Familiezorg
Student: Daniëlle Bruinenberg (354954)
School: Hanze Hogeschool Groningen, Academie
voor verpleegkunde
HBO Verpleegkunde
Leerjaar: 4, PLP3
Docent: Janet Hulskers
Stagebegeleiders: Monique Kramer en Paul Braam
Praktijkopleiders: Ria Kok & Henriëtte Veldhuis
Praktijkleerplaats: Scheper Ziekenhuis,
Afdeling neurologie, Oost 33
Datum: 15 januari 2020
,Inleiding
Deze module is uitgevoerd en uitgewerkt op de afdeling neurologie in het
Scheperziekenhuis, waar de patiëntencategorie met name bestaat uit mensen die een CVA
doorgemaakt hebben. Voor de opdracht is echter een casuïstiek van een Guillain Barré
patiënt gebruikt en een casuïstiek van een (waarschijnlijke) cerebrale amyloïd angiopathie
patiënt, waarvan de ziektebeelden in de volgende paragraven kort toegelicht worden. Er
wordt in deze module af en toe een koppeling gemaakt het hoofdstuk ‘Beargumenteren van
zorg’ aangezien voor deze opdracht dezelfde Guillain Barré patiënt gebruikt is.
De module bevorderen van zelf- en samenredzaamheid is een module die gericht is op
‘Familiezorg’: het zorg verlenen met oog voor het gehele familiesysteem (de patiënt en zijn
naasten). Doordat het bevorderen van de zelf- en samenredzaamheid van patiënten en hun
naasten steeds meer het uitgangspunt van onze samenleving wordt, neemt het contact
tussen de verpleegkundige en de naasten van de patiënt steeds meer toe. Er wordt steeds
meer verwacht van familie en naasten van de patiënt met betrekking tot de ondersteuning
van de patiënt, waardoor het mantelzorgers soms te veel kan worden. Verpleegkundigen
hebben hierbij ook een taak in de (vroege) herkenning van overbelasting van de
mantelzorger.
In dit verslag is aan de hand van twee casuïstieken uitgewerkt hoe de zelf- en
samenredzaamheid van de patiënt ingeschat werd en hoe ingehaakt werd op
maatschappelijke problematiek. Bij de eerste casuïstiek werd dit gedaan aan de hand van
een familiegesprek en aan de hand van de mantelscan en bij de tweede casuïstiek werd dit
gedaan aan de hand van het werkblad ‘zelf- en samenredzaamheid’.
Voor de patiënt waarbij het familiegesprek uitgevoerd is, is een passend advies opgesteld in
de vorm van een therapeutische brief, waarin het gesprek en de gemaakte afspraken nog
eens samengevat werden.
In het kader van het bevorderen van de zelf- en samenredzaamheid houdt je je als
verpleegkundige bezig met verschillende Can(MEDS)rollen, namelijk: de zorgverlener,
communicator, samenwerkingspartner en de gezondheidsbevorderaar. Als
gezondheidsbevorderaar ben je als verpleegkundige proactief bezig met het bevorderen van
de zelfredzaamheid van de zorgvrager en met de preventie van overbelasting van de
mantelzorger. Dit alles doe je in overleg met de patiënt en diens naasten, je ziet de naasten
van de patiënt en de patiënt zelf als ‘partners’ in het maken van beslissingen en handelt
hiernaar.
2
,Inhoud
Inleiding ............................................................................................................................................... 2
1. Casuïstiek dhr. B. ............................................................................................................................. 4
2. Zelf- en samenredzaamheid ............................................................................................................ 6
3. Familie-assessment ......................................................................................................................... 8
4. Mantelscan .................................................................................................................................... 13
4.1 Ervaringen Mantelscan ............................................................................................................ 15
5. Therapeutic Letter ......................................................................................................................... 16
6. Casuïstiek mw. V............................................................................................................................ 18
7. ICT .................................................................................................................................................. 21
Literatuurlijst ..................................................................................................................................... 23
Bijlage 1: Geneeskundige methodiek Guillain Barré Syndroom (GBS) .............................................. 25
Bijlage 2: Werkblad zelf- en samenredzaamheid .............................................................................. 29
Literatuurlijst Bijlagen ....................................................................................................................... 32
3
, 1. Casuïstiek dhr. B.
