Samenvatting Statistiek in stappen

Statistiek in stappen – Nel Verhoeven – 3e druk


Inhoud
Hoofdstuk 1: onderzoek doen................................................................................................................3
1.1 Fase 1 – de ontwerpfase van onderzoek........................................................................................................3
1.2 Fase 2 – Data verzamelen...............................................................................................................................3
1.3 Fase 3 – gegevens analyseren.........................................................................................................................4
1.4 Fase 4 – evaluatie en rapportage van je resultaten.......................................................................................5

Hoofdstuk 2: Beschrijvende statistiek – één variabele...........................................................................6
2.1 Meetniveaus...................................................................................................................................................6
2.1.1 Nominaal.................................................................................................................................................6
2.1.2 Ordinaal...................................................................................................................................................6
2.1.3 Interval.....................................................................................................................................................6
2.1.4 Ratio.........................................................................................................................................................6
2.2 Frequentieverdelingen....................................................................................................................................6
2.3 Grafieken van één variabelen.........................................................................................................................7
2.3.1 Cirkeldiagram...........................................................................................................................................7
2.3.2 Staafdiagram............................................................................................................................................7
2.3.3 Histogram................................................................................................................................................7
2.3.4 lijngrafiek.................................................................................................................................................7
2.3.5 Boxdiagram..............................................................................................................................................7
2.3.6 spreidingsdiagram en puntendiagram....................................................................................................7
2.3.7 grafieken in SPSS en Excel.......................................................................................................................8
2.4 Centrummaten................................................................................................................................................8
2.4.1 Modus......................................................................................................................................................8
2.4.2 Mediaan...................................................................................................................................................8
2.4.3 Gemiddelde.............................................................................................................................................8
2.5 Spreidingsmaten.............................................................................................................................................8
2.5.1 Variatiebreedte en interkwartielafstand.................................................................................................8
2.5.2 Variantie van een populatie....................................................................................................................9
2.5.3 Variantie van een steekproef..................................................................................................................9
2.5.4 van variantie naar standaardafwijking....................................................................................................9

Hoofdstuk 3: Beschrijvende statistiek – twee variabelen.....................................................................10
3.1 Kruistabellen.................................................................................................................................................10
3.1.1 Percentages in kruistabellen.................................................................................................................10
3.2 Grafieken van twee variabelen.....................................................................................................................10
3.2.1 Staafdiagram..........................................................................................................................................10
3.2.2 Spreidingsdiagram.................................................................................................................................10
3.2.3 Boxdiagram............................................................................................................................................10
3.2.4 Grafieken van twee variabelen in SPSS.................................................................................................10

Hoofdstuk 5: schatten en toetsen........................................................................................................11
5.1 Puntschatting................................................................................................................................................11
5.1.1 Het schatten van het gemiddelde.........................................................................................................11
5.1.2 Het schatten van proportie...................................................................................................................11
5.2 Intervalschatting...........................................................................................................................................11
5.2.1 betrouwbaarheidsinterval van het gemiddelde bij bekende variantie.................................................11
5.2.2 betrouwbaarheidsinterval van het gemiddelde bij een onbekende variantie.....................................12
5.2.3 betrouwbaarheidsinterval van een proportie.......................................................................................12

, 5.3 Hypothesen formuleren en toetsen.............................................................................................................12
5.3.1 Hypothesen opstellen en toetsen.........................................................................................................12
5.3.2 Eenzijdig of tweezijdig toetsen..............................................................................................................12
5.4 W8-toetsprocedure.......................................................................................................................................12
5.5 het onderscheidingsvermogen van een toets en fouten in de interpretatie...............................................13

Hoofdstuk 6: Verschiltoetsen...............................................................................................................14
6.1 Toetsen voor één gemiddelde......................................................................................................................14
6.1.1 Z-toets voor één gemiddelde................................................................................................................14
6.1.3 T-toets voor één gemiddelde................................................................................................................14
6.2 Gepaarde t-toets...........................................................................................................................................14
6.3 Onafhankelijke z-toets voor twee gemiddelden..........................................................................................14
6.4 Onafhankelijke t-toets voor twee gemiddelden...........................................................................................14
6.4.3 Onafhankelijke t-toets met SPSS...........................................................................................................15
6.5 Correcties op t-toets.....................................................................................................................................15

