Maatschappijwetenschappen | Multiculturele samenleving
Hoofdstuk 1 De multiculturele samenleving, een verkenning
§1.1 Begripsbepaling
Multiculturele samenleving = een samenleving waarin naast de oorspronkelijke autochtone
bevolking verschillende etnische groepen leven, die oorspronkelijk afkomstig zijn uit een ander
land, met een andere cultuur.
Normatieve betekenis = etnische groeperingen en de oorspronkelijke bevolking hebben gelijke
kansen op economisch en politiek gebied met behoud van hun eigen identiteit. (Dit ideaal bevat
een mening: normatief)
Etnisch = mensen behoren tot een bepaalde bevolkingsgroep. Nederland is een multi-etnische
samenleving door veel verschillende bevolkingsgroepen.
Etnische groep onderscheid zich van de andere groepen door gezamenlijke factoren/kenmerken
(nationaliteit, taal, huidskleur, religie, etc.)
Etnische minderheden = groeperingen die een lagere culturele maatschappelijke positie hebben.
Allochtoon = iemand die zelf (of een van de ouders) niet in Nederland is geboren.
Eerste generatie allochtonen -> zelf in het buitenland geboren
Tweede generatie allochtonen -> zelf in Nederland geboren.
§1.2 Kenmerken van een multiculturele samenleving
Gevoel van saamhorigheid: mensen spraken dezelfde taal en hadden dezelfde godsdienst.
Door groot verschil van geschiedenis en culturele achtergrond, werd het gevoel van
saamhorigheid verminderd.
Multiculturalisering mede door:
- Globalisering: mensen staan wereldwijd steeds meer en makkelijker met elkaar in verbinding.
Hightech-kenniseconomie: product wordt geproduceerd in lagelonenlanden, maar wordt
ontwikkeld in Nederland (voorbeeld: Philips).
Wereldwijde migratiestroming: door globalisering (van producten) kunnen mensen in
verschillende landen werk vinden.
- Europeanisering: de geleidelijke ontwikkeling waarbij Europese landen steeds meer
samenwerken. (economisch – politiek)
- Individualisering: mensen zijn niet langer lid van een groep, maar worden als onafhankelijke
individu gezien.
Sociale cohesie = sociale verbinding, dat wat mensen gemeenschappelijk hebben ook al zijn ze
afkomstig van een andere groep.
- Gemeenschappelijke waarden. Communitarisme: hetgeen wat mensen aan elkaar verbindt,
door goede onderlinge communicatie. Voor goede sociale cohesie, is een goede communicatie
zeer belangrijk
- Steunberen. Schuyt: ‘De rechtsstaat moet verbinden, moet sociale cohesie bij elkaar houden.’
1) Eerlijk rechtsproces.
2) Bereidheid tot tolerantie, tolerantie staat niet gelijk aan alles goed vinden, maar afweging
maken tussen 2 kwaden. Beledigende mening/uitspraak wordt minder snel uitgesproken, om
conflicten te voorkomen.
3) Onafhankelijke wetenschapsbeoefening, de waarheid loskoppelen door feiten te
onderzoeken. Hier is geen oordeel/mening aan verbonden.
, Maatschappijwetenschappen | Multiculturele samenleving
4) Conflicten niet op een gewelddadige manier verslechteren. Tegenstander dood je niet, maar
bestrijd je op een geweldloze manier.
§1.3 Samenlevingsmodellen
Integratie = samenvoegen van meerdere bevolkingsgroepen in de maatschappij; aanpassen.
Dit kan normatieve betekenissen hebben: Nederlandse regering zegt: ‘Integratie is gedeeltelijke
aanpassing van de bevolkingsgroep aan de dominante cultuur met behoud van hun eigen
cultuurkenmerken.’
- Assimilatiemodel: nieuwkomers passen zich geheel aan de dominante cultuur van het land,
hun eigen cultuur verdwijnt.
- Model van ‘melting pot’: verschillende bevolkingsgroepen versmelten zich tot een nieuwe
bevolkingsgroep.
- Model van de ‘salad bowl’: verschillende bevolkingsgroepen leven samen, maar behouden hun
eigen identiteit en kenmerken.
Wederzijdse aanpassing: beide groeperingen passen zich aan.
- Segregatiemodel: bevolkingsgroepen leven fysiek en sociaal gescheiden. Aparte
bevolkingsgroepen leven in hun eigen cultuur binnen de samenleving.
Nederland en de vier modellen
- Assimilatie; de weg vinden in de Nederlandse maatschappij.
Transnationalisme: moderne communicatie (computer, telefoon, internet) stelt migranten
makkelijker in staat om hun eigen cultuur te behouden.
- Salad bowl vindt je in de meeste grote steden.
- Melting pot vindt je in het vermengen van verschillende culturen. (Bijv. gemengde huwelijken)
- Segregatiemodel: witte en zwarte scholen.
§1.4 Gevolgen van multiculturalisering
Voordelen van multiculturalisering voor Nederland:
- Het tekort aan arbeidskrachten oplossen.
- Evenwichtiger bevolkingsopbouw; vergrijzing en ontgroening worden tegengegaan.
- Grotere diversiteit op cultureel gebied.
Nadelen van multiculutralisering voor Nederland:
- Sociaaleconomisch: problemen met de sociale gelijkheid.
- Sociaal- cultureel: toename van conflicten over normen en waarden.
