HC 1: Romijn Geen universele opvoedmethode: Verschillende
NL is een super divers land (globalisatie + migratie). culturen hebben unieke manieren om kinderen op te
Uitleg DN. Vier theoretische kaders voor cultuur: voeden, afgestemd op hun waarden en
Bronfenbrenner: cultuur en kind zijn aparte omstandigheden.
processen, cultuur is externe invloed op processen Dynamisch en aanpasbaar systeem: De
(macro) ontwikkelingsniche verandert over tijd en past zich aan
Vélez-Agosto: bekritiseert Bronfenbrenner's nieuwe omstandigheden aan.
Bioecologisch Model omdat het cultuur slechts als een Kritiek op westerse normen: Het model weerlegt het
externe invloed ziet (macro), in plaats van als een idee dat westerse opvoedmethoden de standaard zijn
en benadrukt culturele diversiteit in opvoeding.
integraal onderdeel van menselijke ontwikkeling.
Cultuur is een dynamisch en verweven element binnen Key Concepten
alle ontwikkelingssystemen. Ecoculturele Theorie (Weisner): De invloed van
Rogof: cultuur is een wederzijds proces culturele contexten op ontwikkeling en opvoeding.
(kind ↔ cultuur) Bioecologisch Model (Bronfenbrenner): Ontwikkeling
Veel onderzoek wordt gedaan vanuit het WEIRD vindt plaats binnen meerdere met elkaar verweven
(westerse) perspectief → niet inclusief systemen.
Velez-Agosto 2017
Artikelen:
Cultuur is geïntegreerd in ontwikkeling: Het is geen
Rogof 2018:
aparte laag (macrosysteem) maar een dynamisch
Cultuur en ontwikkeling zijn niet gescheiden: Cultuur is
niet slechts een externe invloed, maar een onderdeel van alle interacties.
fundamenteel onderdeel van leren en groeien. Kritiek Kritiek op Bronfenbrenner's model: Het model ziet
op traditionele onderzoeksmethoden: Veel cultuur als een externe factor en houdt onvoldoende
psychologisch onderzoek is te gefocust op rekening met culturele variatie.
laboratoriumstudies en generaliseert bevindingen te Dynamische interactie tussen individu en omgeving:
veel. Kinderen nemen actief deel aan hun culturele Ontwikkeling is geen passief proces, maar wordt
omgeving en vormen deze ook mee.
gevormd door sociale praktijken en participatie.
Onderzoek moet contextgebonden zijn: echte,
dagelijkse interacties in plaats van op gecontroleerde Voorstel voor een aangepast model: De auteurs pleiten
experimenten. voor een "Culturally-Inclusive Bioecological Model"
Meer diversiteit in onderzoek: De auteurs pleiten voor waarin cultuur verweven is met alle systemen:
inclusieve en cultureel sensitieve Meer aandacht voor alledaagse culturele praktijken:
onderzoeksmethoden. Informele leerprocessen spelen een cruciale rol in
ontwikkeling.
Key Concepten
Participatie Theorie: Individu en cultuur zijn niet
gescheiden, maar vormen samen het Key Concepten
ontwikkelingsproces. Bioecologisch Model (Bronfenbrenner)
Ecocultureel Perspectief: De rol van dagelijkse Socioculturele Theorie (Vygotsky)
ervaringen in de ontwikkeling van kinderen. Ecoculturele Theorie (Weisner)
Socioculturele Theorie (Vygotsky): Ontwikkeling vindt Guided Participation Theory (Rogoff): Kinderen leren
plaats via interacties met anderen en cultureel
door observatie, deelname en samenwerking binnen
gedeelde hulpmiddelen.
Cultuur: Kinderen leren door observatie, deelname en hun gemeenschap.
samenwerking binnen hun gemeenschap. Culturally-Inclusive Bioecological Model: Een
vernieuwde versie van Bronfenbrenner’s model waarin
Super & Harkness 1986: cultuur in alle ontwikkelingslagen is geïntegreerd.
Ontwikkeling is cultureel bepaald: Kindontwikkeling
wordt niet alleen beïnvloed door biologische of HC 2: Slot
psychologische factoren, maar ook door de culturele
Acculturatie als tweezijdig proces: Het gaat niet alleen
omgeving. Developmental Niche: beschrijft hoe de
omgeving van een kind de ontwikkeling vormt via drie om hoe migranten zich aanpassen, maar ook hoe de
onderling verbonden componenten: samenleving hen ontvangt.