In dit verslag is gebruik gemaakt van een casuïstiek van een patiënt (dhr. B.) met het Guillain
Barre Syndroom (GBS): een aandoening ten gevolge van een onbedoelde reactie van het
afweersysteem, waarbij door aantasting van de motorische zenuwen en de gevoelszenuwen
spierzwakte, verlamming en/of gevoelsstoornissen progressief optreden (Spierziekten
Nederland, z.d.). Meer informatie over GBS is te lezen in de geneeskundige methodiek, te
vinden in bijlage 1. De casus van dhr. B is een hoog-complexe casus, grotendeels veroorzaakt
door het onvoorspelbare progressieve verloop dat GBS kent. Binnen enkele uren tot dagen
kan een kerngezond persoon verlamd raken en hierbij kunnen zelfs de ademhalingsspieren
verlamd raken. Voor de patiënt en zijn naasten is dit erg beangstigend, waardoor naast
somatische zorgverlening ook veel psychische ondersteuning gevraagd wordt.
Dhr. B. is een sportieve man van 54 jaar. Vier weken voorafgaande aan de opname had dhr.
nog gemountainbiket door de Franse Alpen met een vriend van hem. Dhr. had een BMI van
21.8 bij opname en had dus een gezond gewicht, passend bij zijn lengte. Dhr. had geen
opvallende achtergrond met betrekking tot zijn voorgeschiedenis, behalve dat hij twee
weken geleden een gastro-enteritis doorgemaakt had waarbij dhr. klachten had van diarree
en buikpijn. Met pijnstilling bleef dhr. gewoon doorwerken als ambulanceverpleegkundige
(36 uur per week). Een week later kreeg dhr. last van zijn gewrichten (polsen, enkels en
knieën) en is dhr. naar de huisarts gegaan. Allereerst werd door de huisarts gedacht aan een
reactieve artritis als gevolg van een virale infectie, waarop prednisolon en diclofenac
voorgeschreven. Echter hielpen deze middelen onvoldoende en kreeg dhr. twee dagen voor
opname last van uitval van de kracht in zijn pinken, waarbij in de loop van de dag alle vingers
zich met krachtsvermindering presenteerden. De dag voor opname begon dhr. ook
verminderde kracht in de voeten en onderbenen te krijgen, waardoor het lopen moeizamer
ging. Aangezien de klachten alleen maar erger werden, heeft dhr. zich opnieuw gemeld bij
de huisarts, waarop dhr. is doorverwezen naar het ziekenhuis. In het ziekenhuis werd na het
uitvoeren van allerlei onderzoeken de vermoedelijke diagnose ‘Guillain Barré na een
doorgemaakte gastro-enteritis’ vastgesteld.
Met deze diagnose is dhr. overgeplaatst van de spoed naar de afdeling neurologie in het
Scheperziekenhuis. Alhier werd dhr. opgenomen op de neurocare unit (NCU), de afdeling
waar patiënten met een doorgemaakt CVA of een ander acuut neurologisch ziektebeeld in
eerste instantie worden opgenomen. Op de SEH (spoedeisende hulp) heeft dhr. een
verblijfskatheter gekregen per order van de neuroloog aangezien het uitplassen al niet meer
wilde lukken: dhr. had een retentieblaas van 600cc. Verder heeft dhr. per order van de
neuroloog meteen de tweede dag al strikte bedrust gekregen en mag dhr. alleen nog maar
doorbewogen worden op bed door de fysiotherapie en op de bedrand komen zitten.
Een paar dagen na opname kan dhr. al niet meer zelfstandig eten/tandenpoetsen/zijn
telefoon bedienen etc. De kracht in zijn armen/polsen en vingers zijn dusdanig veel
afgenomen dat dhr. vrijwel overal hulp bij nodig is. Door deze snelle achteruitgang en uitval
van dhr. zijn blaasfunctie heeft de neuroloog zijn zorgen geuit omtrent de kans op uitval van
dhr. zijn ademhalingsspieren, wat voor dhr. en zijn echtgenote veel spanning/angst met zich
meegebracht heeft.
