Casus 9; uit balans
Moeilijke woorden
- Vesiculair ademgeruis → Het normale ademgeruis dat je hoort bij mensen.
- Dyspnoe d'effort → Als kortademigheid vooral bij inspanning aanwezig is en anders
niet.
- Mean Corpuscular volume → volume van rode bloedcellen
Probleemstelling
- Wat zijn acidose en alkalose ?
- Waarom wordt de mevrouw uit de casus moe en lusteloos?
- Ademhalingsregulatie
Brainstorm
- Wet van henry
- Acidose = pH lager dan 7.35
- Alkalose = pH boven 7.45
- Buffersysteem van lichaam
- Respiratoire en metabool
- Laboratoriumonderzoek van de casus (acidose)
- Alkalose
- Bloedgassen soorten
- Zuur-base
- pH
- Ademgeruis
- pCO2 en O2
Leerdoelen
1) Wat zijn bloedgassen?
- Welke zijn er
- Wet van Henry
2) Wat is de opbouw en werking van het ademhalingscentrum
3) Hoe werkt de regulatie van de ademhaling
4) Welke chemoreceptoren zijn er en hoe werken ze?
- Centraal en perifeer
5) Wat is het buffersystemen van het lichaam?
6) Wat zijn acidose en alkalose?
Bronnen
Khan academy filmpjes
,Uitwerken leerdoelen
1) Wat zijn bloedgassen?
- Welke zijn er
- Wet van Henry
De bloedgassen in het lichaam geven een goede indicatie van de zuur-base graad die zich
in het lichaam bevindt, verstoringen in dit pH-evenwicht kunnen grote klinische gevolgen
hebben.
Welk bloedgas? Betekenis Normaalwaarden
Hb (mmol/L) Hemoglobine → Een Man → 8,5 - 11
bolvormig eiwit met Vrouw → 7,5 - 10
ijzermoleculen waaraan
zuurstof kan binden voor het
transport via het bloed.
Gemiddelde grote rode De gemiddelde grootte en < 80
bloedcellen (Mean het volume van een rode
Corpuscular Volume) bloedcel.
pH Negatieve logaritme van 7,35 - 7,45
H+-ionconcentratie
paO2 (kPa) Partiële zuurstofspanning in 8,7 - 13,1
arterieel bloed
saO2 (%) Aantal 93 - 98
hemoglobinemoleculen dat
aan zuurstof is gebonden
als percentage van de totale
hoeveelheid hemoglobine
moleculen
paCO2 (kPa) Partiële 4,5 - 5,9
koolzuurstofspanning
HCO3- (mmol/L) Concentratie 22 - 28
waterstofcarbonaationen
Lactaat (mmol/L) Concentratie lactaat <2
(zuurrest van melkzuur na
anaerobe verbranding)
De wet van Henry heeft betrekking op de evenwichtsituatie van een vloeibaar oplosmiddel
dat in contact staat met een gas, zodat gasmoleculen oplossen in het oplosmiddel. Als dit
lang genoeg doorgaat, zal er een dynamisch evenwicht worden bereikt, waarbij er per
tijdseenheid evenveel gasmoleculen in als uit de oplossing gaan. De concentratie van de
opgeloste stof is bij zo'n evenwicht recht evenredig met de concentratie van het gas, die
weer evenredig is met de partiële druk van het gas.
, Gas lost op in een vloeistof evenredig aan de partiële druk van het gas. Dus hoe hoger de
concentratie, hoe sneller en beter het gas oplost.
C = concentratie opgeloste gasdeeltjes in vloeistof
H = constante van Henry
Pg = partiële druk van het gas
In evenwicht zijn de partiële drukken van het gas in het gas en in de vloeistof gelijk.
Wanneer de partiële druk in bijvoorbeeld de vloeistof groter wordt dan in de gasfase zullen
enkele opgeloste gasdeeltjes weer teruggaan naar de gasfase. Dus de richting en
hoeveelheid beweging van gas wordt bepaald door de partiële drukken in beide fases. Dit
gebeurt dan ook in de longen en bij het weefsel in ons lichaam tijdens de externe en interne
respiratie.
De hoeveelheid van een gas dat zal verdwijnen in een vloeistof is afhankelijk van de
oplosbaarheid, oplosbaarheid, van het gas in het vloeistof en de temperatuur van de
vloeistof. Verschillende stoffen, zoals O2 en CO2, lossen beter op in water (en in
bloedplasma) dan andere, zoals N2. Wanneer de temperatuur van een vloeistof stijgt,
vermindert de oplosbaarheid van een gas.
