Samenvatting Neuropsychologische Diagnostiek
Hoofdstuk 1
, Wat is diagnostiek?
In de neuropsychologische diagnostiek zijn zowel het diagnostisch proces als
testinstrumenten belangrijke elementen. Het boek is met name gericht op het
diagnostisch proces, hoewel tests ook kort aan de orde komen.
De huidige benadering in het diagnostisch proces is om vooraf hypothesen te
genereren op basis van kennis, en deze hypothesen vervolgens te toetsen door
middel van psychometrisch testonderzoek. Drie elementen zijn van belang bij
deze benadering:
Goede observaties van gedrag en beperkingen
Gebruik van verantwoorde instrumenten
Hypothesen gebaseerd op kennis
Observaties
De ontwikkeling van neuropsychologische testmethoden begint met observaties.
Vroeger werden diagnosen door psychiaters gesteld op basis van gedrag, dus
puur door middel van observaties. Vanaf de helft van de 19 e eeuw werden steeds
meer en steeds objectievere testmethoden ontwikkeld.
Diverse psychiaters hebben testbatterijen ontwikkeld om zogenaamde
‘psychologische processen’ of ‘intelligentie’ te onderzoeken, concepten die
volgens hun definitie tegenwoordig cognitieve processen genoemd zouden
worden.
Vanuit de benadering dat observaties het belangrijkst zijn voor de diagnose,
hebben zowel Goldstein als Luria testbatterijen opgesteld. Zij gebruikten dus wel
tests, maar vanuit de opvatting dat een testscore op vele manieren tot stand kan
komen, waren observaties volgens deze benaderingen doorslaggevend.
Goldstein en Luria ontwikkelden hun tests met name voor soldaten met
hersenletsel. Ook de eerste intelligentietests werden ontwikkeld in een militaire
context, namelijk voor de selectie van soldaten in Amerika. De intelligentietests
werden later ook ingezet in het onderwijs, en weer later om het functioneren van
kinderen en volwassenen te onderzoeken. Zodoende werd intelligentie-onderzoek
onderdeel van het diagnostisch proces. Een belangrijke ontwikkeling was dat er
vervolgens tests werden ontwikkeld om specifieke functies te meten. Daarom
worden intelligentietests gezien als het begin van de psychometrie (het
onderzoeksveld dat zich richt op objectieve tests).
Het begin van de neuropsychologie
Hoewel informatieverwerkingsprocessen al onderzocht werden door de Oude
Grieken, heeft een uitgebreide ontwikkeling plaatsgevonden voordat het
Hoofdstuk 1
, Wat is diagnostiek?
In de neuropsychologische diagnostiek zijn zowel het diagnostisch proces als
testinstrumenten belangrijke elementen. Het boek is met name gericht op het
diagnostisch proces, hoewel tests ook kort aan de orde komen.
De huidige benadering in het diagnostisch proces is om vooraf hypothesen te
genereren op basis van kennis, en deze hypothesen vervolgens te toetsen door
middel van psychometrisch testonderzoek. Drie elementen zijn van belang bij
deze benadering:
Goede observaties van gedrag en beperkingen
Gebruik van verantwoorde instrumenten
Hypothesen gebaseerd op kennis
Observaties
De ontwikkeling van neuropsychologische testmethoden begint met observaties.
Vroeger werden diagnosen door psychiaters gesteld op basis van gedrag, dus
puur door middel van observaties. Vanaf de helft van de 19 e eeuw werden steeds
meer en steeds objectievere testmethoden ontwikkeld.
Diverse psychiaters hebben testbatterijen ontwikkeld om zogenaamde
‘psychologische processen’ of ‘intelligentie’ te onderzoeken, concepten die
volgens hun definitie tegenwoordig cognitieve processen genoemd zouden
worden.
Vanuit de benadering dat observaties het belangrijkst zijn voor de diagnose,
hebben zowel Goldstein als Luria testbatterijen opgesteld. Zij gebruikten dus wel
tests, maar vanuit de opvatting dat een testscore op vele manieren tot stand kan
komen, waren observaties volgens deze benaderingen doorslaggevend.
Goldstein en Luria ontwikkelden hun tests met name voor soldaten met
hersenletsel. Ook de eerste intelligentietests werden ontwikkeld in een militaire
context, namelijk voor de selectie van soldaten in Amerika. De intelligentietests
werden later ook ingezet in het onderwijs, en weer later om het functioneren van
kinderen en volwassenen te onderzoeken. Zodoende werd intelligentie-onderzoek
onderdeel van het diagnostisch proces. Een belangrijke ontwikkeling was dat er
vervolgens tests werden ontwikkeld om specifieke functies te meten. Daarom
worden intelligentietests gezien als het begin van de psychometrie (het
onderzoeksveld dat zich richt op objectieve tests).
Het begin van de neuropsychologie
Hoewel informatieverwerkingsprocessen al onderzocht werden door de Oude
Grieken, heeft een uitgebreide ontwikkeling plaatsgevonden voordat het