4
Student: Daniëlle Bruinenberg (354954)
School: Hanze Hogeschool Groningen, Academie
voor verpleegkunde
HBO Verpleegkunde
Leerjaar: 4, PLP3
Docent: Janet Hulskers
Stagebegeleiders: Monique Kramer en Paul Braam
Praktijkopleiders: Ria Kok & Henriëtte Veldhuis
Praktijkleerplaats: Scheper Ziekenhuis,
Afdeling neurologie, Oost 33
Datum: 15 januari 2020
,Inleiding
Deze module is uitgevoerd en uitgewerkt op de afdeling neurologie in het
Scheperziekenhuis, waar de patiëntencategorie met name bestaat uit mensen die een CVA
doorgemaakt hebben. Voor de opdracht is echter een casuïstiek van een Guillain Barré
patiënt gebruikt en een casuïstiek van een (waarschijnlijke) cerebrale amyloïd angiopathie
patiënt, waarvan de ziektebeelden in de volgende paragraven kort toegelicht worden. Er
wordt in deze module af en toe een koppeling gemaakt het hoofdstuk ‘Beargumenteren van
zorg’ aangezien voor deze opdracht dezelfde Guillain Barré patiënt gebruikt is.
De module bevorderen van zelf- en samenredzaamheid is een module die gericht is op
‘Familiezorg’: het zorg verlenen met oog voor het gehele familiesysteem (de patiënt en zijn
naasten). Doordat het bevorderen van de zelf- en samenredzaamheid van patiënten en hun
naasten steeds meer het uitgangspunt van onze samenleving wordt, neemt het contact
tussen de verpleegkundige en de naasten van de patiënt steeds meer toe. Er wordt steeds
meer verwacht van familie en naasten van de patiënt met betrekking tot de ondersteuning
van de patiënt, waardoor het mantelzorgers soms te veel kan worden. Verpleegkundigen
hebben hierbij ook een taak in de (vroege) herkenning van overbelasting van de
mantelzorger.
In dit verslag is aan de hand van twee casuïstieken uitgewerkt hoe de zelf- en
samenredzaamheid van de patiënt ingeschat werd en hoe ingehaakt werd op
maatschappelijke problematiek. Bij de eerste casuïstiek werd dit gedaan aan de hand van
een familiegesprek en aan de hand van de mantelscan en bij de tweede casuïstiek werd dit
gedaan aan de hand van het werkblad ‘zelf- en samenredzaamheid’.
Voor de patiënt waarbij het familiegesprek uitgevoerd is, is een passend advies opgesteld in
de vorm van een therapeutische brief, waarin het gesprek en de gemaakte afspraken nog
eens samengevat werden.
In het kader van het bevorderen van de zelf- en samenredzaamheid houdt je je als
verpleegkundige bezig met verschillende Can(MEDS)rollen, namelijk: de zorgverlener,
communicator, samenwerkingspartner en de gezondheidsbevorderaar. Als
gezondheidsbevorderaar ben je als verpleegkundige proactief bezig met het bevorderen van
de zelfredzaamheid van de zorgvrager en met de preventie van overbelasting van de
mantelzorger. Dit alles doe je in overleg met de patiënt en diens naasten, je ziet de naasten
van de patiënt en de patiënt zelf als ‘partners’ in het maken van beslissingen en handelt
hiernaar.
2
,Inhoud
Inleiding ............................................................................................................................................... 2
1. Casuïstiek dhr. B. ............................................................................................................................. 4
2. Zelf- en samenredzaamheid ............................................................................................................ 6
3. Familie-assessment ......................................................................................................................... 8
4. Mantelscan .................................................................................................................................... 13
4.1 Ervaringen Mantelscan ............................................................................................................ 15
5. Therapeutic Letter ......................................................................................................................... 16
6. Casuïstiek mw. V............................................................................................................................ 18
7. ICT .................................................................................................................................................. 21
Literatuurlijst ..................................................................................................................................... 23
Bijlage 1: Geneeskundige methodiek Guillain Barré Syndroom (GBS) .............................................. 25
Bijlage 2: Werkblad zelf- en samenredzaamheid .............................................................................. 29
Literatuurlijst Bijlagen ....................................................................................................................... 32
3
, 1. Casuïstiek dhr. B.