2) Wat is de opbouw en werking van het ademhalingscentrum?
Het ademhalingscentrum is verdeeld in drie hoofdgroepen, twee in de medulla oblongata en
één in de pons. De twee groepen in de medulla zijn de dorsale ademhalings groep en de
ventrale ademhalings groep, deze zorgen voornamelijk voor het ritme. In de pons bestaat de
pontine respiratoire groep uit twee gebieden; het pneumatische centrum en het
apneustische centrum. De dorsale en ventrale medullaire groepen regelen het basisritme
van de ademhaling. De groepen zijn gepaard met één aan elke kant van de hersenstam
(figuur 1 en 2).
De dorsale ademhalingsgroep (medulla)
De dorsale ademhalings groep (DRG) speelt de meest fundamentele rol bij de controle van
de normale ademhaling en het initiëren van inspiratie (inademing). Bij een normale
ademhalingsfrequentie en -ritme (eupnea) is de ademhalingsfrequentie 12 tot 15
ademhalingen per minuut. De inspiratie zal dan 2 seconden zijn en de expiratie 3 seconden.
De dorsale ademhalingsgroep is een verzameling neuronen die een langgerekte massa
vormen die zich over het grootste deel van de lengte van de dorsale medulla uitstrekt. Ze
bevinden zich dicht bij het centrale kanaal van het ruggenmerg en net achter de ventrale
groep. Ze bepalen en handhaven de ademhalingssnelheid.
De ventrale ademhalingsgroep (medulla)
In de medulla bestaat de ventrale ademhalings groep (VRG) uit vier groepen neuronen die
het uitademingsgebied (expiratoire) van de ademhalingscontrole vormen. Dit gebied bevindt
zich in het ventrolaterale deel van de medulla, ongeveer 5 mm voor en lateraal van de
dorsale ademhalings groep. De betrokken neuronen omvatten die in de nucleus ambiguus,
de nucleus retro ambiguus en de interneuronen in het pre-Bötzingen-complex (soort van
pacemaker van de longen). De ventrale ademhalingsgroep bevat zowel inspiratoire als
Moeilijke woorden
- Vesiculair ademgeruis → Het normale ademgeruis dat je hoort bij mensen.
- Dyspnoe d'effort → Als kortademigheid vooral bij inspanning aanwezig is en anders
niet.
- Mean Corpuscular volume → volume van rode bloedcellen
Probleemstelling
- Wat zijn acidose en alkalose ?
- Waarom wordt de mevrouw uit de casus moe en lusteloos?
- Ademhalingsregulatie
Brainstorm
- Wet van henry
- Acidose = pH lager dan 7.35
- Alkalose = pH boven 7.45
- Buffersysteem van lichaam
- Respiratoire en metabool
- Laboratoriumonderzoek van de casus (acidose)
- Alkalose
- Bloedgassen soorten
- Zuur-base
- pH
- Ademgeruis
- pCO2 en O2
Leerdoelen
1) Wat zijn bloedgassen?
- Welke zijn er
- Wet van Henry
2) Wat is de opbouw en werking van het ademhalingscentrum
3) Hoe werkt de regulatie van de ademhaling
4) Welke chemoreceptoren zijn er en hoe werken ze?
- Centraal en perifeer
5) Wat is het buffersystemen van het lichaam?
6) Wat zijn acidose en alkalose?
Bronnen
Khan academy filmpjes
,Uitwerken leerdoelen
1) Wat zijn bloedgassen?
- Welke zijn er
- Wet van Henry
De bloedgassen in het lichaam geven een goede indicatie van de zuur-base graad die zich
in het lichaam bevindt, verstoringen in dit pH-evenwicht kunnen grote klinische gevolgen
hebben.
Welk bloedgas? Betekenis Normaalwaarden
Hb (mmol/L) Hemoglobine → Een Man → 8,5 - 11
bolvormig eiwit met Vrouw → 7,5 - 10
ijzermoleculen waaraan
zuurstof kan binden voor het
transport via het bloed.
