Trainingsprogramma
Met draaiboek
Inhoudsopgave
,2
Inleiding................................................................................................................ 2
Uitkomst intakegesprek.........................................................................................3
Onderbouwing sociale vaardigheidstraining............................................................5
Keuze en onderbouwing modellen..........................................................................5
Trainingsbijeenkomsten.........................................................................................7
Eerste trainingsbijeenkomst: geweldloze communicatie.........................................................8
Tweede trainingsbijeenkomst: LSD.......................................................................................... 9
Derde trainingsbijeenkomst: Johari-venster.............................................................................9
Belanghebbenden................................................................................................11
Evaluatie............................................................................................................. 12
Draaiboek............................................................................................................ 12
Motiverende programmabeschrijving....................................................................................12
Checklist................................................................................................................................ 13
Draaiboek trainingsprogramma............................................................................................. 14
Literatuurlijst...................................................................................................... 20
Bijlagen............................................................................................................... 22
Bijlage A: Diagnosemodellen................................................................................................. 22
Bijlage B: Toestemmingsformulier opdrachtgever.................................................................25
Bijlage C: Groslijst.................................................................................................................. 25
Bijlage D: Evaluatievragenlijst............................................................................................... 30
Inleiding
Deze training is ontwikkeld voor het team ‘…’. … helpt mensen die te maken hebben met
huiselijk geweld en mensenhandel. Het team voert telefonische intakegesprekken om de ernst van
,3
situaties te beoordelen en hen van passende hulp te voorzien. Het team bestaat uit tien hbo-
opgeleide medewerkers, waarvan één man en negen vrouwen, met een leeftijd tussen de dertig en
zestig jaar. Ze zijn variërend van anderhalf tot twintig jaar in dienst. Het team heeft een interne
coördinator, zij is tevens de opdrachtgever van deze training.
Uitkomst intakegesprek
Uit het intakegesprek met de opdrachtgever bleek dat er binnen het team spanningen zijn in
de onderlinge communicatie. Zo hebben de werknemers moeite met het geven en ontvangen van
feedback. Dit wordt niet op een constructieve manier gedaan waardoor het als verwijt of geklaag
wordt opgevat, en gedragsverandering uitblijft. Ter aanvulling van het intakegesprek met de
opdrachtgever heb ik telefonisch twee medewerkers gesproken. Zij bevestigden haar verhaal en
vulden het huidige gedrag uit de diagnosemodellen (zie bijlage A) nog verder aan. Het meest
relevante diagnosemodel volgt hieronder.
Lastige situatie Huidig gedrag Negatief effect
, 4
Collega A kijkt in de agenda’s van Collega’s B en C begrijpen niet
collega’s B en C en ziet dat zij zelf ook waarom collega A hen aanspreekt en
de ruimte hadden om deze casus op zien haar feedback als mopperend
zich te nemen. zien. Dit verslechtert de relatie tussen
de collega’s: ze ontwijken elkaar
Collega A spreekt haar collega’s aan gedurende de dag en er hangt een
tijdens de vergadering. Ze zegt met een gespannen sfeer. Collega’s B en C
luide stem en haar armen over elkaar: doen niks met de feedback en
“Ik heb inééns een ingewikkelde casus veranderen hun gedrag niet.
in mijn planning staan terwijl jullie dit
prima zelf hadden kunnen doen…” Ze Collega A handelt de lastige casus
kijkt de collega’s recht aan, met alsnog af, met tegenzin, waardoor ze
gefronste wenkbrauwen. haar werk minder leuk vindt.
Collega A merkt dat Nieuw gedrag Positief effect
haar collega’s B en
Collega A stapt persoonlijk naar
C lastige casussen
collega’s B en C toe zonder hun
zonder overleg in
agenda’s te bekijken. Ze vertelt wat ze
haar agenda zetten.
heeft waargenomen: “Ik zag dat ik een
lastige casus heb gekregen, zonder dat
dit met mij overlegd is”. Ze vertelt hoe Collega A voelt zich gehoord en
ze zich voelt: “Ik voel me geïrriteerd, serieus genomen. Collega’s B en C
omdat ik het idee heb dat ik vaker begrijpen de feedback en zijn bereid
lastige casussen krijg”. Ze vertelt wat hun gedrag te veranderen. Ze komen
ze nodig heeft: “Ik vind het belangrijk samen tot een oplossing waardoor de
om op tijd een overzicht te hebben van spanningen verminderen en de sfeer in
mijn werkzaamheden.” Ze vraagt hen het team verbetert. Collega A gaat met
waarom de moeilijke casus bij haar is plezier naar haar werk.
ingepland, en luistert met een open
houding, zonder oordeel. Ze doet een
verzoek: “Zou je de volgende keer met
me willen overleggen voordat je een
casus bij me inplant?”
De werknemers nemen ingrijpende beslissingen over de veiligheid van hun cliënten. Dit
gaat vaak gepaard met hoge druk en veel emotie vanuit de cliënten. De opdrachtgever benadrukt
dan ook het belang van onderlinge steun en denkt dat effectieve communicatievaardigheden hieraan
zullen bijdragen.
