’s is een niet-statelijke actor.
- Het internationale mensenrechten kan door rapporteren de publieke mening
mobiliseren en de onderwerpen op internationale agenda proberen te krijgen.
- Het internationale mensenrechten of milieu- NGO’s hebben recht om klachten bij de
internationale instantie.
- Rode Kruis is niet gouvernementele organisatie en heeft belangrijke rol bij conflicten.
- Groet multinationale ondernemingen hebben misschien meer economische macht
dan kleine staten en kunnen bijvoorbeeld groet impact hebben op klimaat.
- Rode Kruis en groet internationale onderneming kunnen worden aangesproken op
hun handelen door sociale media, door consumenten en mensenrechtelijke
organisatie.
- De internationale gemeenschapen van de staten moeten in het kader van
internationale organisatie optreden, als de privésectoren onvoldoende hebben
behandeld of als individuele staten onvoldoende maatregelen hebben genomen.
,Kracht en zwakte van het internationale recht
- De zwakte van het internationale recht: er is geen internationale overheid om het
recht afdwingen.
- Het internationale recht is vooral gebaseerd op samenwerking en zelfbinding via
internationale organisatie en verdragen.
- Als staten conflict met elkaar hebben kunnen ze bij het internationale Gerechtshof
instappen.
- Het internationale recht erkend de mogelijkheden als sanctie: handelsboycots
- Het internationale recht erkend bij oorlogshandelingen de zelfverdediging.
- Als er sprake is van grote bedreigingen van internationale veiligheid kan de VN
ingrijpen, maar daarvoor is de instemming van alle 5 permanente leden van VN
nodig.
- Er is ook individuele verantwoordelijkheid voor de personen die zich schuldig maken
aan schending van internationale oorlogsrecht en ernstige mensenrechtenschending.
- Het sterkte punt van het internationale recht: is dat de nationale rechters kunnen het
internationale recht toepassen in het nationale recht.
- Ander sterk punt van het internationale recht: is dat de staten afhankelijk van elkaar
zijn.
Week 1, document 2/5- 4 februari 2024
- Rechtssubjecten: drager van rechten en plichten.
- Internationale rechtssubjecten: drager van internationale rechten en plichten.
- De staat, internationale organisatie en individuen zijn rechtssubject in het
internationale recht.
- Wat zijn bronnen van het internationale recht? Verdragen en besluiten van
internationale organisaties.
- Rechtssubjectactiviteit: als rechten en verplichtingen uit verdragen en besluiten van
internationale organisatie bij een internationale rechtelijke instantie ingeroepen kan
worden, dan is er sprake van rechtssubjectactiviteit.
, Staat
- De staat is de belangrijkste speler in het publiek internationale recht.
- De staat heeft ook invloed op internationale organisatie en probeert besluiten van
internationale organisatie beïnvloeden en hun eigen belang na te streven.
- Wat zijn de kenmerken van een staat? Een bevolking, grondgebied, een effectief
gezag en de capaciteit om internationale betrekking aan te gaan.
- Er zijn ook volken zonder staat, bijvoorbeeld bevolkingsgroepen die een minderheid
in eigen land vormen of die een gebeid wonnen, zonder dat dit is erkend als staat.
- Grijze situatie: wanneer een bevolking wil als een staat erkend worden en toetreden
tot de internationale gemeenschap.
Internationale organisatie
- Internationale organisatie: internationale organisatie is een organisatie met
rechtspersoonlijkheid die op basis van internationaal recht wordt opgericht door
staten of andere internationale organisatie.
- Internationale organisatie worden door een oprichtingsverdrag opgericht.
- De besluitvorming van een internationale organisatie wordt beheerst door de regels
die in het oprichtingsverdrag zijn afgesproken.
- Internationale organisatie zijn gebonden aan: het internationale recht, de eigen
verdragen en het verdragen waarbij zij zelf zijn aangesloten.
Individuen/ particulieren
- Mensenrechtenverdragen geven de individuen rechten die tegenover de staat
afdwingbaar zijn.
- Rechtsmacht: mensenrechten die tegenover de staat gelden. Bijvoorbeeld migranten
die in ander land wonen
, Week 1, document 3,5- 5 januari 2024
- Op basis van art. 93 jo. 94 Gw zijn verdragen en besluiten van internationale
organisatie boven de nationale wetten.
- Art. 93 Gw
‘Bepalingen van verdragen en van besluiten van volkenrechtelijke organisatie, die
naar haar inhoudt een ieder kunnen verbinden, hebben verbindende kracht nadat zij
zijn bekendgemaakt.’
