Inhoudsopgave
Psychologie de basis 1...................................................................................1
, 1.1 wat is psychologie en wat is het niet?.......................................................................2
4 Leren en omgang......................................................................................................... 5
4.1 Hoe verklaart klassieke conditionering leren?...........................................................7
4.2 Hoe leren we nieuw gedrag door operante conditionering?....................................12
4.3 Hoe verklaart de cognitieve psychologie leren?......................................................19
5.1 Wat is geheugen?................................................................................................... 24
5.2 Hoe vormen we herinneringen?..............................................................................26
5.3 Hoe halen we herinneringen terug?........................................................................33
5.4 Waarom laat ons geheugen ons soms in de steek?.................................................36
6.2 Over welke vaardigheden beschikken goede denkers?...........................................50
1.1 wat is psychologie en wat is het niet?
Wat is psychologie en wat is het niet
Het woord psychologie komt uit het Oudgrieks. De letterlijke betekenis is de studie van de
geest, tegenwoordig gebruiken psychologen een bredere definitie.
psychologie → wetenschap van gedrag en mentale processen
,Psychologie is een breed veld, met vele specialisme, maar in wezen is psychologie de
wetenschap van gedrag en geestelijke processen
psychologie houdt zich niet alleen bezig met geestelijke processen, maar ook gedragingen. →
het terrein psychologie beslaat zowel interne geestelijke processen, die we alleen indirect
waarnemen, als externe waarneembare gedragingen.
de wetenschap van de psychologie is gebaseerd op objectieven, verifieerbare gebeurtenissen
psychologie meer dan je denkt
psychologie beslaat een breed terrein met veel verschillende werkvlakken en sterk
uiteenlopende taken.
drie soorten psychologen:
Experimenteel psychologen → psychologen die onderzoek doet naar elementaire
psychologische processen.
Docenten psychologen → psychologen met als primaire taak het geven van onderwijs.
Toegepaste psycholoog → gebruiken kennis die door experimenteel psychologen is
vergaard, om problemen van mensen op te lossen door middel van training, het
ontwerpen van speciale gereedschap of psychologische behandelingen.
Ze werken op de meest uiteenlopende plekken.
specialisatie in de psychologie
enkele van de populairste specialisaties:
Arbeids- en organisatiepsychologen → hebben zich gespecialiseerd in aanpassingen
aan de werkplek die de productiviteit en de arbeidsmoraal moeten maximaliseren.
Andere onderzoeken actuele onderwerpen.
Sportpsychologen → helpen atleten hun prestaties en motivatie te verbeteren, door
trainingssessies te plannen en door hen te leren hun emoties onder druk te beheersen.
Sport psychologen kunnen ook onderzoek doen.
Schoolpsychologen → zijn deskundig op het gebied van lesgeven en leren. Zo houden
ze zich bezig met onderwerpen op het gebied van leren , het gezin of persoonlijke
omstandigheden
klinisch psychologen of counselors → helpen mensen zich aan te passen op sociaal of
emotioneel gebied, of lastige keuzes te maken.
forensische psychologen → leveren hun psychologische expertise aan het westen
rechtssysteem. Het terrein biedt volop mogelijkheden (gevangen in tbs-inrichtingen
, testen op vrijlating , verklaringen beoordelen of helpen bij de selectie van een
rechtbank).
omgevingspsychologen → proberen interacties met onze omgeving en het milieu te
verbeteren.
Gerontopsychologen → helpen ouderen hun gezondheid en welzijn te behouden en
effectief te leren omgaan met leeftijdgerelateerde problemen. Ze beoordelen het
functioneren van ouderen en verstrekken begeleiding in overleg met cliënten, familie,
verzorgers en artsen. om ouderen te helpen hun potentieel maximaal te benutten in de
latere fases van hun leven.
Psychologie is geen psychiatrie
psychiatrie → een medische specialisme dat zich richt op de diagnose en behandeling van
mentale stoornissen.
Psychiaters behandelen psychische stoornissen. Een aantal psychologen doet dit ook.
Psychiaters richten zich voornamelijk op de behandeling van mensen met ernstiger psychische
stoornissen dan psychologen en doen dit vanuit een medische invalshoek met 'patiënten'.
psychologen behandelen mensen vanuit een psychologische invalshoek met 'cliënten'.
psychologen mogen to heden geen medicijnen uitschrijven.
kritisch nadenken over psychologie en pseudopsychologie
Pseudo-psychologie → niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd. Het is belangrijk vast te stellen waar de
feiten gebaseerde werkelijkheid eindigt en waar de gefantaseerde werkelijkheid begint.
wat is kritisch denken
6 vaardigheden voor kritische denken:
1. Wat is de bron?
Heeft degene die de bewering doet, feitelijke kennis over … of op zijn allerminst advies
gevraagd aan iemand met de noodzakelijke expertise. Daarbij moet je je afvragen of de bron
iets belangrijks te winnen heeft bij de bewering.
1. Is de bewering redelijk of extreem?
Je kunt niet overal kritisch over zijn, dus je moet selectief zijn. Kritische denkers zijn
sceptisch over beweringen die als 'doorbraak' worden aangemerkt. Of als beweringen in strijdt
zijn met bestaande kennis. Voor een moeilijke probleem is er zelden een eenvoudige
oplossing.