1. Fysieke en sociale omgeving: Waar het kind Acculturatiemodellen (Berry, 2006):
opgroeit (huis, school, gemeenschap) en met Integratie: Behoud van eigen cultuur, maar ook
wie het interacteert (familie, leraren, aanpassing aan de nieuwe samenleving (beste
vrienden). Verschilt door fysieke en sociale
uitkomst voor kinderen).
context.
2. Opvoedkundige gewoonten en praktijken: Assimilatie: Volledige overname van de nieuwe cultuur,
Cultureel bepaalde manieren van opvoeden, verlies van de eigen cultuur.
zoals tradities, discipline en verzorging. Segregatie: Behoud van eigen cultuur zonder
3. Psychologie van de verzorgers: aanpassing aan de nieuwe samenleving.
Overtuigingen, waarden en verwachtingen Marginalisatie: verlies van de eigen cultuur, geen
van ouders en opvoeders over opname in de nieuwe samenleving.
kindontwikkeling.
Multiculturele samenleving: Verschillende modellen
➔ Interacteren allemaal met elkaar. Mediatie
voor individuele ontwikkelingservaring in de zoals multicultureel beleid (eigen cultuur behouden +
grotere cultuur aanpassing), melting pot (dominante cultuur
, overnemen), segregatie (weinig contact tussen significant in alle landen.
groepen), en uitsluiting. Belang van meetinvariantie: zorgt ervoor dat parenting
Impact op kinderen: knowledge op dezelfde manier wordt gemeten in
● Heritage language (thuistaal) → positief voor verschillende culturen en voorkomt vertekening van
onderwijsmotivatie. resultaten.
● Religie → geen invloed op motivatie, maar Geen universele manier van opvoeden;
positief voor inzet. opvoedingskennis en -praktijken worden gevormd door
● Familieoriëntatie → positief voor motivatie en de sociale en culturele omgeving.
inzet.
● Mainstream oriëntatie → beter gevoel van Key Concepten
schoolbetrokkenheid. Parenting knowledge: Inzicht in hoe de biologische,
Onderwijs en acculturatie: fysieke, sociale en cognitieve behoeften van kinderen
● Selectieprocessen in voorschoolse educatie zich ontwikkelen en hoe ouders hierop kunnen
en basisscholen beïnvloeden segregatie. inspelen, zodat het kind zich zo goed mogelijk kan
● Nederlandse ouders zien weinig belang in ontwikkelen.
diversiteit in de kinderopvang. Developmental Niche
Turkse ouders kiezen vaker voor gemengde Meetinvariantie: Een statistische methode om te
en educatief sterke voorschoolse controleren of een meetinstrument (zoals een
voorzieningen. vragenlijst) dezelfde constructen op dezelfde manier
Micro-, macro- en globale factoren in acculturatie: meet in verschillende culturen.
● Globalisering verandert acculturatieprocessen KIDI (Knowledge of Infant Development Inventory):
via sociale media en migratiemotieven (push Een instrument om ouderkennis te meten en
(oorlog) -pull (econ. mogelijkheden) factoren). vergelijkingen tussen verschillende culturen mogelijk te
Macroniveau: Overheidsbeleid en toegang tot maken.
onderwijs/welzijn beïnvloeden integratie.
Microniveau: Wijken en gemeenschappen Sidler 2022
creëren kansen of barrières voor acculturatie Acculturatie is een wederzijds proces: Niet alleen
Onderzoek naar diversiteit in het onderwijs: minderheden, maar ook de meerderheidsgroep past
Leraren met verschillende culturele achtergronden zich aan bij interculturele interactie.
hebben complementaire vaardigheden. Verschillende acculturatieprofielen: Sommige groepen
Nederlandse leraren scoren hoger op individualistische ondersteunen wederzijdse integratie, terwijl anderen
waarden, terwijl Mediterraans-Nederlandse leraren vinden dat de meerderheid geen verantwoordelijkheid
meer groepsgericht denken. heeft voor integratie.
