Nederlandse geschiedenis hoorcollege 8 (qua chrono 9)
Een nieuwe natiestaat 1795-1870
Grote lijnen van het tijdperk
Politiek: invloed internationale krachtsverhoudingen zoals bv. de revoluties in VS en
Frankrijk, Oorlogen met Engeland, Bezetting van Fransen.
Binnenland: eenheid versus verdeeldheid
Staatsvorming: opbouw parlementair-politiek stelsel
Sociaaleconomisch in deze periode heerst er verval, handelspolitiek raakt in verval
krijgt nieuwe dynamiek onder Willem I, er komt een groeiende inkomsten uit de
koloniën, er komt een industriële revolutie. Sociale en religieuze tegenstellingen.
Cultureel: natievorming en identiteitspolitiek.
Een tijdperk in vogelvlucht
Eind 18e eeuw heerste er economische en politieke verval, de economie stort in met
name in steden, het wordt een beetje een rotzooi in de steden. Politiek verval komt
vanwege spanningen, deze spanningen ontstaan doordat burgers gaan ontstaan als
groep dit was de middenklasse en zij wilden ook wat te vertellen hebben over de
inrichting van het land. Burgers gaan zich met de staat bemoeien en zij zien dat het
verval komt door stadhouder Willem V, ze achten hem verantwoordelijk voor de crisis
patriotten. Er komen twee groepen in Nederland die zich tegen elkaar opzetten de
patriotten en de orangisten die voor de stadhouder en de gevestigde orde zin, de
spanningen uiten zich in een pamflettenoorlog over de inrichting van de staat en de
positie van de burgers. De patriottistische aanhang waren de stedelijke regenten, de
middenklasse en de katholieken (voelden zich 2e rangs burgers en zij hoopten op
verandering). de tweedeling werd steeds erger en er ontstonden ook conflicten, de
patriotten richten vrijkorpsen op dit waren groepen van gewapende burgers die
verzet pleegde, ze zagen stadhouder Willem V als dictator. In 1795 komt er een
Franse Invasie in de winter, de stadhouder Willem V vlucht, en de patriotten nemen
met Franse hulp de macht over, de patriotten vieren dit en stichtten de Bataafse
Republiek, ze vernietigen de oude symbolen van het ancien regime net als in
Frankrijk was gebeurd in 1789 kerken en kloosters werden onteigend of grondig
verbouwd, grafkelders werden vernietigd enzovoort, dit was symboolpolitiek wat nog
steeds gebeurt (IS in Mesopotamië). De vrijheidsboom werden overal geplant en dit
was het symbool van de vrijheid, maar wiens vrijheid? de patriottische vrijheid.
Degene die een slechtere positie krijgen waren de adel, en inwoners van Limburg en
Vlaanderen want deze landen gingen naar Frankrijk, kloosters en abdijen werden
vaak onteigend enzovoort dus de geestelijkheid ging er ook zeker niet op vooruit.
In 1795 kwam de verklaring van de rechten van de mens en burger uit en er kwam
een verkiezing voor de nationale vergadering gekozen door burgers, dit was een
eerste stap naar democratie echter mocht je niet stemmen als je vrouw, arm
enzovoort was, alleen mannelijke belastingbetalers konden stemmen alhoewel dit
geen democratie is, is het voor deze tijd wel uniek. Bovendien kregen nu iedereen
Een nieuwe natiestaat 1795-1870
Grote lijnen van het tijdperk
Politiek: invloed internationale krachtsverhoudingen zoals bv. de revoluties in VS en
Frankrijk, Oorlogen met Engeland, Bezetting van Fransen.
Binnenland: eenheid versus verdeeldheid
Staatsvorming: opbouw parlementair-politiek stelsel
Sociaaleconomisch in deze periode heerst er verval, handelspolitiek raakt in verval
krijgt nieuwe dynamiek onder Willem I, er komt een groeiende inkomsten uit de
koloniën, er komt een industriële revolutie. Sociale en religieuze tegenstellingen.
Cultureel: natievorming en identiteitspolitiek.
Een tijdperk in vogelvlucht
Eind 18e eeuw heerste er economische en politieke verval, de economie stort in met
name in steden, het wordt een beetje een rotzooi in de steden. Politiek verval komt
vanwege spanningen, deze spanningen ontstaan doordat burgers gaan ontstaan als
groep dit was de middenklasse en zij wilden ook wat te vertellen hebben over de
inrichting van het land. Burgers gaan zich met de staat bemoeien en zij zien dat het
verval komt door stadhouder Willem V, ze achten hem verantwoordelijk voor de crisis
patriotten. Er komen twee groepen in Nederland die zich tegen elkaar opzetten de
patriotten en de orangisten die voor de stadhouder en de gevestigde orde zin, de
spanningen uiten zich in een pamflettenoorlog over de inrichting van de staat en de
positie van de burgers. De patriottistische aanhang waren de stedelijke regenten, de
middenklasse en de katholieken (voelden zich 2e rangs burgers en zij hoopten op
verandering). de tweedeling werd steeds erger en er ontstonden ook conflicten, de
patriotten richten vrijkorpsen op dit waren groepen van gewapende burgers die
verzet pleegde, ze zagen stadhouder Willem V als dictator. In 1795 komt er een
Franse Invasie in de winter, de stadhouder Willem V vlucht, en de patriotten nemen
met Franse hulp de macht over, de patriotten vieren dit en stichtten de Bataafse
Republiek, ze vernietigen de oude symbolen van het ancien regime net als in
Frankrijk was gebeurd in 1789 kerken en kloosters werden onteigend of grondig
verbouwd, grafkelders werden vernietigd enzovoort, dit was symboolpolitiek wat nog
steeds gebeurt (IS in Mesopotamië). De vrijheidsboom werden overal geplant en dit
was het symbool van de vrijheid, maar wiens vrijheid? de patriottische vrijheid.
Degene die een slechtere positie krijgen waren de adel, en inwoners van Limburg en
Vlaanderen want deze landen gingen naar Frankrijk, kloosters en abdijen werden
vaak onteigend enzovoort dus de geestelijkheid ging er ook zeker niet op vooruit.
In 1795 kwam de verklaring van de rechten van de mens en burger uit en er kwam
een verkiezing voor de nationale vergadering gekozen door burgers, dit was een
eerste stap naar democratie echter mocht je niet stemmen als je vrouw, arm
enzovoort was, alleen mannelijke belastingbetalers konden stemmen alhoewel dit
geen democratie is, is het voor deze tijd wel uniek. Bovendien kregen nu iedereen