Hoofdstuk 1, wat is ontwikkelingspsychologie?
1.1 Inleiding.
Van hulpverleners wordt verwacht dat zij weten hoe de ontwikkeling op sociaal, emotioneel
en cognitief gebied verloopt, welke variaties er kunnen zijn en wat normaal of zorgelijk is.
o Ontwikkelingspsychologie = houdt zich bezig met de ontwikkeling van de mens tot
ongeveer 18 jaar.
Ontwikkeling komt door biologische factoren zoals groei en rijping maar ook door
psychologische factoren in de persoon zoals aanleg en persoonlijkheid. Ontwikkeling vindt
ook plaats in interactie met de omgeving. o Levenslooppsychologie = de
ontwikkelingspsychologie van volwassenen.
1.2 Ontwikkelingstaken.
Bij elke ontwikkelingsfase horen verschillende ontwikkelingsdoelen en taken. Deze worden
op volgorde van baby tot adolescent in dit boek beschreven. Het zegt niet dat elke
ontwikkeling elkaar zo precies opvolgt. Sommige vinden tegelijkertijd plaats en beïnvloeden
elkaar.
1.3 Variaties in ontwikkeling.
Alle kinderen en jongeren zullen de ontwikkelingsdoelen en taken op hun eigen manier en
binnen hun eigen mogelijkheden vervullen. Globaal volgen ze dezelfde ontwikkeling maar
het tempo en manier waarop kan verschillen. o Normale ontwikkeling = ontwikkeling die
je bij de meeste kinderen ziet zoals de manier waarop en de tijd.
o Normale variatie = de ontwikkeling verloopt anders maar vormt geen probleem.
o Afwijkende ontwikkeling = de ontwikkeling verloopt opvallend anders en belemmert
het kind. Er is dan sprake van een specifiek probleem of een ontwikkelingsstoornis.
1.4 De (veer)kracht van jeugd.
Zoveel ontwikkelingen in relatief korte tijd tot een goed einde brengen is een enorme
prestatie; het toont de kracht van de jeugd. Kinderen/jongeren leren snel, passen zich
makkelijk aan, zijn creatief en vernieuwend, kunnen goed omgaan met tegenslag,
onmogelijkheden en teleurstellingen en tonen veerkracht in het omgaan met hun beperking,
stoornis, verleden of ziekte.
1.5 Van theorie naar praktijk. o Overdiagnostisering = professionals
die over ontwikkelingspsychologie leren, vangen vaak meer
signalen op in de omgeving dan voordat zij deze kennis opdeden.
Belangrijk is om kennis paraat te hebben en alert te zijn op
risicofactoren en signalen, en anderzijds ruimte te laten voor de
eigenheid van het kind.
Hoofdstuk 2, een veilige basis.
2.1 Inleiding.
Een baby komt hulpeloos op een onbekende wereld. Het belangrijkste is dan ook het
verwerven van een veilige basis. Deze veilige basis krijgt hij door hechting aan zijn primaire
verzorgers, waarop hij leert te vertrouwen en waarmee hij een band krijgt.
1.1 Inleiding.
Van hulpverleners wordt verwacht dat zij weten hoe de ontwikkeling op sociaal, emotioneel
en cognitief gebied verloopt, welke variaties er kunnen zijn en wat normaal of zorgelijk is.
o Ontwikkelingspsychologie = houdt zich bezig met de ontwikkeling van de mens tot
ongeveer 18 jaar.
Ontwikkeling komt door biologische factoren zoals groei en rijping maar ook door
psychologische factoren in de persoon zoals aanleg en persoonlijkheid. Ontwikkeling vindt
ook plaats in interactie met de omgeving. o Levenslooppsychologie = de
ontwikkelingspsychologie van volwassenen.
1.2 Ontwikkelingstaken.
Bij elke ontwikkelingsfase horen verschillende ontwikkelingsdoelen en taken. Deze worden
op volgorde van baby tot adolescent in dit boek beschreven. Het zegt niet dat elke
ontwikkeling elkaar zo precies opvolgt. Sommige vinden tegelijkertijd plaats en beïnvloeden
elkaar.
1.3 Variaties in ontwikkeling.
Alle kinderen en jongeren zullen de ontwikkelingsdoelen en taken op hun eigen manier en
binnen hun eigen mogelijkheden vervullen. Globaal volgen ze dezelfde ontwikkeling maar
het tempo en manier waarop kan verschillen. o Normale ontwikkeling = ontwikkeling die
je bij de meeste kinderen ziet zoals de manier waarop en de tijd.
o Normale variatie = de ontwikkeling verloopt anders maar vormt geen probleem.
o Afwijkende ontwikkeling = de ontwikkeling verloopt opvallend anders en belemmert
het kind. Er is dan sprake van een specifiek probleem of een ontwikkelingsstoornis.
1.4 De (veer)kracht van jeugd.
Zoveel ontwikkelingen in relatief korte tijd tot een goed einde brengen is een enorme
prestatie; het toont de kracht van de jeugd. Kinderen/jongeren leren snel, passen zich
makkelijk aan, zijn creatief en vernieuwend, kunnen goed omgaan met tegenslag,
onmogelijkheden en teleurstellingen en tonen veerkracht in het omgaan met hun beperking,
stoornis, verleden of ziekte.
1.5 Van theorie naar praktijk. o Overdiagnostisering = professionals
die over ontwikkelingspsychologie leren, vangen vaak meer
signalen op in de omgeving dan voordat zij deze kennis opdeden.
Belangrijk is om kennis paraat te hebben en alert te zijn op
risicofactoren en signalen, en anderzijds ruimte te laten voor de
eigenheid van het kind.
Hoofdstuk 2, een veilige basis.
2.1 Inleiding.
Een baby komt hulpeloos op een onbekende wereld. Het belangrijkste is dan ook het
verwerven van een veilige basis. Deze veilige basis krijgt hij door hechting aan zijn primaire
verzorgers, waarop hij leert te vertrouwen en waarmee hij een band krijgt.