- Politiek-juridisch: ander hoofdstuk
- Historisch-geografisch: ander hoofdstuk
Hoofdstuk 1 De multiculturele samenleving, een verkenning
§1.1 Begripsbepaling
Multiculturele samenleving = een samenleving waarin naast de oorspronkelijke autochtone
bevolking verschillende etnische groepen leven, die oorspronkelijk afkomstig zijn uit een ander
land, met een andere cultuur.
Normatieve betekenis = etnische groeperingen en de oorspronkelijke bevolking hebben gelijke
kansen op economisch en politiek gebied met behoud van hun eigen identiteit. (Dit ideaal bevat
een mening: normatief)
Etnisch = mensen behoren tot een bepaalde bevolkingsgroep. Nederland is een multi-etnische
samenleving door veel verschillende bevolkingsgroepen.
Etnische groep onderscheid zich van de andere groepen door gezamenlijke factoren/kenmerken
(nationaliteit, taal, huidskleur, religie, etc.)
Etnische minderheden = groeperingen die een lagere culturele maatschappelijke positie hebben.
Allochtoon = iemand die zelf (of een van de ouders) niet in Nederland is geboren.
Eerste generatie allochtonen -> zelf in het buitenland geboren
Tweede generatie allochtonen -> zelf in Nederland geboren.
§1.2 Kenmerken van een multiculturele samenleving
Gevoel van saamhorigheid: mensen spraken dezelfde taal en hadden dezelfde godsdienst.
Door groot verschil van geschiedenis en culturele achtergrond, werd het gevoel van
saamhorigheid verminderd.
Multiculturalisering mede door:
- Globalisering: mensen staan wereldwijd steeds meer en makkelijker met elkaar in verbinding.
Hightech-kenniseconomie: product wordt geproduceerd in lagelonenlanden, maar wordt
ontwikkeld in Nederland (voorbeeld: Philips).
Wereldwijde migratiestroming: door globalisering (van producten) kunnen mensen in
verschillende landen werk vinden.
- Europeanisering: de geleidelijke ontwikkeling waarbij Europese landen steeds meer
samenwerken. (economisch – politiek)
- Individualisering: mensen zijn niet langer lid van een groep, maar worden als onafhankelijke
individu gezien.
Sociale cohesie = sociale verbinding, dat wat mensen gemeenschappelijk hebben ook al zijn ze
afkomstig van een andere groep.
- Gemeenschappelijke waarden. Communitarisme: hetgeen wat mensen aan elkaar verbindt,
door goede onderlinge communicatie. Voor goede sociale cohesie, is een goede communicatie
zeer belangrijk
- Steunberen. Schuyt: ‘De rechtsstaat moet verbinden, moet sociale cohesie bij elkaar houden.’
1) Eerlijk rechtsproces.
2) Bereidheid tot tolerantie, tolerantie staat niet gelijk aan alles goed vinden, maar afweging
maken tussen 2 kwaden. Beledigende mening/uitspraak wordt minder snel uitgesproken, om
conflicten te voorkomen.
3) Onafhankelijke wetenschapsbeoefening, de waarheid loskoppelen door feiten te
onderzoeken. Hier is geen oordeel/mening aan verbonden.
, Maatschappijwetenschappen | Multiculturele samenleving
4) Conflicten niet op een gewelddadige manier verslechteren. Tegenstander dood je niet, maar
bestrijd je op een geweldloze manier.
§1.3 Samenlevingsmodellen
Integratie = samenvoegen van meerdere bevolkingsgroepen in de maatschappij; aanpassen.
Dit kan normatieve betekenissen hebben: Nederlandse regering zegt: ‘Integratie is gedeeltelijke
aanpassing van de bevolkingsgroep aan de dominante cultuur met behoud van hun eigen
cultuurkenmerken.’
- Assimilatiemodel: nieuwkomers passen zich geheel aan de dominante cultuur van het land,
hun eigen cultuur verdwijnt.
- Model van ‘melting pot’: verschillende bevolkingsgroepen versmelten zich tot een nieuwe
bevolkingsgroep.
- Model van de ‘salad bowl’: verschillende bevolkingsgroepen leven samen, maar behouden hun
eigen identiteit en kenmerken.
Wederzijdse aanpassing: beide groeperingen passen zich aan.
- Segregatiemodel: bevolkingsgroepen leven fysiek en sociaal gescheiden. Aparte
bevolkingsgroepen leven in hun eigen cultuur binnen de samenleving.
Nederland en de vier modellen
- Assimilatie; de weg vinden in de Nederlandse maatschappij.
Transnationalisme: moderne communicatie (computer, telefoon, internet) stelt migranten
makkelijker in staat om hun eigen cultuur te behouden.
- Salad bowl vindt je in de meeste grote steden.
- Melting pot vindt je in het vermengen van verschillende culturen. (Bijv. gemengde huwelijken)
- Segregatiemodel: witte en zwarte scholen.
§1.4 Gevolgen van multiculturalisering
Voordelen van multiculturalisering voor Nederland:
- Het tekort aan arbeidskrachten oplossen.
- Evenwichtiger bevolkingsopbouw; vergrijzing en ontgroening worden tegengegaan.
- Grotere diversiteit op cultureel gebied.
Nadelen van multiculutralisering voor Nederland:
- Sociaaleconomisch: problemen met de sociale gelijkheid.
- Sociaal- cultureel: toename van conflicten over normen en waarden.
- Politiek-juridisch: ander hoofdstuk
- Historisch-geografisch: ander hoofdstuk