- Art. 94 Gw
‘Binnen het Koninkrijk geldende wettelijke voorschriften vinden geen toepassing,
indien deze toepassing niet verenigbaar is met een ieder verbindende bepalingen van
verdragen en van besluiten van volkenrechtelijke organisatie.’
- ‘Een ieder verbindende’ genoemd in art 94 Gw: de regels uit Verdragen of besluiten
van internationale organisatie kunnen door particulieren/individuen voor de
Nederlandse rechter ingeroepen worden.
- Op basis van art. 94 Gw hebben internationale recht voorrang boven nationale recht.
- Monistisch systeem: wanneer bepaalde regels van internationaal recht direct
doorwerken in het nationale systeem.
- Nederland is een monistisch land, waar internationale regels direct doorwerken in
het nationale recht.
- Dualistisch systeem: het internationale recht en het nationale recht vormen
afzonderlijk rechten. Maar worden eerst het internationale recht omgezet in
nationale regels.
- De rechter van een land moet bepalen of er sprake is van art. 94 Gw, namelijk ‘een
ieder verbindende regel’. Dit kan blijken uit de inhoud van de regels en de bedoeling
van de staten of internationale organisatie om rechten in het leven te roepen.
- Als een internationale regel is vaag geformuleerd is, kan de nationale rechter
oordelen dat deze regel geen rechtstreekse werking heeft: sociale grondrechten.
Bronnen van internationaal recht
- Er zijn geschreven en ongeschreven bronnen van internationaal recht.
- Het internationale Gerechtshof (IGH) is een instelling van de Verenigde Naties.
- Wanneer is er een conflict tussen staten, kan de staat zich beroepen op niet-
geschreven bronnen bij het internationale Gerechtshof.
Staten en internationale organisatie
- Het Internationaal recht wordt ook Volkenrecht genoemd.
- De natiestaat is de belangrijkste speler in internationale betrekkingen en het
internationale recht.
- Soevereiniteit staat centraal bij internationaal recht.
- Soevereiniteit: de staat heeft zelf zeggenschap over het eigen grondgebied.
- De staten hebben formele betrekkingen met elkaar door middel van ambassades.
- Zelfbinding: Wanneer een staat zelf besluit, uit welbegrepen eigenbelangen, om
verplichtingen aan te gaan. Bijvoorbeeld een staat kan zelf besluiten om een
overeenkomst met andere staat te sluiten.
Niet- statelijke actoren in het internationale recht
- Niet-statelijke actoren spelen een belangrijke rol in het internationale recht.
- Het internationale mensenrechten of milieu- NGO’s is een niet-statelijke actor.
- Het internationale mensenrechten kan door rapporteren de publieke mening
mobiliseren en de onderwerpen op internationale agenda proberen te krijgen.
- Het internationale mensenrechten of milieu- NGO’s hebben recht om klachten bij de
internationale instantie.
- Rode Kruis is niet gouvernementele organisatie en heeft belangrijke rol bij conflicten.
- Groet multinationale ondernemingen hebben misschien meer economische macht
dan kleine staten en kunnen bijvoorbeeld groet impact hebben op klimaat.
- Rode Kruis en groet internationale onderneming kunnen worden aangesproken op
hun handelen door sociale media, door consumenten en mensenrechtelijke
organisatie.
- De internationale gemeenschapen van de staten moeten in het kader van
internationale organisatie optreden, als de privésectoren onvoldoende hebben
behandeld of als individuele staten onvoldoende maatregelen hebben genomen.
,Kracht en zwakte van het internationale recht
- De zwakte van het internationale recht: er is geen internationale overheid om het
recht afdwingen.
- Het internationale recht is vooral gebaseerd op samenwerking en zelfbinding via
internationale organisatie en verdragen.
- Als staten conflict met elkaar hebben kunnen ze bij het internationale Gerechtshof
instappen.
- Het internationale recht erkend de mogelijkheden als sanctie: handelsboycots
- Het internationale recht erkend bij oorlogshandelingen de zelfverdediging.
- Als er sprake is van grote bedreigingen van internationale veiligheid kan de VN
ingrijpen, maar daarvoor is de instemming van alle 5 permanente leden van VN
nodig.
- Er is ook individuele verantwoordelijkheid voor de personen die zich schuldig maken
aan schending van internationale oorlogsrecht en ernstige mensenrechtenschending.