Psychologische gevolgen van acculturatie:
Key Concepten Minderheidsgroepen én meerderheidsgroepen met
Acculturatie: Culturele en psychologische lage verantwoordelijkheid voor integratie ervaren
aanpassingen bij migratie of verandering van sociale lagere zelfwaardering en zelfbepaling.
omgeving. Onderwijsinstellingen spelen een sleutelrol bij het
Superdiversiteit: De toegenomen diversiteit binnen bevorderen van interculturele interactie en inclusie.
migrantengroepen, wat acculturatie complexer maakt. Culturele context beïnvloedt acculturatie: Landelijke
Terminologische verwarring: Integratie wordt soms ten beleid en sociale normen bepalen hoe
onrechte als assimilatie opgevat. acculturatieprocessen verlopen.
Selectieve acculturatie: Gedeeltelijke aanpassing aan
de nieuwe cultuur met behoud van bepaalde aspecten Key Concepten
van de eigen cultuur. Acculturatie: Culturele en psychologische
Segmented assimilation: De mate waarin migranten veranderingen die plaatsvinden wanneer verschillende
zich aanpassen hangt af van sociaaleconomische en culturele groepen met elkaar in contact komen.
structurele factoren. Wederzijdse acculturatie: Het proces waarbij zowel
minderheids- als meerderheidsgroepen zich
Artikelen aanpassen aan interculturele interactie.
Bornstein 2019 mutual integration profile: Beide groepen (minderheids-
Parenting knowledge als onderdeel van de en meerderheidsgroep) steunen integratie.
Developmental Niche.: Behoort tot de psychologie van mutual mild-integration profile: Er is enige steun, maar
verzorgers en beïnvloedt opvoedingsbeslissingen. minder sterk.
Ouders met goede kennis kunnen hun kinds low-responsibility-on-majority profile: De
ontwikkeling beter ondersteunen. meerderheidsgroep voelt zich niet verantwoordelijk
Culturele variatie in parenting knowledge verschilt per voor integratie.
samenleving en wordt beïnvloed door Psychologische aanpassing: Wordt gemeten aan de
sociaaleconomische en culturele factoren. hand van zelfwaardering en zelfbepaling; betere
Moeders’ leeftijd, opleiding en beroep zijn belangrijke integratie leidt tot betere psychologische uitkomsten.
factoren, maar geen enkele factor is universeel
NL is een super divers land (globalisatie + migratie). culturen hebben unieke manieren om kinderen op te
Uitleg DN. Vier theoretische kaders voor cultuur: voeden, afgestemd op hun waarden en
Bronfenbrenner: cultuur en kind zijn aparte omstandigheden.
processen, cultuur is externe invloed op processen Dynamisch en aanpasbaar systeem: De
(macro) ontwikkelingsniche verandert over tijd en past zich aan
Vélez-Agosto: bekritiseert Bronfenbrenner's nieuwe omstandigheden aan.
Bioecologisch Model omdat het cultuur slechts als een Kritiek op westerse normen: Het model weerlegt het
externe invloed ziet (macro), in plaats van als een idee dat westerse opvoedmethoden de standaard zijn
en benadrukt culturele diversiteit in opvoeding.
integraal onderdeel van menselijke ontwikkeling.
Cultuur is een dynamisch en verweven element binnen Key Concepten
alle ontwikkelingssystemen. Ecoculturele Theorie (Weisner): De invloed van
Rogof: cultuur is een wederzijds proces culturele contexten op ontwikkeling en opvoeding.
(kind ↔ cultuur) Bioecologisch Model (Bronfenbrenner): Ontwikkeling
Veel onderzoek wordt gedaan vanuit het WEIRD vindt plaats binnen meerdere met elkaar verweven
(westerse) perspectief → niet inclusief systemen.
Velez-Agosto 2017
Artikelen:
Cultuur is geïntegreerd in ontwikkeling: Het is geen
Rogof 2018:
aparte laag (macrosysteem) maar een dynamisch
Cultuur en ontwikkeling zijn niet gescheiden: Cultuur is
niet slechts een externe invloed, maar een onderdeel van alle interacties.
fundamenteel onderdeel van leren en groeien. Kritiek Kritiek op Bronfenbrenner's model: Het model ziet
op traditionele onderzoeksmethoden: Veel cultuur als een externe factor en houdt onvoldoende
psychologisch onderzoek is te gefocust op rekening met culturele variatie.
laboratoriumstudies en generaliseert bevindingen te Dynamische interactie tussen individu en omgeving:
veel. Kinderen nemen actief deel aan hun culturele Ontwikkeling is geen passief proces, maar wordt
omgeving en vormen deze ook mee.
gevormd door sociale praktijken en participatie.
