Kern AC Periode 2
Kern AC
KTF2
HBO Verpleegkunde
------------------------
Leerjaar 1
Alle
leerdoelen
uitgewerkt
1
,Kern AC Periode 2
Les 1A – Persoonsgerichte zorg
Leerdoelen
De student:
1. Beschrijft de principes van persoonsgerichte zorg volgens het raamwerk
van McCormack en McCance.
2. Benoemt overeenkomsten en verschillen tussen persoonsgerichte zorg, de
presentietheorie, menslievende zorg en belevingsgerichte zorg.
Uitwerking leerdoelen
Leerdoel 1: Beschrijft de principes van persoonsgerichte zorg volgens
het raamwerk van McCormack en McCance.
Het raamwerk bestaat uit vijf onderdelen die in goede volgorde doorlopen
moeten worden. Als de eerste vier onderdelen goed doorlopen zijn, worden de
persoonsgericht uitkomsten bereikt.
Macro context: gezondheidsbeleid dat gemaakt wordt op landelijk niveau door
de overheid. Hieronder vallen o.a. het Big Register en de actuele (technische)
ontwikkelingen.
De vereisten: de eisen die de overheid stelt aan een verpleegkundige om tot
een goede zorgervaring te komen.
Zorgomgeving: de eisen die bijdragen aan een veilige zorgomgeving en een
fijne sfeer.
Persoonsgerichte processen: vereiste handelingen van de verpleegkundige
om de gewenste zorgresultaten te verkrijgen.
Persoonsgerichte uitkomsten: de gewenste zorgresultaten en een goede
zorgervaring.
2
,Kern AC Periode 2
3
,Kern AC Periode 2
4
,Kern AC Periode 2
Leerdoel 2: Benoemt overeenkomsten en verschillen tussen
persoonsgerichte zorg, de presentietheorie, menslievende zorg en
belevingsgerichte zorg.
Persoonsgerichte zorg
Een patiënt is meer dan iemand met een ziekte of een aandoening. Bij de zorg
die geleverd wordt, wordt rekening gehouden met individuele vaardigheden,
behoeftes, voorkeuren en doelen. Ook wordt er rekening gehouden met de
naasten van de patiënt.
De presentietheorie van Andries Baart
Zorgverleners handelen niet enkel volgens de boeken of de wetenschap. Deze
theorie heeft drie kenmerken:
1. Zorg dat je aanwezig (present) bent met je handen, je hoofd en je hart.
2. Een relatie met de patiënt aangaan.
3. Aansluiting bij de patiënt vinden.
Menslievende zorg:
Op een manier voor mensen zorgen waardoor ze het gevoel krijgen dat ze ertoe
doen, dat ze opgemerkt worden, dat er aandacht voor hen is. Geef patiënt het
gevoel dat ze geen nummer zijn, dat ze geen kostenpost of last zijn.
Belevingsgerichte zorg
Validation: meegaan in de belevingswereld en de gevoelens van patiënten.
Zorgverleners verdiepen zich hierbij in de persoonlijke situatie van de patiënt.
Denk hierbij aan patiëntengroepen als gehandicapten of dementerenden.
Overeenkomsten en verschillen tussen de theorieën
Overeenkomsten Verschillen
- De bloembladen en het hart van Raamwerk van Mc McCormack &
het raamwerk komen bij iedere McCance: de enige theorie waarbij de
theorie overeen. buitenste ringen aangeven waar aan
- De patiënt staat op nummer 1. voldaan moet worden om de
5
,Kern AC Periode 2
- Allemaal vormen van holistische uitkomsten te bereiken.
zorg.
Les 1C – Visie, dat bepaal ik zelf wel…
Leerdoelen
1. Benoemt en onderscheidt de verpleegkundige visies op verplegen en
bijbehorende theorie/model van Roy, Leininger en Orem.
2. Benoemt overeenkomsten en verschillen tussen aanbod- en
vraaggestuurde werken binnen de visie van Roy, Leininger en Orem,
gekoppeld aan de theorie over persoonsgerichte zorg.
Uitwerking leerdoelen
Leerdoel 1: Benoemt en onderscheidt de verpleegkundige visies op
verplegen en bijbehorende theorie/model van Roy, Leininger en Orem.
Het zelfzorgmodel van Orem
- Volgens Orem is verzorgen hetzelfde als beroepsmatig hulp bieden
aan mensen met een zelfzorgtekort. Door dit tekort in zelfzorg zijn deze
mensen niet in staat voor zichzelf te zorgen op een zodanige manier dat je
kunt spreken van een gezond leven.
