Context 1: De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden 1515-1648
Waardoor brak er een opstand uit in de Nederlanden? 1515-1572
● Ka 21 Luther verschijnt voor de Rijksdag te Worms (1521)
Luther wilde een einde maken aan de heiligenverering en andere soorten ‘bijgeloof’.
Hij kreeg nog één kans om zijn uitspraken terug te nemen, maar dit deed hij niet.
Karel V verklaarde hem vogelvrij. Na de Rijksdag kreeg Luther steun van Duitse
vorsten.
● Ka 17 De instelling van drie Collaterale Raden (1531)
- De Raad van State, bracht advies uit over al het beleid in de 17 provinciën.
- De Geheime Raad, bereidde wetten voor en uitvaardigde wetten. Toezag op
de uitvoering door de steden en gewesten.
- De Raad van Financiën, stelde begrotingen op en hield zich bezig met bedes
(verzoeken om geld aan alle steden en gewesten)
Het was een onderdeel van Karel V zijn centralisatiepolitiek en een oorzaak voor het
verzet in de Nederlanden.
Waardoor resulteerde de Opstand in het ontstaan van de Republiek, 1572-1588?
● Ka 22 Het ontzet van Leiden (1574)
Alva liet de stad belegeren, omdat de stad strategisch lag. De inwoners kregen
honger en werden ziek. Uiteindelijk besloot Willem van Oranje een aantal dijken in de
omgeving door te steken en zo het land rond de stad onder water te zetten. Leiden
was ontzet.
● Ka 22 Alteratie van Amsterdam (1578)
Amsterdam is calvinistisch.
● Ka 22 Plakkaat van Verlatinge (1581)
God stelt een vorst aan om als een herder te waken over zijn volk.
Het was geschreven door de Staten-Generaal. Filips II werd niet meer als hun heer
erkent.
● Ka 22 De Spaanse Armada wordt verslagen (1588)
De vloot moest een invasie van Engeland mogelijk maken, maar dit lukte niet.
Waardoor ontstond in de Republiek de Gouden Eeuw, 1588-1648?
● Ka 25 Coen verplaatst het bestuurscentrum van de VOC naar Batavia (1619)
● Ka 24 Johan van Oldenbarnevelt wordt onthoofd (1619)
, ● Ka 24, 25 Ontstaan van de Portugees-Israëlitische Gemeente in Amsterdam, hetgeen
leidt tot de bouw van de Portugese synagoge (1639)
De tolerante houding tegenover joden in de Republiek had veel te maken met de
handelsbelangen van de regenten. Onder de joden waren namelijk rijke handelaren
die kapitaal meebrachten. Maar ze mochten geen lid worden van gilden en ze konden
ook geen aanspraak maken op de armenzorg van hun stad.
Waardoor brak er een opstand uit in de Nederlanden? 1515-1572
● Ka 21 Luther verschijnt voor de Rijksdag te Worms (1521)
Luther wilde een einde maken aan de heiligenverering en andere soorten ‘bijgeloof’.
Hij kreeg nog één kans om zijn uitspraken terug te nemen, maar dit deed hij niet.
Karel V verklaarde hem vogelvrij. Na de Rijksdag kreeg Luther steun van Duitse
vorsten.
● Ka 17 De instelling van drie Collaterale Raden (1531)
- De Raad van State, bracht advies uit over al het beleid in de 17 provinciën.
- De Geheime Raad, bereidde wetten voor en uitvaardigde wetten. Toezag op
de uitvoering door de steden en gewesten.
- De Raad van Financiën, stelde begrotingen op en hield zich bezig met bedes
(verzoeken om geld aan alle steden en gewesten)
Het was een onderdeel van Karel V zijn centralisatiepolitiek en een oorzaak voor het
verzet in de Nederlanden.
Waardoor resulteerde de Opstand in het ontstaan van de Republiek, 1572-1588?
● Ka 22 Het ontzet van Leiden (1574)
Alva liet de stad belegeren, omdat de stad strategisch lag. De inwoners kregen
honger en werden ziek. Uiteindelijk besloot Willem van Oranje een aantal dijken in de
omgeving door te steken en zo het land rond de stad onder water te zetten. Leiden
was ontzet.
● Ka 22 Alteratie van Amsterdam (1578)
Amsterdam is calvinistisch.
● Ka 22 Plakkaat van Verlatinge (1581)
God stelt een vorst aan om als een herder te waken over zijn volk.
Het was geschreven door de Staten-Generaal. Filips II werd niet meer als hun heer
erkent.
● Ka 22 De Spaanse Armada wordt verslagen (1588)
De vloot moest een invasie van Engeland mogelijk maken, maar dit lukte niet.
Waardoor ontstond in de Republiek de Gouden Eeuw, 1588-1648?
● Ka 25 Coen verplaatst het bestuurscentrum van de VOC naar Batavia (1619)
● Ka 24 Johan van Oldenbarnevelt wordt onthoofd (1619)
, ● Ka 24, 25 Ontstaan van de Portugees-Israëlitische Gemeente in Amsterdam, hetgeen
leidt tot de bouw van de Portugese synagoge (1639)
De tolerante houding tegenover joden in de Republiek had veel te maken met de
handelsbelangen van de regenten. Onder de joden waren namelijk rijke handelaren
die kapitaal meebrachten. Maar ze mochten geen lid worden van gilden en ze konden
ook geen aanspraak maken op de armenzorg van hun stad.