In dit verslag is gebruik gemaakt van een casuïstiek van een patiënt (dhr. B.) met het Guillain
Barre Syndroom (GBS): een aandoening ten gevolge van een onbedoelde reactie van het
afweersysteem, waarbij door aantasting van de motorische zenuwen en de gevoelszenuwen
spierzwakte, verlamming en/of gevoelsstoornissen progressief optreden (Spierziekten
Nederland, z.d.). Meer informatie over GBS is te lezen in de geneeskundige methodiek, te
vinden in bijlage 1. De casus van dhr. B is een hoog-complexe casus, grotendeels veroorzaakt
door het onvoorspelbare progressieve verloop dat GBS kent. Binnen enkele uren tot dagen
kan een kerngezond persoon verlamd raken en hierbij kunnen zelfs de ademhalingsspieren
verlamd raken. Voor de patiënt en zijn naasten is dit erg beangstigend, waardoor naast
somatische zorgverlening ook veel psychische ondersteuning gevraagd wordt.
Dhr. B. is een sportieve man van 54 jaar. Vier weken voorafgaande aan de opname had dhr.
nog gemountainbiket door de Franse Alpen met een vriend van hem. Dhr. had een BMI van
21.8 bij opname en had dus een gezond gewicht, passend bij zijn lengte. Dhr. had geen
opvallende achtergrond met betrekking tot zijn voorgeschiedenis, behalve dat hij twee
weken geleden een gastro-enteritis doorgemaakt had waarbij dhr. klachten had van diarree
en buikpijn. Met pijnstilling bleef dhr. gewoon doorwerken als ambulanceverpleegkundige
(36 uur per week). Een week later kreeg dhr. last van zijn gewrichten (polsen, enkels en
knieën) en is dhr. naar de huisarts gegaan. Allereerst werd door de huisarts gedacht aan een
reactieve artritis als gevolg van een virale infectie, waarop prednisolon en diclofenac
voorgeschreven. Echter hielpen deze middelen onvoldoende en kreeg dhr. twee dagen voor
opname last van uitval van de kracht in zijn pinken, waarbij in de loop van de dag alle vingers
zich met krachtsvermindering presenteerden. De dag voor opname begon dhr. ook
verminderde kracht in de voeten en onderbenen te krijgen, waardoor het lopen moeizamer
ging. Aangezien de klachten alleen maar erger werden, heeft dhr. zich opnieuw gemeld bij
de huisarts, waarop dhr. is doorverwezen naar het ziekenhuis. In het ziekenhuis werd na het
uitvoeren van allerlei onderzoeken de vermoedelijke diagnose ‘Guillain Barré na een
doorgemaakte gastro-enteritis’ vastgesteld.
Met deze diagnose is dhr. overgeplaatst van de spoed naar de afdeling neurologie in het
Scheperziekenhuis. Alhier werd dhr. opgenomen op de neurocare unit (NCU), de afdeling
waar patiënten met een doorgemaakt CVA of een ander acuut neurologisch ziektebeeld in
eerste instantie worden opgenomen. Op de SEH (spoedeisende hulp) heeft dhr. een
verblijfskatheter gekregen per order van de neuroloog aangezien het uitplassen al niet meer
wilde lukken: dhr. had een retentieblaas van 600cc. Verder heeft dhr. per order van de
neuroloog meteen de tweede dag al strikte bedrust gekregen en mag dhr. alleen nog maar
doorbewogen worden op bed door de fysiotherapie en op de bedrand komen zitten.
Een paar dagen na opname kan dhr. al niet meer zelfstandig eten/tandenpoetsen/zijn
telefoon bedienen etc. De kracht in zijn armen/polsen en vingers zijn dusdanig veel
afgenomen dat dhr. vrijwel overal hulp bij nodig is. Door deze snelle achteruitgang en uitval
van dhr. zijn blaasfunctie heeft de neuroloog zijn zorgen geuit omtrent de kans op uitval van
dhr. zijn ademhalingsspieren, wat voor dhr. en zijn echtgenote veel spanning/angst met zich
meegebracht heeft.
4
