Basisboek integrale veiligheid
Week A2
Hoofdstuk 1
Risicoregelreflex: de praktijk om na ieder probleem weer een nieuwe regel of procedure te maken om
daarmee risico’s uit te bannen.
Vernetwerking: mensen raken opgenomen in een steeds dichtere en tegelijk verreikende netwerken van
onafhankelijkheidsverhoudingen.
Oorzaken:
- Men wordt mobieler.
- Staatsvorming (zorgt voor stabiliteit)
- Telecommunicatie & digitalisering
- Verstedelijking
Hoofdstuk 2
Veiligheid: mensen zijn effectief beschermd tegen persoonlijk leed met uitzondering van leed door
ziektes waarvan geen directe uitwendige oorzaak bekend is. Veiligheid omvat ook psychische problemen.
Veiligheidszorg: alles w at mensen doen om hun lichamelijke en geestelijke integriteit te beschermen.
Risico: de kans op een gebeurtenis die de veiligheid bedreigt en de schadelijke effecten die daarvan het
gevolg zijn. Risico= kans x effect
Integrale veiligheid betekent dat je een veiligheidsprobleem vanuit een breder perspectief bekijkt langs
vier verschillende lijnen:
- Tijd: geen momentopname maar onderdeel van een oorzaak-gevolg keten
- Ruimte: veiligheidsproblemen zijn zelden lokaal en overschrijdt vaak gemeentegrenzen of
provincie- en landgrenzen.
- Sociale netwerken: Het is geen probleem van één persoon of organisatie; altijd meer
betrokkenen.
- Kennisgebied: je bekijkt een probleem vanuit verschillende kennisgebieden: multidisciplinaire
aanpak.
Objectieve veiligheid: feiten over veiligheid
Subjectieve veiligheid: veiligheidsgevoel
, Sociale veiligheid: de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk
leed door misdrijven, overtredingen en overlast door anderen.
Fysieke veiligheid: de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk
leed door ongelukken en tegen onheil van niet-menselijke oorsprong.
Externe veiligheid: de kans om buiten een inrichting te overlijden als rechtstreeks gevolg van een
ongewoon voorval binnen die inrichting waarbij een gevaarlijke stof betrokken is. (fysiek)
Interne veiligheid: dit gaat om de personen binnen het systeem van het bedrijf waar het ongeval zich
voordoet. (tegenovergestelde van extern)
Arbeidsveiligheid: de bescherming van werknemers tegen bedrijfsongevallen.
Modellen: vereenvoudigde weergaven van de werkelijkheid die het mogelijk maken om ‘ergens grip op
te krijgen’. Modellen worden gebruikt om overzicht te bewaren.
Nut van risico’s (Wildavsky)
- Bekendheid van de risico’s en consequenties
- Optimistische visie op het nut van risico’s
- Voorspelbare risico’s: vermijden à anticiperen
- Onvoorspelbare risico’s: Accepteren à veerkracht
Leven met risico’s (Beck)
Technologische ontwikkelingen resulteren in nieuwe risico’s
Angst en onzekerheid als centrale emoties.
Risico compensatie (John Adams)
- We nemen meer risico’s als we ons veilig voelen
- Als je je onveilig voelt, ga je je veiliger gedragen
Systemen en ‘normal accidents’ (Perrow)
- Beschouwing vanuit systeemperspectief
- De catastrofale gevolgen van de hoogtechnologische samenleving
Week A2
Hoofdstuk 1
Risicoregelreflex: de praktijk om na ieder probleem weer een nieuwe regel of procedure te maken om
daarmee risico’s uit te bannen.
Vernetwerking: mensen raken opgenomen in een steeds dichtere en tegelijk verreikende netwerken van
onafhankelijkheidsverhoudingen.
Oorzaken:
- Men wordt mobieler.
- Staatsvorming (zorgt voor stabiliteit)
- Telecommunicatie & digitalisering
- Verstedelijking
Hoofdstuk 2
Veiligheid: mensen zijn effectief beschermd tegen persoonlijk leed met uitzondering van leed door
ziektes waarvan geen directe uitwendige oorzaak bekend is. Veiligheid omvat ook psychische problemen.
Veiligheidszorg: alles w at mensen doen om hun lichamelijke en geestelijke integriteit te beschermen.
Risico: de kans op een gebeurtenis die de veiligheid bedreigt en de schadelijke effecten die daarvan het
gevolg zijn. Risico= kans x effect
Integrale veiligheid betekent dat je een veiligheidsprobleem vanuit een breder perspectief bekijkt langs
vier verschillende lijnen:
- Tijd: geen momentopname maar onderdeel van een oorzaak-gevolg keten
- Ruimte: veiligheidsproblemen zijn zelden lokaal en overschrijdt vaak gemeentegrenzen of
provincie- en landgrenzen.
- Sociale netwerken: Het is geen probleem van één persoon of organisatie; altijd meer
betrokkenen.
- Kennisgebied: je bekijkt een probleem vanuit verschillende kennisgebieden: multidisciplinaire
aanpak.
Objectieve veiligheid: feiten over veiligheid
Subjectieve veiligheid: veiligheidsgevoel
, Sociale veiligheid: de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk
leed door misdrijven, overtredingen en overlast door anderen.
Fysieke veiligheid: de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk
leed door ongelukken en tegen onheil van niet-menselijke oorsprong.
Externe veiligheid: de kans om buiten een inrichting te overlijden als rechtstreeks gevolg van een
ongewoon voorval binnen die inrichting waarbij een gevaarlijke stof betrokken is. (fysiek)
Interne veiligheid: dit gaat om de personen binnen het systeem van het bedrijf waar het ongeval zich
voordoet. (tegenovergestelde van extern)
Arbeidsveiligheid: de bescherming van werknemers tegen bedrijfsongevallen.
Modellen: vereenvoudigde weergaven van de werkelijkheid die het mogelijk maken om ‘ergens grip op
te krijgen’. Modellen worden gebruikt om overzicht te bewaren.
Nut van risico’s (Wildavsky)
- Bekendheid van de risico’s en consequenties
- Optimistische visie op het nut van risico’s
- Voorspelbare risico’s: vermijden à anticiperen
- Onvoorspelbare risico’s: Accepteren à veerkracht
Leven met risico’s (Beck)
Technologische ontwikkelingen resulteren in nieuwe risico’s
Angst en onzekerheid als centrale emoties.
Risico compensatie (John Adams)
- We nemen meer risico’s als we ons veilig voelen
- Als je je onveilig voelt, ga je je veiliger gedragen
Systemen en ‘normal accidents’ (Perrow)
- Beschouwing vanuit systeemperspectief
- De catastrofale gevolgen van de hoogtechnologische samenleving
