Proeftentamen Geschiedenis van Opvoeding en Onderwijs
1. In welke periode lieten studenten door acties en protest het meest van zich spreken?
a. 1920-1940.
b. 1940-1960.
c. 1960-1980.
d. 1980-2000.
2. Het Haneboek was een veelgebruikt schoolboek in het lager onderwijs in de 17 e en 18e
eeuw. Voor welke vak werd dit voornamelijk gebruikt?
a. Biologieonderwijs.
b. Godsdienstonderwijs.
c. Lezen.
d. Rekenen.
3. De Nederlandse padvinderij was in de eerste helft van de 20e eeuw een organisatie die:
a. Goede deugden onder de jeugd wilde bevorderen.
b. Bij uitstek een Nederlandse aangelegenheid was.
c. Tot de vrije jeugdbeweging behoorde.
d. Bij uitstek gericht was op kinderen uit de laagste volksklasse.
4. West-Europa kenmerkte zich tussen 1550 en 1800 door het Europese huwelijkspatroon.
Dat bestond uit:
a. Relatief vroege huwelijkssluiting (dus op jonge leeftijd).
b. Relatief late huwelijkssluiting (dus op oudere leeftijd).
c. Een grote trouwlust. Vrijwel iedere volwassene stapte vroeg of laat het
huwelijksbootje in.
d. Grote leeftijdsverschillen tussen de gehuwden.
5. Een kinderboek waarin opstand tegen het gezag (politie, ouders) voorkomt en
volwassenen op de hak worden genomen en bekritiseerd is vermoedelijk geschreven:
a. In de periode 1890-1930.
b. In de periode 1930-1970.
c. In de periode 1970-2000.
d. In geen enkele van deze periodes.
6. De in 1833 geopende jeugdgevangenis in Rotterdam bood vooral:
a. Een strakke dagindeling en veel discipline.
b. Onderwijs.
c. Beroepsopleiding.
d. Alle drie bovengenoemde zaken.
7. Toen het blindenonderwijs omstreeks 1800 begon, maakte men voor het lezen gebruik
van:
a. Het puntensysteem van Braille.
b. Hoogdrukletters.
, c. Leesplankjes.
d. Geen aangepaste middelen. Kinderen leerden niet lezen, maar alleen een beroep.
8. Het onderwijs moet zich aanpassen aan het kind en niet andersom. Dit is een pleidooi van:
a. De neo-herbartianen.
b. De reformpedagogen.
c. Friedrich Fröbel.
d. De Gestaltpsychologie.
9. ‘Denken is experimenteren, denken is een instrument van handelen. Criterium voor de
waarde van een theorie is niet de waarheid, maar de bruikbaarheid ervan’. Met andere
woorden: denken is doen. Bij wie van de onderstaande reformpedagogen past deze
uitspraak het beste?
a. John Dewey.
b. Maria Montessori.
c. Peter Petersen.
d. Helen Parkhurst.
10. Het kind is een ‘animal educandum’, zo stelde de geesteswetenschappelijk pedagoog
M.J. Langeveld. Daarmee wilde hij aangeven dat:
a. Het kind niet veel verschilt van het dier.
b. Het kind net als het dier zichzelf ontwikkelt.
c. De kindertijd een cruciale fase is in de menswording.
d. Het kind, anders dan het dierenjong, op opvoeding is aangewezen.
11. Het onderwijs vormde een speerpunt van de gereformeerde (calvinistische) kerk in de
17e en 18e eeuw, omdat: 1) onderwijs nodig was voor de opleiding van predikanten, 2) deze
kerk de persoonlijke verantwoordelijkheid van iedere gelovige voor de eigen godsvrucht
voorop stelde.
a. Stelling 1 is juist, stelling 2 is juist.
b. Stelling 1 is onjuist, stelling 2 is onjuist.
c. Stelling 1 is juist, stelling 2 is onjuist.
d. Stelling 1 is onjuist, stelling 2 is juist.
12. Op de schilderijen van De Vos en Mijtens (blz. 117 en 119 van het studieboek) hebben
kinderen een vrucht in de hand. Als op 17e-eeuwse schilderen kinderen fruit vasthouden,
dan verwijst dat meestal naar:
a. Het beroep van de vader die dan fruitteler was.
b. Het belang van gezonde voeding voor opgroeiende kinderen.
c. Kinderen als product van ouders en een goede opvoeding.
d. De leeftijd van het kind.
13. ‘Zodra de mens dus geboren is, is hij geschikt tot het aanleren van gewoonten. Zo gauw
hij begint te spreken, wordt hij geschikt voor wetenschappelijke vorming’. Deze uitspraak
past in het denken van:
a. Jean-Jacques Rousseau.
b. Maria Montessori.