Met draaiboek
Inhoudsopgave
,2
Inleiding................................................................................................................ 2
Uitkomst intakegesprek.........................................................................................3
Onderbouwing sociale vaardigheidstraining............................................................5
Keuze en onderbouwing modellen..........................................................................5
Trainingsbijeenkomsten.........................................................................................7
Eerste trainingsbijeenkomst: geweldloze communicatie.........................................................8
Tweede trainingsbijeenkomst: LSD.......................................................................................... 9
Derde trainingsbijeenkomst: Johari-venster.............................................................................9
Belanghebbenden................................................................................................11
Evaluatie............................................................................................................. 12
Draaiboek............................................................................................................ 12
Motiverende programmabeschrijving....................................................................................12
Checklist................................................................................................................................ 13
Draaiboek trainingsprogramma............................................................................................. 14
Literatuurlijst...................................................................................................... 20
Bijlagen............................................................................................................... 22
Bijlage A: Diagnosemodellen................................................................................................. 22
Bijlage B: Toestemmingsformulier opdrachtgever.................................................................25
Bijlage C: Groslijst.................................................................................................................. 25
Bijlage D: Evaluatievragenlijst............................................................................................... 30
Inleiding
Deze training is ontwikkeld voor het team ‘…’. … helpt mensen die te maken hebben met
huiselijk geweld en mensenhandel. Het team voert telefonische intakegesprekken om de ernst van
,3
situaties te beoordelen en hen van passende hulp te voorzien. Het team bestaat uit tien hbo-
opgeleide medewerkers, waarvan één man en negen vrouwen, met een leeftijd tussen de dertig en
zestig jaar. Ze zijn variërend van anderhalf tot twintig jaar in dienst. Het team heeft een interne
coördinator, zij is tevens de opdrachtgever van deze training.
Uitkomst intakegesprek
Uit het intakegesprek met de opdrachtgever bleek dat er binnen het team spanningen zijn in
de onderlinge communicatie. Zo hebben de werknemers moeite met het geven en ontvangen van
feedback. Dit wordt niet op een constructieve manier gedaan waardoor het als verwijt of geklaag
wordt opgevat, en gedragsverandering uitblijft. Ter aanvulling van het intakegesprek met de
opdrachtgever heb ik telefonisch twee medewerkers gesproken. Zij bevestigden haar verhaal en
vulden het huidige gedrag uit de diagnosemodellen (zie bijlage A) nog verder aan. Het meest
relevante diagnosemodel volgt hieronder.
Lastige situatie Huidig gedrag Negatief effect
, 4
Collega A kijkt in de agenda’s van Collega’s B en C begrijpen niet
collega’s B en C en ziet dat zij zelf ook waarom collega A hen aanspreekt en
de ruimte hadden om deze casus op zien haar feedback als mopperend
zich te nemen. zien. Dit verslechtert de relatie tussen
de collega’s: ze ontwijken elkaar
Collega A spreekt haar collega’s aan gedurende de dag en er hangt een
tijdens de vergadering. Ze zegt met een gespannen sfeer. Collega’s B en C
luide stem en haar armen over elkaar: doen niks met de feedback en
“Ik heb inééns een ingewikkelde casus veranderen hun gedrag niet.
in mijn planning staan terwijl jullie dit
prima zelf hadden kunnen doen…” Ze Collega A handelt de lastige casus
kijkt de collega’s recht aan, met alsnog af, met tegenzin, waardoor ze
gefronste wenkbrauwen. haar werk minder leuk vindt.
Collega A merkt dat Nieuw gedrag Positief effect
haar collega’s B en
Collega A stapt persoonlijk naar
C lastige casussen
collega’s B en C toe zonder hun
zonder overleg in
agenda’s te bekijken. Ze vertelt wat ze
haar agenda zetten.
heeft waargenomen: “Ik zag dat ik een
lastige casus heb gekregen, zonder dat
dit met mij overlegd is”. Ze vertelt hoe Collega A voelt zich gehoord en
ze zich voelt: “Ik voel me geïrriteerd, serieus genomen. Collega’s B en C
omdat ik het idee heb dat ik vaker begrijpen de feedback en zijn bereid
lastige casussen krijg”. Ze vertelt wat hun gedrag te veranderen. Ze komen
ze nodig heeft: “Ik vind het belangrijk samen tot een oplossing waardoor de
om op tijd een overzicht te hebben van spanningen verminderen en de sfeer in
mijn werkzaamheden.” Ze vraagt hen het team verbetert. Collega A gaat met
waarom de moeilijke casus bij haar is plezier naar haar werk.
ingepland, en luistert met een open
houding, zonder oordeel. Ze doet een
verzoek: “Zou je de volgende keer met
me willen overleggen voordat je een
casus bij me inplant?”
De werknemers nemen ingrijpende beslissingen over de veiligheid van hun cliënten. Dit
gaat vaak gepaard met hoge druk en veel emotie vanuit de cliënten. De opdrachtgever benadrukt
dan ook het belang van onderlinge steun en denkt dat effectieve communicatievaardigheden hieraan
zullen bijdragen.