Onderzoek moet contextgebonden zijn: echte,
dagelijkse interacties in plaats van op gecontroleerde Voorstel voor een aangepast model: De auteurs pleiten
experimenten. voor een "Culturally-Inclusive Bioecological Model"
Meer diversiteit in onderzoek: De auteurs pleiten voor waarin cultuur verweven is met alle systemen:
inclusieve en cultureel sensitieve Meer aandacht voor alledaagse culturele praktijken:
onderzoeksmethoden. Informele leerprocessen spelen een cruciale rol in
ontwikkeling.
Key Concepten
Participatie Theorie: Individu en cultuur zijn niet
gescheiden, maar vormen samen het Key Concepten
ontwikkelingsproces. Bioecologisch Model (Bronfenbrenner)
Ecocultureel Perspectief: De rol van dagelijkse Socioculturele Theorie (Vygotsky)
ervaringen in de ontwikkeling van kinderen. Ecoculturele Theorie (Weisner)
Socioculturele Theorie (Vygotsky): Ontwikkeling vindt Guided Participation Theory (Rogoff): Kinderen leren
plaats via interacties met anderen en cultureel
door observatie, deelname en samenwerking binnen
gedeelde hulpmiddelen.
Cultuur: Kinderen leren door observatie, deelname en hun gemeenschap.
samenwerking binnen hun gemeenschap. Culturally-Inclusive Bioecological Model: Een
vernieuwde versie van Bronfenbrenner’s model waarin
Super & Harkness 1986: cultuur in alle ontwikkelingslagen is geïntegreerd.
Ontwikkeling is cultureel bepaald: Kindontwikkeling
wordt niet alleen beïnvloed door biologische of HC 2: Slot
psychologische factoren, maar ook door de culturele
Acculturatie als tweezijdig proces: Het gaat niet alleen
omgeving. Developmental Niche: beschrijft hoe de
omgeving van een kind de ontwikkeling vormt via drie om hoe migranten zich aanpassen, maar ook hoe de
onderling verbonden componenten: samenleving hen ontvangt.
1. Fysieke en sociale omgeving: Waar het kind Acculturatiemodellen (Berry, 2006):
opgroeit (huis, school, gemeenschap) en met Integratie: Behoud van eigen cultuur, maar ook
wie het interacteert (familie, leraren, aanpassing aan de nieuwe samenleving (beste
vrienden). Verschilt door fysieke en sociale
uitkomst voor kinderen).
context.
2. Opvoedkundige gewoonten en praktijken: Assimilatie: Volledige overname van de nieuwe cultuur,
Cultureel bepaalde manieren van opvoeden, verlies van de eigen cultuur.
zoals tradities, discipline en verzorging. Segregatie: Behoud van eigen cultuur zonder
3. Psychologie van de verzorgers: aanpassing aan de nieuwe samenleving.
Overtuigingen, waarden en verwachtingen Marginalisatie: verlies van de eigen cultuur, geen
van ouders en opvoeders over opname in de nieuwe samenleving.
kindontwikkeling.
Multiculturele samenleving: Verschillende modellen
➔ Interacteren allemaal met elkaar. Mediatie
voor individuele ontwikkelingservaring in de zoals multicultureel beleid (eigen cultuur behouden +
grotere cultuur aanpassing), melting pot (dominante cultuur
, overnemen), segregatie (weinig contact tussen significant in alle landen.
groepen), en uitsluiting. Belang van meetinvariantie: zorgt ervoor dat parenting
Impact op kinderen: knowledge op dezelfde manier wordt gemeten in
● Heritage language (thuistaal) → positief voor verschillende culturen en voorkomt vertekening van
onderwijsmotivatie. resultaten.
● Religie → geen invloed op motivatie, maar Geen universele manier van opvoeden;
positief voor inzet. opvoedingskennis en -praktijken worden gevormd door
● Familieoriëntatie → positief voor motivatie en de sociale en culturele omgeving.
inzet.