1. In welke periode lieten studenten door acties en protest het meest van zich spreken?
a. 1920-1940.
b. 1940-1960.
c. 1960-1980.
d. 1980-2000.
2. Het Haneboek was een veelgebruikt schoolboek in het lager onderwijs in de 17 e en 18e
eeuw. Voor welke vak werd dit voornamelijk gebruikt?
a. Biologieonderwijs.
b. Godsdienstonderwijs.
c. Lezen.
d. Rekenen.
3. De Nederlandse padvinderij was in de eerste helft van de 20e eeuw een organisatie die:
a. Goede deugden onder de jeugd wilde bevorderen.
b. Bij uitstek een Nederlandse aangelegenheid was.
c. Tot de vrije jeugdbeweging behoorde.
d. Bij uitstek gericht was op kinderen uit de laagste volksklasse.
4. West-Europa kenmerkte zich tussen 1550 en 1800 door het Europese huwelijkspatroon.
Dat bestond uit:
a. Relatief vroege huwelijkssluiting (dus op jonge leeftijd).
b. Relatief late huwelijkssluiting (dus op oudere leeftijd).
c. Een grote trouwlust. Vrijwel iedere volwassene stapte vroeg of laat het
huwelijksbootje in.
d. Grote leeftijdsverschillen tussen de gehuwden.
5. Een kinderboek waarin opstand tegen het gezag (politie, ouders) voorkomt en
volwassenen op de hak worden genomen en bekritiseerd is vermoedelijk geschreven:
a. In de periode 1890-1930.
b. In de periode 1930-1970.
c. In de periode 1970-2000.
d. In geen enkele van deze periodes.
6. De in 1833 geopende jeugdgevangenis in Rotterdam bood vooral:
a. Een strakke dagindeling en veel discipline.
b. Onderwijs.
c. Beroepsopleiding.
d. Alle drie bovengenoemde zaken.
7. Toen het blindenonderwijs omstreeks 1800 begon, maakte men voor het lezen gebruik
van:
a. Het puntensysteem van Braille.
b. Hoogdrukletters.
, c. Leesplankjes.
d. Geen aangepaste middelen. Kinderen leerden niet lezen, maar alleen een beroep.
8. Het onderwijs moet zich aanpassen aan het kind en niet andersom. Dit is een pleidooi van:
a. De neo-herbartianen.
b. De reformpedagogen.
c. Friedrich Fröbel.
d. De Gestaltpsychologie.
9. ‘Denken is experimenteren, denken is een instrument van handelen. Criterium voor de
waarde van een theorie is niet de waarheid, maar de bruikbaarheid ervan’. Met andere
woorden: denken is doen. Bij wie van de onderstaande reformpedagogen past deze
uitspraak het beste?
a. John Dewey.
b. Maria Montessori.
c. Peter Petersen.
d. Helen Parkhurst.
10. Het kind is een ‘animal educandum’, zo stelde de geesteswetenschappelijk pedagoog
M.J. Langeveld. Daarmee wilde hij aangeven dat:
a. Het kind niet veel verschilt van het dier.
b. Het kind net als het dier zichzelf ontwikkelt.
c. De kindertijd een cruciale fase is in de menswording.
d. Het kind, anders dan het dierenjong, op opvoeding is aangewezen.
11. Het onderwijs vormde een speerpunt van de gereformeerde (calvinistische) kerk in de
17e en 18e eeuw, omdat: 1) onderwijs nodig was voor de opleiding van predikanten, 2) deze
kerk de persoonlijke verantwoordelijkheid van iedere gelovige voor de eigen godsvrucht
voorop stelde.
a. Stelling 1 is juist, stelling 2 is juist.
b. Stelling 1 is onjuist, stelling 2 is onjuist.
c. Stelling 1 is juist, stelling 2 is onjuist.
d. Stelling 1 is onjuist, stelling 2 is juist.
12. Op de schilderijen van De Vos en Mijtens (blz. 117 en 119 van het studieboek) hebben
kinderen een vrucht in de hand. Als op 17e-eeuwse schilderen kinderen fruit vasthouden,
dan verwijst dat meestal naar:
a. Het beroep van de vader die dan fruitteler was.
b. Het belang van gezonde voeding voor opgroeiende kinderen.
c. Kinderen als product van ouders en een goede opvoeding.
d. De leeftijd van het kind.
13. ‘Zodra de mens dus geboren is, is hij geschikt tot het aanleren van gewoonten. Zo gauw
hij begint te spreken, wordt hij geschikt voor wetenschappelijke vorming’. Deze uitspraak
past in het denken van:
a. Jean-Jacques Rousseau.
b. Maria Montessori.