Gemiddelde grote rode De gemiddelde grootte en < 80
bloedcellen (Mean het volume van een rode
Corpuscular Volume) bloedcel.
pH Negatieve logaritme van 7,35 - 7,45
H+-ionconcentratie
paO2 (kPa) Partiële zuurstofspanning in 8,7 - 13,1
arterieel bloed
saO2 (%) Aantal 93 - 98
hemoglobinemoleculen dat
aan zuurstof is gebonden
als percentage van de totale
hoeveelheid hemoglobine
moleculen
paCO2 (kPa) Partiële 4,5 - 5,9
koolzuurstofspanning
HCO3- (mmol/L) Concentratie 22 - 28
waterstofcarbonaationen
Lactaat (mmol/L) Concentratie lactaat <2
(zuurrest van melkzuur na
anaerobe verbranding)
De wet van Henry heeft betrekking op de evenwichtsituatie van een vloeibaar oplosmiddel
dat in contact staat met een gas, zodat gasmoleculen oplossen in het oplosmiddel. Als dit
lang genoeg doorgaat, zal er een dynamisch evenwicht worden bereikt, waarbij er per
tijdseenheid evenveel gasmoleculen in als uit de oplossing gaan. De concentratie van de
opgeloste stof is bij zo'n evenwicht recht evenredig met de concentratie van het gas, die
weer evenredig is met de partiële druk van het gas.
, Gas lost op in een vloeistof evenredig aan de partiële druk van het gas. Dus hoe hoger de
concentratie, hoe sneller en beter het gas oplost.
C = concentratie opgeloste gasdeeltjes in vloeistof
H = constante van Henry
Pg = partiële druk van het gas
In evenwicht zijn de partiële drukken van het gas in het gas en in de vloeistof gelijk.
Wanneer de partiële druk in bijvoorbeeld de vloeistof groter wordt dan in de gasfase zullen
enkele opgeloste gasdeeltjes weer teruggaan naar de gasfase. Dus de richting en
hoeveelheid beweging van gas wordt bepaald door de partiële drukken in beide fases. Dit
gebeurt dan ook in de longen en bij het weefsel in ons lichaam tijdens de externe en interne
respiratie.
De hoeveelheid van een gas dat zal verdwijnen in een vloeistof is afhankelijk van de
oplosbaarheid, oplosbaarheid, van het gas in het vloeistof en de temperatuur van de
vloeistof. Verschillende stoffen, zoals O2 en CO2, lossen beter op in water (en in
bloedplasma) dan andere, zoals N2. Wanneer de temperatuur van een vloeistof stijgt,
vermindert de oplosbaarheid van een gas.
2) Wat is de opbouw en werking van het ademhalingscentrum?
Het ademhalingscentrum is verdeeld in drie hoofdgroepen, twee in de medulla oblongata en
één in de pons. De twee groepen in de medulla zijn de dorsale ademhalings groep en de
ventrale ademhalings groep, deze zorgen voornamelijk voor het ritme. In de pons bestaat de
pontine respiratoire groep uit twee gebieden; het pneumatische centrum en het
apneustische centrum. De dorsale en ventrale medullaire groepen regelen het basisritme
van de ademhaling. De groepen zijn gepaard met één aan elke kant van de hersenstam
(figuur 1 en 2).
De dorsale ademhalingsgroep (medulla)
De dorsale ademhalings groep (DRG) speelt de meest fundamentele rol bij de controle van
de normale ademhaling en het initiëren van inspiratie (inademing). Bij een normale
ademhalingsfrequentie en -ritme (eupnea) is de ademhalingsfrequentie 12 tot 15
ademhalingen per minuut. De inspiratie zal dan 2 seconden zijn en de expiratie 3 seconden.
De dorsale ademhalingsgroep is een verzameling neuronen die een langgerekte massa
vormen die zich over het grootste deel van de lengte van de dorsale medulla uitstrekt. Ze
bevinden zich dicht bij het centrale kanaal van het ruggenmerg en net achter de ventrale
groep. Ze bepalen en handhaven de ademhalingssnelheid.
De ventrale ademhalingsgroep (medulla)
In de medulla bestaat de ventrale ademhalings groep (VRG) uit vier groepen neuronen die
het uitademingsgebied (expiratoire) van de ademhalingscontrole vormen. Dit gebied bevindt
zich in het ventrolaterale deel van de medulla, ongeveer 5 mm voor en lateraal van de
dorsale ademhalings groep. De betrokken neuronen omvatten die in de nucleus ambiguus,
de nucleus retro ambiguus en de interneuronen in het pre-Bötzingen-complex (soort van
pacemaker van de longen). De ventrale ademhalingsgroep bevat zowel inspiratoire als