● Mainstream oriëntatie → beter gevoel van Key Concepten
schoolbetrokkenheid. Parenting knowledge: Inzicht in hoe de biologische,
Onderwijs en acculturatie: fysieke, sociale en cognitieve behoeften van kinderen
● Selectieprocessen in voorschoolse educatie zich ontwikkelen en hoe ouders hierop kunnen
en basisscholen beïnvloeden segregatie. inspelen, zodat het kind zich zo goed mogelijk kan
● Nederlandse ouders zien weinig belang in ontwikkelen.
diversiteit in de kinderopvang. Developmental Niche
Turkse ouders kiezen vaker voor gemengde Meetinvariantie: Een statistische methode om te
en educatief sterke voorschoolse controleren of een meetinstrument (zoals een
voorzieningen. vragenlijst) dezelfde constructen op dezelfde manier
Micro-, macro- en globale factoren in acculturatie: meet in verschillende culturen.
● Globalisering verandert acculturatieprocessen KIDI (Knowledge of Infant Development Inventory):
via sociale media en migratiemotieven (push Een instrument om ouderkennis te meten en
(oorlog) -pull (econ. mogelijkheden) factoren). vergelijkingen tussen verschillende culturen mogelijk te
Macroniveau: Overheidsbeleid en toegang tot maken.
onderwijs/welzijn beïnvloeden integratie.
Microniveau: Wijken en gemeenschappen Sidler 2022
creëren kansen of barrières voor acculturatie Acculturatie is een wederzijds proces: Niet alleen
Onderzoek naar diversiteit in het onderwijs: minderheden, maar ook de meerderheidsgroep past
Leraren met verschillende culturele achtergronden zich aan bij interculturele interactie.
hebben complementaire vaardigheden. Verschillende acculturatieprofielen: Sommige groepen
Nederlandse leraren scoren hoger op individualistische ondersteunen wederzijdse integratie, terwijl anderen
waarden, terwijl Mediterraans-Nederlandse leraren vinden dat de meerderheid geen verantwoordelijkheid
meer groepsgericht denken. heeft voor integratie.
Psychologische gevolgen van acculturatie:
Key Concepten Minderheidsgroepen én meerderheidsgroepen met
Acculturatie: Culturele en psychologische lage verantwoordelijkheid voor integratie ervaren
aanpassingen bij migratie of verandering van sociale lagere zelfwaardering en zelfbepaling.
omgeving. Onderwijsinstellingen spelen een sleutelrol bij het
Superdiversiteit: De toegenomen diversiteit binnen bevorderen van interculturele interactie en inclusie.
migrantengroepen, wat acculturatie complexer maakt. Culturele context beïnvloedt acculturatie: Landelijke
Terminologische verwarring: Integratie wordt soms ten beleid en sociale normen bepalen hoe
onrechte als assimilatie opgevat. acculturatieprocessen verlopen.
Selectieve acculturatie: Gedeeltelijke aanpassing aan
de nieuwe cultuur met behoud van bepaalde aspecten Key Concepten
van de eigen cultuur. Acculturatie: Culturele en psychologische
Segmented assimilation: De mate waarin migranten veranderingen die plaatsvinden wanneer verschillende
zich aanpassen hangt af van sociaaleconomische en culturele groepen met elkaar in contact komen.
structurele factoren. Wederzijdse acculturatie: Het proces waarbij zowel
minderheids- als meerderheidsgroepen zich
Artikelen aanpassen aan interculturele interactie.
Bornstein 2019 mutual integration profile: Beide groepen (minderheids-
Parenting knowledge als onderdeel van de en meerderheidsgroep) steunen integratie.
Developmental Niche.: Behoort tot de psychologie van mutual mild-integration profile: Er is enige steun, maar
verzorgers en beïnvloedt opvoedingsbeslissingen. minder sterk.
Ouders met goede kennis kunnen hun kinds low-responsibility-on-majority profile: De
ontwikkeling beter ondersteunen. meerderheidsgroep voelt zich niet verantwoordelijk
Culturele variatie in parenting knowledge verschilt per voor integratie.
samenleving en wordt beïnvloed door Psychologische aanpassing: Wordt gemeten aan de
sociaaleconomische en culturele factoren. hand van zelfwaardering en zelfbepaling; betere
Moeders’ leeftijd, opleiding en beroep zijn belangrijke integratie leidt tot betere psychologische uitkomsten.
factoren, maar geen enkele factor is universeel