- Volgens Orem zijn er drie verschillende zelfzorgbehoeftes:
1. Zelfzorgbehoeften ten gevolge van ontwikkelingsprocessen.
2. Algemene of universele zelfzorgbehoeften.
3. Zelfzorgbehoeften ten gevolge van gezondheidsverstoringen.
Het adaptatiemodel van Roy
- Gaat uit van het begrip adaptatie: jezelf aanpassen aan een veranderende
omgeving.
- Voor adaptatie gebruikt men zowel de aangeboren, als verworven
mechanismen.
- De adaptatie van een persoon wordt bepaald door 3 stimuli:
1. Centrale stimuli: vormen de invloed die ervoor zorgt dat een persoon
direct moet reageren. Denk hierbij aan ziekte, stress of angst.
2. Rand stimuli: deze treden op als achtergrond of als begeleidend
verschijnsel.
3. Residu stimuli: eerdere ervaringen van een persoon die effect hebben
op zijn verdere leven.
- De mens bestaat uit 4 modi die voor aanpassing van de stimuli kunnen
zorgen:
1. Fysiologische behoeften.
2. Zelfbeeld.
3. Rol functioneren.
6
, Kern AC Periode 2
4. Relaties van onderlinge afhankelijkheid.
Het Sunrise model van Leininger
Omvat het kennen en begrijpen van verschillende culturen met betrekking tot
verpleging en gezondheid. Het richt zich op het feit dat verschillende culturen
ook verschillende gezondheids- en ziektewaarden, overtuigingen en
gedragspatronen hebben.
Overeenkomsten en verschillen tussen de verpleegkundige visies:
Zelfzorgmodel Adaptatiemodel Sunrisemodel
Orem Roy Leininger
Periode 1971 1970 1985
Kernbegrip Zelfzorg Adaptatie Cultuur
Ordening Zelfzorgbehoeften: Fysiologisch
1. Universele. functioneren.
2. Ontwikkelings-
Behoefte aan
gebonden.
fysiologische
3. Gezondheids-
integriteit:
gebonden.
- Oxygenatie
- Voeding
- Uitscheiding
- Activiteit en
rust
- Bescherming
d.m.v.
regulatoren.
Zelfconceptie:
behoefte aan
psychische
integriteit.
Rolgedrag:
behoefte aan
sociale integriteit.
Interdependant
functioneren:
verbondenheid en
samenhang met
anderen.
Visie op - Beschouwt de Een wezen dat
mens mens als een constant in
onafhankelijk wisselwerking moet
en zijn met de
7
Kern AC
KTF2
HBO Verpleegkunde
------------------------
Leerjaar 1
Alle
leerdoelen
uitgewerkt
1
,Kern AC Periode 2
Les 1A – Persoonsgerichte zorg
Leerdoelen
De student:
1. Beschrijft de principes van persoonsgerichte zorg volgens het raamwerk
van McCormack en McCance.
2. Benoemt overeenkomsten en verschillen tussen persoonsgerichte zorg, de
presentietheorie, menslievende zorg en belevingsgerichte zorg.
Uitwerking leerdoelen
Leerdoel 1: Beschrijft de principes van persoonsgerichte zorg volgens
het raamwerk van McCormack en McCance.
Het raamwerk bestaat uit vijf onderdelen die in goede volgorde doorlopen
moeten worden. Als de eerste vier onderdelen goed doorlopen zijn, worden de
persoonsgericht uitkomsten bereikt.
Macro context: gezondheidsbeleid dat gemaakt wordt op landelijk niveau door
de overheid. Hieronder vallen o.a. het Big Register en de actuele (technische)
ontwikkelingen.
De vereisten: de eisen die de overheid stelt aan een verpleegkundige om tot
een goede zorgervaring te komen.
Zorgomgeving: de eisen die bijdragen aan een veilige zorgomgeving en een
fijne sfeer.
Persoonsgerichte processen: vereiste handelingen van de verpleegkundige
om de gewenste zorgresultaten te verkrijgen.
Persoonsgerichte uitkomsten: de gewenste zorgresultaten en een goede
zorgervaring.
2
,Kern AC Periode 2
3
,Kern AC Periode 2
4
,Kern AC Periode 2
Leerdoel 2: Benoemt overeenkomsten en verschillen tussen
persoonsgerichte zorg, de presentietheorie, menslievende zorg en
belevingsgerichte zorg.
Persoonsgerichte zorg
Een patiënt is meer dan iemand met een ziekte of een aandoening. Bij de zorg
die geleverd wordt, wordt rekening gehouden met individuele vaardigheden,
behoeftes, voorkeuren en doelen. Ook wordt er rekening gehouden met de
naasten van de patiënt.