- Het sterkte punt van het internationale recht: is dat de nationale rechters kunnen het
internationale recht toepassen in het nationale recht.
- Ander sterk punt van het internationale recht: is dat de staten afhankelijk van elkaar
zijn.
Week 1, document 2/5- 4 februari 2024
- Rechtssubjecten: drager van rechten en plichten.
- Internationale rechtssubjecten: drager van internationale rechten en plichten.
- De staat, internationale organisatie en individuen zijn rechtssubject in het
internationale recht.
- Wat zijn bronnen van het internationale recht? Verdragen en besluiten van
internationale organisaties.
- Rechtssubjectactiviteit: als rechten en verplichtingen uit verdragen en besluiten van
internationale organisatie bij een internationale rechtelijke instantie ingeroepen kan
worden, dan is er sprake van rechtssubjectactiviteit.
, Staat
- De staat is de belangrijkste speler in het publiek internationale recht.
- De staat heeft ook invloed op internationale organisatie en probeert besluiten van
internationale organisatie beïnvloeden en hun eigen belang na te streven.
- Wat zijn de kenmerken van een staat? Een bevolking, grondgebied, een effectief
gezag en de capaciteit om internationale betrekking aan te gaan.
- Er zijn ook volken zonder staat, bijvoorbeeld bevolkingsgroepen die een minderheid
in eigen land vormen of die een gebeid wonnen, zonder dat dit is erkend als staat.
- Grijze situatie: wanneer een bevolking wil als een staat erkend worden en toetreden
tot de internationale gemeenschap.
Internationale organisatie
- Internationale organisatie: internationale organisatie is een organisatie met
rechtspersoonlijkheid die op basis van internationaal recht wordt opgericht door
staten of andere internationale organisatie.
- Internationale organisatie worden door een oprichtingsverdrag opgericht.
- De besluitvorming van een internationale organisatie wordt beheerst door de regels
die in het oprichtingsverdrag zijn afgesproken.
- Internationale organisatie zijn gebonden aan: het internationale recht, de eigen
verdragen en het verdragen waarbij zij zelf zijn aangesloten.
Individuen/ particulieren
- Mensenrechtenverdragen geven de individuen rechten die tegenover de staat
afdwingbaar zijn.
- Rechtsmacht: mensenrechten die tegenover de staat gelden. Bijvoorbeeld migranten
die in ander land wonen
, Week 1, document 3,5- 5 januari 2024
- Op basis van art. 93 jo. 94 Gw zijn verdragen en besluiten van internationale
organisatie boven de nationale wetten.
- Art. 93 Gw
‘Bepalingen van verdragen en van besluiten van volkenrechtelijke organisatie, die
naar haar inhoudt een ieder kunnen verbinden, hebben verbindende kracht nadat zij
zijn bekendgemaakt.’
- Art. 94 Gw
‘Binnen het Koninkrijk geldende wettelijke voorschriften vinden geen toepassing,
indien deze toepassing niet verenigbaar is met een ieder verbindende bepalingen van
verdragen en van besluiten van volkenrechtelijke organisatie.’
- ‘Een ieder verbindende’ genoemd in art 94 Gw: de regels uit Verdragen of besluiten
van internationale organisatie kunnen door particulieren/individuen voor de
Nederlandse rechter ingeroepen worden.
- Op basis van art. 94 Gw hebben internationale recht voorrang boven nationale recht.
- Monistisch systeem: wanneer bepaalde regels van internationaal recht direct
doorwerken in het nationale systeem.
- Nederland is een monistisch land, waar internationale regels direct doorwerken in
het nationale recht.
- Dualistisch systeem: het internationale recht en het nationale recht vormen
afzonderlijk rechten. Maar worden eerst het internationale recht omgezet in
nationale regels.
- De rechter van een land moet bepalen of er sprake is van art. 94 Gw, namelijk ‘een
ieder verbindende regel’. Dit kan blijken uit de inhoud van de regels en de bedoeling
van de staten of internationale organisatie om rechten in het leven te roepen.
- Als een internationale regel is vaag geformuleerd is, kan de nationale rechter
oordelen dat deze regel geen rechtstreekse werking heeft: sociale grondrechten.
Bronnen van internationaal recht
- Er zijn geschreven en ongeschreven bronnen van internationaal recht.
- Het internationale Gerechtshof (IGH) is een instelling van de Verenigde Naties.
- Wanneer is er een conflict tussen staten, kan de staat zich beroepen op niet-
geschreven bronnen bij het internationale Gerechtshof.