Hoofdstuk 7: Correlatie en regressie....................................................................................................16
7.1 Correlatie......................................................................................................................................................16
7.1.1 Pearson-correlatiecoëfficiënt berekenen..............................................................................................16
7.1.2 Correlatie interpreteren........................................................................................................................16
7.2 Enkelvoudige regressieanalyse.....................................................................................................................16
7.2.1 Best passende lijn..................................................................................................................................16
7.2.2 De regressiecoëfficiënt..........................................................................................................................16
7.2.3 Constante of intercept berekenen........................................................................................................16

Hoofdstuk 8: Variantieanalyse..............................................................................................................17
8.1 Hypothesen toetsen met variantieanalyse...................................................................................................17
8.2 Variantieanalyse in W8-Stappen...................................................................................................................17
8.3 Variantieanalyse met SPSS............................................................................................................................17
8.4 Variantieanalyse een stap verder.................................................................................................................17
8.4.1 Meervoudige variantieanalyse..............................................................................................................17
8.4.2 F-toets bij regressieanalyse...................................................................................................................18

Hoofdstuk 9: verdelingsvrije toetsen....................................................................................................19
9.1 Chi-kwadraattoets.........................................................................................................................................19
9.1.1 Hypothesen toetsen met de Chi-kwadraattoets...................................................................................19
9.1.2 Chi-kwadraattoets in SPSS.....................................................................................................................19

, HOOFDSTUK 1: ONDERZOEK DOEN
1.1 Fase 1 – de ontwerpfase van onderzoek
Het is verstandig om het onderwerp van je onderzoek te bespreken. De start van je onderzoek komt
hierop neer:
a. Er is een aanleiding voor het onderzoek;
b. Er ligt een vraag of probleem, waaruit je de probleem- en doelstelling formuleert >
probleemomschrijving;
c. He bakent je onderwerp af;
d. Je stelt een plan voor het uitvoeren met daarin:
a. De aanleiding
b. Een voorstel voor verzamelingsmethode, periode en populatie
c. Een voorstel voor de analyse
d. Een overzicht van situaties die de betrouwbaarheid of validiteit kunnen aantasten
e. Een tijdpad
Het uiteindelijk ontwerp moet je met je opdrachtgever bespreken, ook wat je wel, niet en wanneer
gaat doen. Soms is er ook sprake van een onderzoeksbudget.
Het is verstandig om een logboek bij te houden waarin je notities, afspraken, een tijdpad etc.
noteert.

1.2 Fase 2 – Data verzamelen
Na het ontwerpen ga je de tweede fase in, data verzamelen. Er is een onderscheid tussen
kwalitatieve (cijfermatig) en kwantitatieve (niet-cijfermatig) dataverzameling, dit is op basis van je
probleemstelling. Dan kies je de methode die je gaat gebruiken. Daarna ga je operationaliseren, dus
begrippen meetbaar maken, vragen voor de enquête maken, een experimentele behandeling maken,
een interviewvraag maken of een observatiecategorie kiezen. Hierbij is begripsvaliditeit belangrijk.
Dan ga je de data werkelijk verzamelen, hiervoor kies je:
- Welke populatie;
- Welke steekproef;
- Welke manier van benadering;
- Hoe krijg je zoveel mogelijk respons?

Je kiest voor een kwantitatieve methode bij een grote groep mensen, oppervlakkige gegevens,
mensen die een bepaalde behandeling ondergaan etc. Hierbij hoef je niet de diepte in en heb je in
korte tijd de beschikking over veel cijfermatige gegevens. De hoofdmethoden hierbij:
- Een enquête;
- Een experiment;
- Een secundaire analyse.

Je kiest voor een kwalitatieve methode als je een achtergrond voor een gebeurtenis of gedrag zoekt,
meer inzicht in leefgewoontes wilt, verklaringen voor het heden d.m.v. verleden zoekt etc. De
hoofdmethoden hierbij:
- Een interview;
- Een observatie;
- Een kwalitatief bureauonderzoek.

De onderzoekskwaliteit is erg belangrijk. Je hebt twee soorten:
- Betrouwbaarheid: de mate van toevallige fouten;
- Validiteit: de mate van systematische fouten, drie soorten:
o Interen validiteit: mate van juiste conclusies;
o Externe validiteit: mate van generaliseerbare resultaten;