De presentietheorie van Andries Baart
Zorgverleners handelen niet enkel volgens de boeken of de wetenschap. Deze
theorie heeft drie kenmerken:
1. Zorg dat je aanwezig (present) bent met je handen, je hoofd en je hart.
2. Een relatie met de patiënt aangaan.
3. Aansluiting bij de patiënt vinden.
Menslievende zorg:
Op een manier voor mensen zorgen waardoor ze het gevoel krijgen dat ze ertoe
doen, dat ze opgemerkt worden, dat er aandacht voor hen is. Geef patiënt het
gevoel dat ze geen nummer zijn, dat ze geen kostenpost of last zijn.
Belevingsgerichte zorg
Validation: meegaan in de belevingswereld en de gevoelens van patiënten.
Zorgverleners verdiepen zich hierbij in de persoonlijke situatie van de patiënt.
Denk hierbij aan patiëntengroepen als gehandicapten of dementerenden.
Overeenkomsten en verschillen tussen de theorieën
Overeenkomsten Verschillen
- De bloembladen en het hart van Raamwerk van Mc McCormack &
het raamwerk komen bij iedere McCance: de enige theorie waarbij de
theorie overeen. buitenste ringen aangeven waar aan
- De patiënt staat op nummer 1. voldaan moet worden om de
5
,Kern AC Periode 2
- Allemaal vormen van holistische uitkomsten te bereiken.
zorg.
Les 1C – Visie, dat bepaal ik zelf wel…
Leerdoelen
1. Benoemt en onderscheidt de verpleegkundige visies op verplegen en
bijbehorende theorie/model van Roy, Leininger en Orem.
2. Benoemt overeenkomsten en verschillen tussen aanbod- en
vraaggestuurde werken binnen de visie van Roy, Leininger en Orem,
gekoppeld aan de theorie over persoonsgerichte zorg.
Uitwerking leerdoelen
Leerdoel 1: Benoemt en onderscheidt de verpleegkundige visies op
verplegen en bijbehorende theorie/model van Roy, Leininger en Orem.
Het zelfzorgmodel van Orem
- Volgens Orem is verzorgen hetzelfde als beroepsmatig hulp bieden
aan mensen met een zelfzorgtekort. Door dit tekort in zelfzorg zijn deze
mensen niet in staat voor zichzelf te zorgen op een zodanige manier dat je
kunt spreken van een gezond leven.
- Volgens Orem zijn er drie verschillende zelfzorgbehoeftes:
1. Zelfzorgbehoeften ten gevolge van ontwikkelingsprocessen.
2. Algemene of universele zelfzorgbehoeften.
3. Zelfzorgbehoeften ten gevolge van gezondheidsverstoringen.
Het adaptatiemodel van Roy
- Gaat uit van het begrip adaptatie: jezelf aanpassen aan een veranderende
omgeving.
- Voor adaptatie gebruikt men zowel de aangeboren, als verworven
mechanismen.
- De adaptatie van een persoon wordt bepaald door 3 stimuli:
1. Centrale stimuli: vormen de invloed die ervoor zorgt dat een persoon
direct moet reageren. Denk hierbij aan ziekte, stress of angst.
2. Rand stimuli: deze treden op als achtergrond of als begeleidend
verschijnsel.
3. Residu stimuli: eerdere ervaringen van een persoon die effect hebben
op zijn verdere leven.
- De mens bestaat uit 4 modi die voor aanpassing van de stimuli kunnen
zorgen:
1. Fysiologische behoeften.
2. Zelfbeeld.
3. Rol functioneren.
6
, Kern AC Periode 2
4. Relaties van onderlinge afhankelijkheid.
Het Sunrise model van Leininger
Omvat het kennen en begrijpen van verschillende culturen met betrekking tot
verpleging en gezondheid. Het richt zich op het feit dat verschillende culturen
ook verschillende gezondheids- en ziektewaarden, overtuigingen en
gedragspatronen hebben.
Overeenkomsten en verschillen tussen de verpleegkundige visies:
Zelfzorgmodel Adaptatiemodel Sunrisemodel
Orem Roy Leininger
Periode 1971 1970 1985
Kernbegrip Zelfzorg Adaptatie Cultuur
Ordening Zelfzorgbehoeften: Fysiologisch
1. Universele. functioneren.
2. Ontwikkelings-
Behoefte aan
gebonden.
fysiologische
3. Gezondheids-
integriteit:
gebonden.
- Oxygenatie
- Voeding
- Uitscheiding
- Activiteit en
rust
- Bescherming
d.m.v.
regulatoren.
Zelfconceptie:
behoefte aan
psychische
integriteit.
Rolgedrag:
behoefte aan
sociale integriteit.
Interdependant
functioneren:
verbondenheid en
samenhang met
anderen.
Visie op - Beschouwt de Een wezen dat
mens mens als een constant in
onafhankelijk wisselwerking moet
en zijn met de
7
